Кіріспе

Африкалық америкалық бейсболшы және жазушы (1856–1924)

Мозес Флитвуд Уокер (7 қазан 1856 – 11 мамыр 1924) – американдық кәсіби бейсбол ұстауы, тарихи тұрғыдан алғанда, Бас бейсбол лигасының (MLB) ойыншысы болған алғашқы қара нәсілді адам. Огайо штатының Маунт-Плезант қаласында туған, Оберлин колледжі мен Мичиган университетінің жұлдызды спортшысы Уокер 1884 жылғы маусымда Америка Ассоциациясының (АА) «Толедо Блю Стокингс» командасына қосылғанға дейін жартылай кәсіби және кіші лигаларда ойнады. Американдық бейсбол зерттеулер қоғамының (SABR) зерттеулері Уильям Эдвард Уайттың ірі лигалардағы алғашқы афроамерикалық бейсболшы болғанын көрсетсе де, Уокер, Уайттан айырмашылығы (өзін ақ адам ретінде көрсетіп, солай танылған), өзінің қара нәсілдік тегі туралы ашық айтқан және 19 ғасырдың соңында кең таралған нәсілдік дискриминацияға қарсы тұрған алғашқы адам болды. Оның інісі Велди сол жылы Толедо командасында осыған ұқсас жағдайға тап болған екінші қара спортшы болды. Уокер жарақат алғаннан кейін босатылғанға дейін Толедо үшін барлығы 42 ойын өткізді. Уокер 1889 жылға дейін кіші лигаларда ойнады және Джеки Робинсон 1947 жылы бейсболдағы түрлі-түстің бұзылуына дейін ірі лига деңгейінде ойнаған соңғы африкалық америкалық болды. Бейсбол карьерасынан кейін ол табысты кәсіпкер және өнертапқыш атанды. Қара ұлтшылдығын қолдаған Уокер інісімен бірге «Экватор» газетін шығарды. Ол Африкаға қайта көшіп кету туралы идеяларды зерттеу үшін «Біздің үй отармыз» (1908) атты кітабын жариялады. Ол 1924 жылы 67 жасында қайтыс болды.

Ерте өмір

Мұса Флитвуд Уокер 1856 жылы Маунт-Плезантта, Шығыс Огайодағы жұмысшы табының қаласында дүниеге келді. 1815 жылдан бері қашқан құлдарға пана болған жер еді ол. Халқының арасында квакерлердің көптеген өкілдері және бұрынғы Вирджиния құлдарының ерекше тобы болды. Уокердің ата-анасы, Мозес У. Уокер мен Каролина О’Харра екеуі де аралас нәсілді болған. Уокердің өмірбаясын жазған Дэвид В. Зангтың сөзіне қарағанда, оның әкесі Пенсильваниядан Огайоға келген, мүмкін квакерлердің қамқорлығын алған, және 1843 жылдың 11 маусымында штаттың тумасы О’Харраға үйленген. Уокер үш жасқа толғанда, отбасы солтүстік-шығысқа қарай 20 шақырымдай қашықтықтағы Стьюбенвиллге көшіп, онда Уокер аға Огайодағы алғашқы қарапайым дәрігерлердің бірі болды, кейіннен методисттік епископтық шіркеудің пасторы болды. Сол жылы Уокердің бесінші немесе алтыншы баласы, кіші інісі Уэлди дүниеге келді. Уокер мен Уэлди 1870-ші жылдардың басында Стьюбенвилл орта мектебінде оқыды, сол кезде қоғамда нәсілдік интеграция заңнамасы қабылданды. Ересек болғаннан кейін Уокер 1878 жылы Оберлин колледжіне түсіп, философия және өнер мамандығын таңдады. Оберлинде Уокер өте жақсы студент екенін көрсетті, әсіресе механика және риторика салаларында, бірақ екінші курста сабақтарға сирек қатысты. Уокердің бейсболмен қалай танысқаны белгісіз: Зангтың айтуынша, бұл ойын Стьюбенвилл балаларының арасында танымал болған, ал Оберлиннің дайындық бағдарламасында Уокер дайындық командасының ұстауы және бастапқы соққышы болған. Оберлин студенттері 1865 жылдан бері бейсбол ойнап келген, оның ішінде «қарға» бірінші базада ойнаған, бұл Уокердің колледждің алғашқы қара бейсболшысы еместігін көрсетеді. Уокер көзге түсіп, допты ұстау және алысқа соққы беру қабілеті үшін мектеп газеті «The Oberlin Review»-де айтылды. 1881 жылы Оберлин кампустан тыс жарыстарға тыйым салды. Уокерге 1885 жылы оқуға түскен Уэлди қосылды, олар бейсбол клубының алғашқы қатысқан командасында ойнады. Оберлин шайбашысы Харлан Беркеттің айтуынша, Уокердің маусым финалдағы көрсеткен өнері Мичиган университетін оны өз командасына шақыруға ықпал етті. Сол кезде трансферлік ережелер көбінесе бейресми болды және қарсылас командалардан ойыншыларды тартып алу жиі кездесетін жағдай еді. Уокерге жүкті болған әйел досы Арбелла Тейлор еріп жүрді, ол бір жылдан кейін оған үйленді. Мичиганның бейсбол клубы тақтаның артында ең нашар болған, команда бос орынды толтыру үшін жартылай кәсіби ұстап алушыларды жалдауға дейін барған. Команда ойынның таңертеңгі уақытында келгенде, Уокер Сент-Клауд қонақ үйінен кері қайтарылды. Ойын кезінде де мәселелер туындады: Луисвилл Eclipse командасының мүшелері Уокердің қатысуына қарсылық білдірді, Кливленд оны ойыннан шығарды. Бір иннинг өткен соң, оның орнына шыққан ойыншы қолының қатты жараланғанын айтты, ал Уокер тартыншақтап алаңға жылынуға шықты. Луисвилл қайтадан наразылық білдіріп, Кливлендтің үшінші базасы алаңға ерікті түрде шықпайынша ойынды жалғастырудан бас тартты.

Бейсбол карьерасы

1883 жылдың ортасында Уокер Мичигандағы оқуын тастап, Солтүстік-Батыс лигасының командасы – «Толедо Блю Стокингс» клубының менеджері Уильям Вольцпен бірінші кәсіби бейсбол шартына қол қойды. Кливленд «Плейн Дилиер» газетінің бұрынғы спорт жазушысы Вольц Уокердің Оберлин үшін ойнағанын көрген; оның келісімі Уокерді бұрынғы серігі Беркетпен қайта біріктірді. Уокер жақсы көрсеткіштер тіркесе де, .251 batting average көрсеткішімен көзге түсті, бірақ ол өз позициясындағы шеберлігімен және сол кездегі қауіпті жарақаттарға қарамастан, беріктігімен құрметке ие болды. «Блю Стокингс» командасының доп жинаушысы Уокердің «кейде саусақтары тілінген, алақанына сәл төселген қарапайым қой терісінен жасалған қолғаптар киетінін, бірақ көбінесе жалаңаш қолмен доп ұстайтынын» айтқан. Дегенмен, ол Толедоның 84 ойынының 60-ында ойнады. Команданың табысының кілті, «Спортинг Лайф» газетінің спорт жазушысы атап өткендей, Уокер мен питчер Хэнк О’Дэй еді, оларды «елдегі ең керемет серіктердің бірі» деп санады. Ұзақ пікір-таластардан кейін, Уокерге ойынға қатысуға рұқсат берілді. 1883 жылдың 10 тамызында «Чикаго Уайт Стокингс» командасына қарсы өткен көрсетілім ойынында Чикагоның менеджері Кап Ансон Уокер құрамда болса, ойнамайтынын мәлімдеді. Жауап ретінде, маусым ортасында Вольцтің орнына «Толедо» командасының менеджері болған Чарли Мортон Ансонның талабына қарсы шығып, оған билет сатудан түсетін табыстың жоғалу қаупі туралы ескертті және Уокерді оң жақтан бастады. Ансонның «Біз осы ойынды ойнаймыз, бірақ қара нәсілдімен ешқашан ойнамаймыз» деген сөзі айтылды. «Ақ шұлықтар» командасы қосымша таймда 7:6 есебімен жеңіске жетті. 1884 жылғы маусымда Уокер үздік питчер Тони Муллейн үшін тұрақты түрде ойнады. Муллейн, жаңа ойыншыны «мен жұмыс істеген ең жақсы ұстағыш» деп сипаттап, қарсыласты жаңылыстыру үшін белгіленбеген пас берулер жасады. Уокердің жылы жарақаттармен ауыр болды, нәтижесінде 104 ойындық маусымда ол тек 42 ойында ғана қатыса алды. Маусымда оның batting average көрсеткіші .263 болды, бұл командадағы үш үздік көрсеткіштің бірі еді, бірақ «Толедо» командасы чемпионаттық жарыста сегізінші орынды иеленді. Команданың қалған ойыншылары да көптеген жарақаттарға ұшырады: осы жағдайлар Уокердің інісі Уэлдидің «Блю Стокингс» командасына аутфилдер ретінде алты ойынға қосылуына әкелді. 1884 жылғы маусымда Уокер оның нәсіліне байланысты туындаған мәселелермен күресіп жатты. Бір ерекше мысал 1884 жылдың қыркүйек айында болды, ол кезде «Блю Стокингс» командасы «Ричмонд Виржинианс» командасына қарсы шығуға дайындалып жатқан. «Ричмонд» Уокермен кездескісі келмеді, сондықтан олар «Блю Стокингс» командасының менеджеріне хат жазып, «Біздің ескертулерімізді тыңдасаңыз, ешқандай қиындық болмайды, әйтпесе болады» деді. Ақыр соңында Уокер серияда ойнамады, себебі қолы сынған. Осы кезде хаттың жалған екені және нәсілшілдік әзіл екені анықталды, оған жалған ойыншылар қол қойған. Маусым соңында қаржылық қиындыққа тап болған «Толедо» командасы қымбат келісімшарттардан құтылуға тырысты. Шілдеде алған қабырға жарақатынан толыққанды айықпаған Уокер 1884 жылдың 22 қыркүйегінде «Блю Стокингс» командасынан босатылды. Маусымнан кейін Уокер пошта жөнелткіші болып жұмыс істеді, бірақ 1885 жылы бейсболға оралды, Батыс лигасының 18 ойынында ойнады. 1885 жылдың екінші жартысында ол «Уотербери» бейсбол клубында 10 ойынға қатысты. Маусым аяқталғаннан кейін Уокер Кливлендте Уэлдимен бірігіп, опера театры және қонақ үйі «LeGrande House» иесі болды. Жас жанкүйерлер тарапынан «испандық серік» деп аталған Стоуви маусымда 35 жеңіске жетті, ал Уокер карьерасындағы ең көп ойынға қатысып, алаңдағы көрсеткіші мен batting average көрсеткіші бойынша жаңа рекордтар жасады. 1888 жылы Уокер «Ньюарк» командасының менеджері Чарли Хакетттің соңынан «Сиракуз Старс» командасына келді. «Жұлдыздар» үшін ойнаған екі жылында ол тақтада нашар ойнағанымен, Сиракуза жанкүйерлері арасында танымал болды, сондықтан Уокер олардың ресми емес өкілі болды және қалада іскерлік байланыстар орнатты. 1889 жылдың 23 тамызында Уокер командадан босатылды; ол Джеки Робинсонға дейін Халықаралық лигада ойнаған соңғы афроамерикандық ойыншы болды. Топтың мүшелері, соның ішінде кірпішші Патрик «Керли» Мюррей, Уокерге жақындап, оның басына тас лақтырып, оны есінен шығарды. Уокер Мюррейді кесу пышағымен өлтірді. Полицияға өзін-өзі қорғаған деп мәлімдеген Уокер екінші дәрежелі кісі өлтіру (бірінші дәрежелі кісі өлтіруден төмендетілген) айыпталды. 1891 жылдың 3 маусымында Уокерді толығымен ақ ұстаған қазылар алды соттан босатылды, бұл сот залында отырған көрермендердің қуанышын тудырды. Ол Стьюбенвиллге қайтып, тағы да почта қызметіне жұмысқа кірісті, Кливленд пен Питтсбург темір жолының хаттарын жеткізді. 1895 жылдың 12 маусымында Уокердің әйелі Арабелла 32 жасында қатерлі ісік ауруынан қайтыс болды; ол үш жылдан кейін тағы бір бұрынғы Оберлин студенті Эдна Мейсонға үйленді. Осы жылы Уокер пошта ұрлығы жасағаны үшін кінәлі деп танылды және бір жылға түрмеге кесілді, ол Майами және Джефферсон округтеріндегі түрмеде өтті. Ғасырдың басында босатылғаннан кейін Уокер Стьюбенвиллдегі «Union Hotel» мейрамханасының бір бөлігі болды және жақын жердегі Кадиз қаласындағы «Opera House» кинотеатрын басқарды. 2007 жылы зерттеуші Пит Моррис бұрын құл болған Уильям Эдвард Уайттың «Провиденс Грейс» командасы үшін Уокер «Блю Стокингс» командасы үшін дебют жасағанға дейін бес жылдай бұрын бір ойын ойнағанын анықтады. 2021 жылы инди-фолк әртісі «Cousin Wolf» «Moses Fleetwood Walker» атты әнді «Nine Innings» альбомының бір бөлігі ретінде шығарды.