Кіріспе

Интерактивті 3D қолданбалар үшін алмасу файл форматы

COLLADA («бірлескен жобалау әрекеті») – интерактивті 3D қолданбалар үшін алмасу файл форматы. Оны коммерциялық емес технологиялық консорциум, Khronos Group басқарады және ISO ұйымы ISO/PAS 17506 ретінде қабылдады – бұл жалпыға қолжетімді техникалық ереже. COLLADA әртүрлі графикалық бағдарламалар арасында цифрлық активтерді алмасу үшін ашық стандартты XML схемасын анықтайды, әйтпесе олар өз активтерін үйлесімсіз файл пішімдерінде сақтауға мәжбүр болар еді. COLLADA цифрлық активтерді сипаттайтын құжаттар XML файлдары болып табылады, олар көбінесе dae (цифрлық активтер алмасуы) деген файл кеңейтіммен сақталады.

Тарих

Бастапқыда Реми Арно және Марк К. Барнс Sony Computer Entertainment компаниясында жасаған, кейіннен ол Khronos Group консорциумының меншігіне көшкен. Бұл консорциум мүшелерінің қаржыландыруымен жұмыс істейді және қазір авторлық құқықты Sony компаниясымен бөліседі. COLLADA схемасы мен спецификациясы Khronos Group-тан тегін қолжеткізуге болады. COLLADA DOM SCEA Shared Source License 1.0 лицензиясын пайдаланады. COLLADA-ның бастапқы кезеңдерінен бастап бірнеше графикалық компаниялар Sony компаниясымен бірлесіп, мүмкіндігінше көп аудиторияға пайдалы құрал жасауға тырысты. COLLADA Khronos контрибуторларының күш-жігері арқасында дамуын жалғастыруда. Алғашқы серіктестер Alias Systems Corporation, Criterion Software, Autodesk, Inc. және Avid Technology компаниялары болды. Оннан астам коммерциялық ойын студиясы мен ойын қозғалтқышы бұл стандартты қабылдады. 2011 жылдың наурыз айында Khronos COLLADA сәйкестік сынақ жиынтығын (CTS) жариялады. Бұл жиынтық COLLADA форматын импорттау және экспорттауға арналған бағдарламаларға спецификацияға сәйкестігін тексеру үшін үлкен көлемдегі мысалдар жиынтығымен сынақтан өтуге мүмкіндік береді. 2012 жылдың шілдесінде CTS бағдарламалық қамтамасы GitHub платформасында жарияланды, бұл қоғамдық үлес қосуға жол ашты. ISO/PAS 17506:2012 Өндірістік автоматтандыру жүйелері және интеграция – COLLADA индустриялық деректерді 3D визуализациялауға арналған цифрлық активтер схемасының спецификациясы 2012 жылдың шілдесінде жарияланды.

Бағдарламалық құралдар

COLLADA бастапқыда бір цифрлық мазмұн жасау құралынан (DCC) басқа қолданбаға деректерді беруге арналған аралық формат ретінде ойластырылған. Әртүрлі DCC-лерді қолдануға мүмкіндік беретін қолданбалар бар, олардың ішінде:

Физика

1.4 нұсқасынан бастап COLLADA стандартына физикалық қолдау қосылды. Мақсаты – мазмұн жасаушыларға визуалды сахналарда әртүрлі физикалық атрибуттарды анықтауға мүмкіндік беру. Мысалы, беткі материалдың үйкеліс сияқты қасиеттерін анықтауға болады. Сонымен қатар, мазмұн жасаушылар сахнадағы объектілердің физикалық атрибуттарын да анықтай алады. Бұл визуалды бейнелеуге байланысты қатты денелерді анықтау арқылы жүзеге асырылады. Қосымша мүмкіндіктерге, мысалы, «қуыршақтарды» (ragdolls) қолдау, соқтығысу көлемдері, физикалық объектілер арасындағы физикалық шектеулер және гравитация сияқты жаһандық физикалық қасиеттер кіреді. Бұл стандартты қолдайтын физикалық аралық бағдарламалық өнімдерге Bullet Physics Library, Open Dynamics Engine, PAL және NVIDIA PhysX жатады. Бұл өнімдер COLLADA файлындағы абстракцияны оқып, оны аралық бағдарлама қолдайтын және физикалық симуляцияда көрсете алатын форматқа ауыстырады. Бұл сонымен қатар әртүрлі аралық бағдарламалар мен құралдарға физикалық деректерді стандартталған түрде алмасуға мүмкіндік береді. Физикалық абстракция қабаты COLLADA Physics-ті JigLib, OpenTissue, Tokamak физикалық қозғалтқышы және True Axis сияқты COLLADA-ны тікелей қолдамайтын бірнеше физикалық қозғалтқыштарға қолдайды. PAL сонымен қатар COLLADA-ны физикалық қозғалтқыштарға қолдау көрсетеді, олардың өздерінің жеке интерфейсі де бар.

Нұсқалар

1.0: 2004 жылдың қазаны
1.2: 2005 жылдың ақпаны
1.3: 2005 жылдың маусымы
1.4.0: 2006 жылдың қаңтары; кейіпкерлердің тері жабыны мен морф-мақсаттар, қатаң дене динамикасы, OpenGL ES материалдарына қолдау, сондай-ақ Cg бағдарламалау тілі, GLSL және HLSL сияқты көптеген көлеңдеу тілдері үшін көлеңдеу эффектілері қосылды. Khronos арқылы алғашқы жарияланым. 1.4.1: 2006 жылдың шілдесі; негізінен түзетулерді қамтитын жаңарту. 1.5.0: 2008 жылдың тамызы; кинематика және B rep қосылды, сондай-ақ FX дизайны жаңаланды және OpenGL ES қолдауы күшейтілді. ISO/PAS 17506:2012 ретінде ресми түрде бекітілді.