Кіріспе

Гридрон футболда тізбекті команда ("тізбек тобы" деп аталады) – бұл алаңның бір жағындағы сигнал таяқтарын басқаратын команда. Үш негізгі сигнал таяқтары бар: қазіргі төмендеудің басталуын көрсететін "артқы таяқ", жеңіс сызығын көрсететін "алдыңғы таяқ" және ойынның басталу сызығын көрсететін "қорап". Екі таяқ дәл он метрлік тізбекпен төменгі жағынан байланыстырылған, ал "қорапта" ағымдағы төмендеу нөмірі көрсетіледі. Бас төрешінің/төмендеу төрешісінің басшылығымен тізбекті команда төрешілердің шешімдерін көрсетеді; ол шешім қабылдамайды. Ойыншылар тізбекті командаға қарап, ойынның басталу сызығын, төмендеу санын және жеңіс сызығын анықтайды. Төрешілер доптың бастапқы орнына байланысты нәтижесі анықталатын ойыннан кейін (толық емеген пас немесе айыппұл) тізбекті командаға жүгіне алады. Сондай-ақ, бірінші төмендеу жасалған-жасалмағанын анықтау үшін нақты өлшем қажет болғанда тізбектерді алаңға әкелу де осыған кіреді.

Мүшелер

Желідегі үш адам бағаналарды тік ұстап тұр. Әрбір бағананың төменгі жағы жақтағы сызық бойымен орналасқан, бұл осы бағананы қарсы жақтағы сызыққа дейін желіні көрсетеді. "Сандыр адам" қазіргі төмен түсудің басталуын көрсететін "арқадағы таяқты" ұстайды. Тағы бір "сабы бар адам" қорғаныс қақпасына қарай, артқы таяқтан он метрлік қашықтықта "алдыңғы сабын" ұстайды. Бұл белгі, шабуылшылардың допты сақтап қалу үшін төрт төмен түсуде жетіп алуға тиіс сызықты көрсетеді. Екі таяқ (кейде "таяқтар" деп те аталады) дәл он метрлік тізбекпен төменгі жағынан бекітіледі. Тізбек әрқашан тартылып тұрады, сондықтан таяқтар бір-бірінен он метр қашықтықта болады. "Бөлегер" ұрыс сызығын белгілейтін бағананы ұстайды. Желідегі команданың қосымша мүшелері болуы мүмкін. "Клип-мен" туралы төменде айтылады. NFL-де желідегі команданың қосымша мүшелерінің қосымша міндеттері бар, мысалы, барлық санкцияларды тіркеу жөніндегі кеңсе жұмысынан шеп төрешісін босату. Желідегі команда ойыншылар сияқты қорғаныш жабдықтарын кимейді. Төрешілердің желідегі командаға жиі беретін нұсқауы – егер ойын оларға қауіп төндірсе, сигналдарын кері тартып алу немесе тастап, артқа шегіну. Сигналдар көбінесе ашық қызғылт түсті, жұмсақ және қауіпсіздік үшін бөлінетін бөліктерімен жабдықталған.

Орналасқан жері

НФЛ-ден басқа барлық деңгейдегі ойындарда тізбек операторлары пресс-кабинаға қарама-қарсы алаңның жағында жұмыс істейді (әдетте, қонақ команданың алаңы). НФЛ-де тізбек операторлары тайм-аут кезінде жақтарын ауыстырады; төреші олардың бастапқы орналасуын анықтайды. NCAA-да тізбектер бүкіл ойын бойында пресс-кабинаға қарама-қарсы орналасқан. Бірінші жартысында желілік төреші пресс-кабинаның қарама-қарсы жағында орналасқан және тізбек операторларын қадағалайды, ал бас желілік алаңның пресс-кабина жағында болады. Екінші жартысында бас желілік және желілік төреші НФЛ-дегідей алаңның жақтарын ауыстырады, желілік тізбек операторларын қадағалайды. Бұл тәжірибе 2014 жылы басталды. НФЛ және шеткі сызықтардың артында аймақ бар басқа да жерлерде, үш тіреудің барлығы осы аймақтың артқы сызығы бойымен орналастырылады. Әйтпесе, тіреулер алаңның бүйір сызығы бойымен орналастырылады.

Қосалқы тізбектік топ

Кәсіби және колледж футбол ойындарында, алаңның қарама-қарсы жағында желі төрешісінің бақылауымен қосымша тізбек тобы жұмыс істейді. Олардың болуы ойыншылар мен төрешілерге алаңның екі жағынан да ақпарат алуға мүмкіндік береді. Қосымша тізбек тобының құрамына команданың шабуылы басталар тұста орналастырылатын және команда допты жоғалтқанға дейін сол жерде қалатын, шабуыл басталу индикаторын ұстаған мүше кіреді. Бұл индикатор тек статистикалық мақсаттар үшін, әр шабуылдың қашықтығын есептеуге қолданылады. Ол "таяқшаға" ұқсас және оғы (немесе кейде үлкен "Х") шабуыл жасайтын команданың бағытын көрсетеді. НФЛ 2018 жылы шабуыл басталу индикаторын жойды. Клипке бекітілген құрылғы, бұл қандай нөмiрленген сызық екенін көрсетеді. Клип және құрылғы тізбек тобына, кездейсоқ жағдайларда таяқтардың орнын қалпына келтіруге мүмкіндік береді. НФЛ сияқты, Instant Replay технологиясы бар лигаларда, ойын қайта қаралып, нәтижесі өзгертілген жағдайда таяқтарды қайта орналастыру үшін бірнеше клиптер болуы мүмкін. Жеңіс сызығы жоқ ойындарда (мақсат сызығынан 10 ярдтан кем қашықтықта басталатын төмендеулер сериясы, тачдауннан кейінгі немесе тепкі қоюдан кейінгі жағдайларда), таяқ ұстаушылар сигналдарын төмендетеді немесе жатып қояды, бірақ сызық белгілеуші (box man) скрейммедж сызығын белгілеуді жалғастырады.

Өрттен қорғау

Рефериге бірінші төңкеріс жасалған-жасалмағанын анықтау үшін нақты өлшеу қажет болғанда тізбектер алаңға шығарылады. Команда да бірінші төңкеріс жасау үшін қанша қашықтық қажет екенін білу үшін нақты өлшеу сұрауы мүмкін.

5 ярдтық белгі

Ойын басталар алдында көптеген желі төрешілері тізбектің ортасына таспа жабыстырады. Желі төрешісі ойынның басында бұл белгіні қақпа сызығымен салыстырып, қорғанысқа қарсы 5 ярдтық айыппұл бірінші мүмкіндік беретінін анықтай алады. Егер бірінші мүмкіндік туса, желі төрешісі қарсы жақтағы судьяға екі қолын кеудесінің алдына созып, бас бармақтарын бір-біріне қаратып көрсетеді. Егер бас бармақтарды қарама-қарсы бағытта көрсетсе, онда 5 ярдтан артық қашықтық қалғанын білдіреді.

Тарих

Ұйымдастырылған футболдың барлық деңгейлері тізбекті команданы пайдаланды. "Қорап" (төмендегі белгі) уақыт өте келе өзгеріп дамыды. Теледидар пайда болғанға дейінгі кезеңде, бұл оператордың бойынан қысқа таяқ болатын, үшбұрышты көрсеткішімен жабдықталған, ол төрешіге қай төмендік екенін көрсету үшін айналды. Теледидар кеңінен таралғанда, ол әлдеқайда үлкен, екі жақты флиппер жүйесімен алмастырылды; флиппер стиліндегі төмендегі белгілер әлі де мектеп және әуесқой футболда қолданылады. Көбірек заманауи үлгі – "Диал а Даун", онда ықшам тетіктер "қораптың" бүкіл бетінде жаңа төмендік нөмірін көрсетеді; бұл үлгі көптеген колледждер мен кәсіби ойындарда қолданылады.

Жаңалықтар

Нақты автоматты тізбекті аспаптарды пайдаланудың алғашқы әрекеттері мен ұсыныстары шығындармен және қауіпті болу мүмкіндігімен қиындыққа ұшырады (алғашқы ұсыныстар металл рельстерді талап етті; 1990 жылдардағы жүйе көзге көрінетін лазерлерді қолданды). 1974 жылғы маусымда Әлемдік футбол лигасы "Дикер таяғын" пайдаланды, ол шамамен ұзындығы бар, және үш адамның орнына бір адаммен өлшеуге мүмкіндік берді. "Lazser Down" жүйесі кең жолақты радио толқындарын қашықтықты дәл анықтау және өлшеу үшін пайдаланады, ол университет футболында, Американдық футбол альянсында және XFL лигасында қолданылды. USFL және XFL бірігіп Біріккен Футбол Лигасын құрғанда, олар "TrU Line" деп аталатын ұқсас технологияны пайдалануды жалғастырды.