Кіріспе

Швед-американдық актриса (1888–1974)

Анна Квиренция Нильсон (30 наурыз 1888 – 11 ақпан 1974) – американдық нұсқаусыз фильмдерде сәттілікке жеткен швед-американдық актриса.

Ерте өмір

Нильссон 1888 жылы Швецияның Истад қаласында дүниеге келген. Оның ортаңғы аты – Quirentia, ол 30 наурызда, Әулие Кириний күні туғандығына байланысты қойылған. Ол 8 жасқа толғанда әкесі Пер Нильссон Швецияның Хельсинборг қаласының жанындағы кішкентай Хассларп ауылындағы жергілікті қант фабрикасында жұмысқа орналасты, және ол мектеп жылдарының көп бөлігін сол жерде өткізді. Ол оқуда өте жақсы оқып, үздік бағамен бітірді. Жақсы үлгергендігі үшін Швецияның батыс жағалауындағы Халмстад қаласында сатушы болып жұмысқа алынды, сол кезде жұмысшы отбасынан шыққан жас әйел үшін бұл сирек кездесетін жағдай еді, бірақ ол АҚШ-қа баруға бекінген болатын. 1905 жылы ол Эллис аралы арқылы АҚШ-қа эмиграциялады. АҚШ-та ол бала күтуші болып жұмыс істей бастады және ағылшын тілін тез меңгерді.

Үнсіз фильмдер

1907 жылы Нильсон "Американың ең әдемі әйелі" деп танылды. Белгілі суретші Пенрхен Стэнлаус оны модельдерінің бірі етіп таңдады, осының нәтижесінде ол Калем кинокомпаниясының 1911 жылғы "Молли Питчер" фильмінде басты рөлде ойнады. Ол бірнеше жыл бойы Калем студиясында жұмыс істеді, басқа өндіріс компанияларына өтуден бұрын студияның басты жұлдызы Элис Джойстен кейін тұрды. "Жаңару" (1915), "Балдпайтқа жеті кілт" (1917), "Сәтті сарбаздар" (1919), "Төлем қақпасы" және "Ирландияның бақыты" (екеуі де 1920 жылғы) және "Лотос жегіш" (1921) фильмдері ерекше атауға ие болды. 1921 жылы Швецияға сирек соққан демалысында оған "Вэрмлённгинна" швед фильмін түсіру ұсынылды, ол оның жалғыз швед туындысы болды. 1920 жылдары ол Paramount, First National және көптеген басқа студиялармен жемісті еркін жұмыс істеді және дыбысты фильмдер пайда болғанға дейін үлкен танымалдылыққа ие болды. 1923 жылы "Жанған жүректер" фильмінде орман өрті арқылы локомотивті айдап өткен көрініс түсірілімі кезінде ол ауыр күйік шақты; жазылуына бір апта уақыт кетті, бірақ бұл оның мансабына кедергі келтірмеді. Сол жылы ол тоғыз фильмде ойнады. 1926 жылы ол Голливудтың ең танымал әйелі атанды. Швецияның тәж мұрагері Гюстав Адольф (кейін король Гюстав VI Адольф) және оның әйелі Луиза Маунтбеттен Голливудқа келгенде ол патшалық құрметпен қарсы алды. 1928 жылы ол жанкүйерлерден келген хаттар бойынша рекорд орнатты – айына шамамен 30 000 хат, сондай-ақ сол жылы Джозеф П. Кеннеди оны жаңа құрылған RKO Radio Pictures кинокомпаниясына шақырды. Келесі жылы, атпен жүрген кезінде атынан құлап, тас қабырғаға соғылып, жамбасын сындырып алды. Бір жыл бойығы қатаң жаттығулардан кейін ол қайтадан аяққа тұрды. 1928 жылы Анна Нильсон үнсіз кино дәуіріндегі соңғы фильмін – "Блокада" фильмін түсірді.

Дыбысты фильмдер

Дыбысты фильмдердің енгізілуімен Нильссонның мансабы күрт құлдырады, бірақ ол 1950 жылдарға дейін фильмдерде көбінесе тізімге енбеген, шағын рөлдерді ойнауын жалғастырды. 1930 және 1950 жылдар аралығында ол 39 дыбысты фильмге кішігірім рөлдерде қатысты. Ол "Шаруаның қызы" (1947) фильмінде Лоретта Янгтың швед иммигранты анасының рөлін ойнады. Оның дыбысты фильмдердегі ең әйгілі рөлі, әлдебір "Сансет бульвары" (1950) фильміндегі Суонсонның "балауыз мүсіндерінің" бірі ретіндегі ойнаған өзінің рөлі болар, онда ол бір ғана сөз айтады. Нильсон кино өнеріне қосқан үлесі үшін Голливуд Даңқы аллеясында, 6150 Голливуд бульвары мекенжайында жұлдызы бар. Ол осындай құрметке ие болған алғашқы швед туған актриса болды.

Жеке өмір

Нильссон 1916 жылдан 1917 жылға дейін актер Гай Кумбске, ал 1922 жылдан 1925 жылға дейін норвегиялық-американдық аяқ киім саудагері Джон Маршалл Ганнерсонға үйленген. Ол 1974 жылдың 11 ақпанында Калифорния штатының Сан-Сити қаласында жүрек жетіспеушілігінен қайтыс болды. Нильссон лютеран дінінің өкілі және 1952 жылғы президенттік сайлауда Дуайт Эйзенхауэрдің үгіттеуін қолдаған тіркелген республикашыл болған.