Кіріспе
Американдық бейсболшы (1879–1930) – бұрынғы Негр лигасының ойыншысы, менеджері және басшысы.
former Negro leagues player, manager and executive
Эндрю "Руб" Фостер (17 қыркүйек 1879 – 9 желтоқсан 1930) – Негр лигасының американдық бейсболшысы, менеджері және басшысы. 1981 жылы Бейсбол Даңқы залына сайланды. Тарихшылар оны 1900-жылдардың басындағы ең үздік афроамерикалық питчер деп санайды. Ол сонымен қатар интеграциядан бұрынғы дәуірдегі ең табысты қара бейсбол командаларының бірі – Чикаго Американ Гианттарын құрды және басқарды. Ең маңыздысы, ол 1920 жылдан 1931 жылға дейін жұмыс істеген афроамерикалық бейсболшылар үшін алғашқы, ұзақ сақталған кәсіби лига – Негр Ұлттық лигасының ұйымдастырушысы болды. Ол "Қара бейсболдың әкесі" деп танылады. Фостер өмірінің соңында ұзақ жылдар бойы қолданған "Руб" лақап атын ресми орта аты ретінде қабылдады.
Алғашқы жылдар
Фостер Калвертте, Техас штатында дүниеге келді. Кәсіби мансабын 1897 жылы тәуелсіз қара команда – Уэйко Йеллоу Жакетс командасымен бастады және 1901 жылы Хот Спрингс Арлингтон командасында ойнады. Келесі бірнеше жылда ол ақ және қара жанкүйерлер арасында бірте-бірте беделге ие болды, содан кейін 1902 жылы қара бейсболдың элиталық лигасына жататын Франк Лиландтың Чикаго Юнион Гиантс командасына қосылды. Төмендеген көрсеткіштерінен кейін босатылып, Мичиган штатының Отсего қаласындағы ақ жартылай кәсіби командаға – Бардиннің Отсего Индепендентс командасына ауысты. Фил Диксонның «Американдық бейсбол жылнамалары: Ұлы командалар, 1905 жылғы Филадельфия Гиантс, III том» кітабында былай делінген: «1902 жылғы жазды Отсегоның көпұлтты командасымен – ол үнемі ойнаған жалғыз көпұлтты командамен аяқтағанда, Фостер он екі ойын өткізген. Ол сегіз жеңіске және төрт жеңіліске жетті, сонымен қатар сексен екі рет соққыға ұшырады. Бір қызығы, оның қатысқан бес ойынының нәтижесі тіркелмеген. Егер олар табылар болса, Фостер Отсего үшін жүзден астам соққы жасағанын көрсетуі мүмкін. Деректер бар жеті ойында Фостер бір ойында орта есеппен он бір соққы жасады». Маусым соңында Филадельфияның Кубалық X Гиантс командасына қосылды, ол сол кезде қара бейсболдағы ең күшті команда саналды. 1903 жылғы маусымда Фостер X Гиантс командасының басты шабуылшысы ретінде танылды. Шығыс қара чемпионатына арналған постсезондық серияда X Гиантс Сол Уайттың Филадельфия Гиантс командасын бес ойыннан екіге жеңді, ал Фостердің өзі төрт ойында жеңіске жетті. Әртүрлі деректерге, соның ішінде оның өзіне сәйкес, Фостер 1902 және 1905 жылдар аралығында өткен постсезондық көрме ойынында Филадельфия Атлетикс командасының жұлдызы солқолды Руб Уодделлді жеңгеннен кейін «Руб» деген лақап атын алды. 1904 жылдың 26 шілдесіндегі Trenton (NJ) Times газетінде Фостердің «Руб» деп аталғаны туралы ең алғашқы мәлімет кездеседі, бұл Уодделлмен болған кездесу одан бұрын болған болуы керек екенін көрсетеді. Жақында жүргізілген зерттеулер 1903 жылдың 2 тамызында өткен ойынды анықтады, онда Фостер Нью-Йорктегі жартылай кәсіби командада жалған есіммен ойнап жатқан Уодделлмен кездесіп, оны жеңді. Фостер, енді жұлдызға айналған, 1904 жылғы маусымда Филадельфия Гиантс командасына ауысты. Аңыз бойынша, Нью-Йорк Гиантс командасының бас жаттықтырушысы Джон МакГроу жас Кристи Мэтьюсонға «түсірілім» немесе кербұрылған допты үйрету үшін Фостерді жалдаған, бірақ тарихшылар бұл оқиғаға күмән келтірді. 1904 жылғы маусымда Фостер барлық жарыстарда 20 ойын жеңіп, алты ойында жеңілді (оның ішінде екі ойында ешкімге соққы жібермеді). Бұрынғы командасы – Кубалық X Гиантс командасымен өткен қайта матчта ол екі ойында жеңіске жетіп, Филадельфия Гиантс командасын қара чемпионатына жетеледі, бұл ойында ол .400-дік көрсеткішті көрсетті. 1905 жылы Фостер, бірнеше жылдан кейін өзінің айтуынша, 51–4 есебін тіркеді (бірақ соңғы зерттеулер тек 25–3 есебін растады) және Гиантс командасын тағы бір сериялық чемпионатта жеңіске жеткізді, бұл жолы Бруклин Роял Гиантс командасынан басым түсті. Филадельфия Телеграф газеті «Фостерді питчерлік алаңда ешкіммен теңесе алмайды» деп жазды. Келесі маусымда Филадельфия Гиантс командасы Филадельфия мен Уилмингтон (Делавэр штаты) аймақтарындағы барлық қара және барлық ақ командалардан тұратын Тәуелсіз кәсіби бейсболшылардың халықаралық лигасының құрылуына көмектесті.
Лиланд Гигантс
1907 жылы Фостердің менеджері Сол Уайт өзінің ресми бейсбол нұсқаулығын жариялады: «Түсті бейсбол тарихы», ал Фостер «Қайда және қалай лақтыру керек» деген мақаламен үлесті. Алайда, маусым басталғанға дейін ол және бірнеше басқа жұлдыздар (ең маңыздысы – аутфильдер Пит Хилл) Филадельфия Гианттарын тастап, Чикаго Лиланд Гианттарына қосылды, сонда Фостер ойыншы-менеджер болып тағайындалды. Оның басшылығымен Лиландтар 110 ойын жеңіп (соның ішінде 48 ойын қатарынан), тек он ойында ғана жеңіліп, Чикаго қалалық лигасының чемпиондық байрағын жеңіп алды. Келесі маусымда Лиландтар Филадельфия Гианттарымен ұлттық чемпионат сериясында тең түсті, әр команда үш ойын жеңді. 1909 жылдың шілдесінде Фостердің аяғы сынды, бірақ ол қазан айында Чикаго Кубтарына қарсы өтетін көрмелік ойындарға қатысу үшін өзін жеделдетіп қайтадан командаға қосылды. Фостер екінші ойында лақтып, тоғызыншы иннингте 5–2 есебімен жеңіске шығу мүмкіндігін жіберіп алды, содан кейін Кубтардың ойыншысы Фостер төрешімен дауласып жатқанда үйге қашып, даулы ойынмен жеңіліске ұшырады. Лиландтар серияны үш ойынға қарсы нөлге ұтып алды. Лиландтар сондай-ақ батыс қара чемпиондығын Сент-Пол түсті Гоферлеріне жоғалтты. 1910 жылы Фостер команданың заңды басқару құқығын оның негізін қалаушысы Фрэнк Лиландтан тартып алды. Ол кейіннен өзінің ең жақсы командасы деп есептейтін команданы құрастыруға кірісті. Ол Джон Генри Ллойдты Филадельфия Гианттарынан трансферледі; Хилл, екінші база ойыншысы Грант Джонсон, қақпашы Брюс Петвей және питчерлер Фрэнк Уиквар мен Пэт Догертимен бірге Ллойд Лиландтарды 123–6 есебімен жеңіске жеткізді (Фостердің өзі тақтада 13–2 есебімен үлесті).
Чикагоның американдық алыптары
Келесі маусымда Фостер ақ бизнесмен Джон М. Шорлингпен серіктестік құрды. «Уайт Сокс» жаңа ғана «Комискей Паркке» көшіп келді, ал Шорлинг Фостердің командасына 39-шы және Вентворт көшелерінің қиылысындағы бос қалған «Оңтүстік Сайд Парк» стадионын пайдалануды ұйымдастырды. Жаңа үйлеріне (кейін «Шорлинг паркі» деп аталды) қоныстанған «Лиландс» командасы «Чикаго Американ Гиантс» атанды. Келесі төрт маусымда «Американ Гиантс» батыс қара бейсбол чемпионатын жеңіп алды, бірақ 1913 жылы ұлттық чемпионат үшін «Линкольн Гиантс» командасына есе жіберді. 1915 жылы Фостердің орта батыстағы алғашқы күрделі қарсыласы пайда болды: C. I. Тейлордың «Индианаполис ABCs» командасы, шілде айында «Американ Гиантс» командасын 4:0 есебімен жеңіп, батыс чемпионатын жеңіп алды. Жеңістердің бірі екі команда арасында туған төбелес салдарынан тікелей ұтылыс ретінде саналды. Сериядан кейін Фостер мен Тейлор сол ойын және чемпионат туралы ашық пікірталас тудырды. 1916 жылы екі команда да батыс титулын таластады. Ұдайы дау-жанжалдар қара бейсбол лигасының құрылуына шақырды, бірақ Фостер, Тейлор және орта батыстағы басқа да ірі клубтар келісімге келе алмады. Осы кезде Фостер 1915 жылы 2–2 көрсеткішін тіркеп, өте сирек питчинг жасады. Оның алаңға соңғы рет шыққандығы туралы мәліметтер 1917 жылға дейін сақталған; осы уақыттан бастап ол тек команданың бас жаттықтырушысы болды. Бас жаттықтырушы және команда иесі ретінде Фостер қатаң тәртіпті ұстады. Ол ойынның барлық аспектілерін бақылап, ойыншылардың жеке мінез-құлқы, сыртқы түрі және кәсібилігі үшін жоғары стандарттар белгіледі. «Шорлинг паркінің» үлкен аумағын ескере отырып, Фостер жылдамдыққа, қысқа соққыларға, нақты соққыларға, күшті питчингке және қорғанысқа баса назар аударатын ойын стилін дамытты. Ол сондай-ақ керемет ұстаз саналды, оның көптеген ойыншылары кейіннен бас жаттықтырушылар болды, олардың ішінде Пит Хилл, Брюс Петвей, Бинго Демосс, Дейв Маларчер, Сэм Кроуфорд, Поиндекстер Уильямс және тағы да басқалар бар. 1919 жылы Фостер Тенни Блоунтқа Детройттегі «Жұлдыздар» клубын қаржыландыруға көмектесті. Ол сондай-ақ өзінің бірнеше тәжірибелі ойыншыларын, оның ішінде жаңа команданы басқаратын Хилл мен Петвейді де сол жерге жіберді. Бұл, келесі жылы Негр Ұлттық Лигасының (NNL) құрылуына дайындық болуы мүмкін.
Ұлттық негрлер лигасы
1920 жылы Фостер, Тейлор және тағы алты орталық-батыс клубтарының иелері көктемде жиналып, афроамерикандық командалар үшін кәсіби бейсбол лигасы құрды. Фостер президент ретінде лига жұмысын басқарды, сонымен қатар American Giants командасының иесі және бас жаттықтырушысы болды. Ол кейде өз командасын, әсіресе кесте жасау (алғашқы жылдары Giants командасының көптеген ойындары өз алаңында өтті) және ойыншыларды таңдау мәселелерінде жақтады деген айыптарға ұшырады: Фостер басқа клубтардан қажетті талантты алуға қабілетті болды, мысалы, 1920 жылы Детройт Старз командасының ең үздік ойыншысы Джимми Лайонс, ол 1921 жылы American Giants командасына ауыстырылды, немесе Фостердің кіші інісі Билл, 1926 жылы Руб Мемфис Ред Сокс командасын оны жіберуге мәжбүрлегенде, American Giants командасына келісімсіз қосылды. Оның сыншылары лиганы басты назарда American Giants командасы үшін ойындарды ұйымдастыру мақсатында құрғанын сендірді. Тұрақты кесте және қаржылық тұрақты қарсыластардың болуы Фостерге билет сатудан түсімді арттыруға мүмкіндік берді. Сондай-ақ, қарсылас клубтар ақша жоғалтқанда, ол оларға жалақы төлеуге көмектесетіні белгілі болды, кейде тіпті өз қаражатынан. Оның American Giants командасы жаңа лиганың алғашқы үш чемпионатын жеңіп алды, бірақ 1923 жылы Канзас-Сити Монархс командасынан озып кетті. Сол жылы шығыс клубтарының ең маңыздылары – Hilldale Club және Bacharach Giants командалары NNL лигасымен келісімді бұзып, өз лигасы – Eastern Colored League (ECL) құрды. ECL ескі лигадан ойыншыларды тартып алды, олардың арасында Фостердің үздік питчері Дейв Браун да болды. Ақырында екі лига бір-бірінің келісімшарттарын құрметтеу және әлем чемпионатын өткізу туралы келісімге келді. Монархс командасынан екі жыл қалып қойғаннан кейін, Фостер 1925 жылдың көктемінде бірнеше тәжірибелі ойыншыларды (оның ішінде Лайонс және питчерлер Дик Уитворт пен Том Уильямсты) босатып, команданы жаңартты. 26 мамырда Фостер Индианаполисте газ ағып кетуінен уланбады. Ол жазылып, командасына оралды, бірақ содан кейін оның мінез-құлқы өзгермелі болды. Фостер маусымды екіге бөлу жүйесін енгізді, ал оның American Giants командасы екі кезеңнің екеуінде де үшінші орынды иеленді. 1926 жылы ол командасын қайта құруды аяқтады, 1920-1922 жылдардағы чемпиондық командаларынан тек бірнеше тәжірибелі ойыншы ғана қалды. Команда маусымның бірінші жартысында үшінші орынды иеленді, бірақ Фостер екінші жартысын аяқтауға үлкермеді. Жылдар өте келе, "Фостер күшейе түсті, параноидалыққа ұшырады. Қайда барса да револьвермен жүреді". Ол ауыр сандырақтарға ұшырады, оның ішінде әлем чемпионатына шақырылатынына сенді, 1926 жылғы маусымның ортасында Иллинойс штатының Канкаки қаласындағы психиатриялық ауруханаға жатқызылды. American Giants және NNL лигасы өмір сүрді – шын мәнінде, Дейв Маларчер басқарған Giants командасы 1926 және 1927 жылдары чемпионатты және Әлемдік серияны жеңді – бірақ лига Фостердің басшылығы болмаған кезде айқын зардап шекті. Фостер 1930 жылы ақыл-есіне толыққандай оралмай қайтыс болды, ал бір жылдан кейін ол құрған лига тарап кетті. Фостер Линкольн зиратында, Блю Айленд, Иллинойс штатында жерленген. Оның жерлеу рәсіміне Чикагодағы Бронзвилл қаласында мыңдаған адам қатысты, соның ішінде "қар мен жаңбырдың астында тұрған 3000-қа жуық адам" болды. Көзі куәгерлерінің айтуынша, оның жерлеу рәсімінде оның табыты "әдеттегідей, бейсбол ойыны аяқталатын уақытта" жабылды.
Мұра
1981 жылы Фостер Ұлттық бейсбол даңқы залына сайланды. Ол негр лигасының пионер немесе басшы ретінде сайланған алғашқы өкілі болды. 2009 жылдың 30 желтоқсанында АҚШ пошта қызметі маусым айында негр лигасының бейсболын құрметтеу үшін екі пошта маркасын шығаруды жоспарлап отырғанын хабарлады. 2010 жылдың 17 шілдесінде Пошта қызметі 44 центтік, бірінші сыныпты, АҚШ ескерткіш пошта маркаларының жұптарын шығарды, олар 1920 жылдан шамамен 1960 жылға дейін жұмыс істеген қара нәсілді кәсіби бейсбол лигаларын құрметтеді. Маркалардың бірінде Фостердің суреті, оның аты және "NEGRO LEAGUES BASEBALL" деген сөздер бейнеленген. Маркалар Негро лигасының бейсбол музейінде музейдің жиырма жылдығын тойлау кезінде ресми түрде таныстырылды. Негро лигасының бейсбол мұражайы жыл сайын қыркүйек айында Эндрю "Руб" Фостер лекциясын өткізеді. 2021 жылдың 10 қарашасында АҚШ Монета жасау орталығы 2022 жылғы Негр лигасының жүз жылдық мерейтойлық монеталарының дизайнын жариялады, онда Фостер 5 долларлық алтын жартық бұркітте бейнеленген.