Кіріспе
Уэльстік астроном Исаак Робертс (27 қаңтар 1829 – 17 шілде 1904) – Уэльстік инженер және кәсіпкер, ең белгілісі тұмандықтардың астрофотография саласын дамытудағы аматор астроном ретіндегі еңбектерімен танылған. Ол Англиядағы Ливерпуль астрономиялық қоғамының мүшесі және Корольдік геологиялық қоғамның мүшесі болды. Робертс 1895 жылы Корольдік астрономиялық қоғамның алтын медалімен марапатталды.
Isaac Roberts FRS (27 January 1829 – 17 July 1904) was a Welsh engineer and businessman best known for his work as an amateur astronomer, pioneering the field of astrophotography of nebulae. He was a member of the Liverpool Astronomical Society in England and was a fellow of the Royal Geological Society. Roberts was also awarded the Gold Medal of the Royal Astronomical Society in 1895.
Астрономияға қызығушылық
1878 жылы Робертс өзінің Рок Ферри, Биркенхедтегі үйінде 7 дюймдік рефрактор телескопына ие болды. Ол сол кезде оны көзбен бақылау үшін пайдаланғанмен, бірнеше жылдан кейін жұлдыздық фотосуретке түсіруді, өзінің шеберлігін, зерттей бастады. 1883 жылы Робертс астрофотографиямен тәжірибе жасауға кірісті. Алғашқыда ол ⅜ дюймнен 8 дюймға (9,5 мм-ден 203 мм-ге дейін) дейінгі апертурасы бар портрет линзаларын қолданды. Робертс нәтижелерге қанағаттанды және Grubb Telescope Company компаниясынан 20 дюйм диаметрлі (100 дюймдік фокустық қашықтығы бар) шыны айнаға күміс жалатқан рефлектор телескопын тапсырыс берді. 1885 жылға қарай ол оны орналастыру үшін обсерватория ғимаратын салып бітірді. Ол фотопластинкаларды тікелей негізгі фокусқа орнатып, екінші айна қолданғанда болатын жарық жоғалуын болдырмады. Бұл оған сол кезде дамып келе жатқан астрофотография саласында маңызды прогресс жасауға мүмкіндік берді. 1886 жылы Робертс өзінің алғашқы фотосуреттерін Ливерпульдегі Корольдік астрономиялық қоғамда көрсетті, ол қоғамның президенті болды. Бұл суреттерде алғаш рет "Плеядалар мен Ориондағы тұмандықтардың кең аумағы" көрінді.
Жетістіктер
Астрофотография фотосуреттегі әлсіз нысандарды жазу үшін өте ұзақ экспозиция уақытын (кейде бір сағат немесе одан да көп) қажет етеді. Ұзақ экспозиция адам көзімен көрінбейтін нысандарды да жазуға мүмкіндік береді. Исаак Робертс "гидескоп" ретінде қолданылатын үлкен экваторлық телескопқа камера/объективті орнату арқылы "пиггибэк" астрономиялық фотосурет техникасын жасады. Бұл комбинация Жердің айналуы кезінде ұзақ уақыт бойы камераның бағытын дәл сақтап тұрды. Көпшілік Робертстің ең маңызды туындысы – Андромедадағы (қазір Андромеда галактикасы деп аталады) Ұлы тұмандықтың М31 құрылымын көрсететін сурет деп санайды. Ол 1888 жылдың 29 желтоқсанында Grubb жасаған 20 дюймдік рефлекторлық телескопын пайдаланып осы суретке түсірді. Ұзақ экспозицияда түсірілген сурет тұмандықтың спиральді құрылымын көрсетті, бұл сол кезде күтпеген жағдай еді. Осындай суреттер астрономияны өзгертіп, тұмандықтар мен шоғырлардың нақты пішінін ашты және галактикалар туралы теорияларды дамытуға көмектесті. Ол өзінің аспан портфолиосын үлкен форматтағы кітапта жариялады, ол терең ғарыш астрофотографиясының алғашқы танымал есебі болып табылады. Астрофотография саласындағы маңызды жетістіктерінен басқа, Робертс мыс пластиналарға жұлдыздардың координаттарын түсіре алатын "Жұлдыздық пантограф" деп аталатын құралды да ойлап тапты. Лондонның Ғылым мұражайы Робертстің 20 дюймдік рефлекторын сақтайды.