Кіріспе

I дәрежелі Норфолк қаласындағы тізімделген қамал, Ұлыбритания.

Беконсторп қамалы, тарихи түрде Беконсторп залы деп белгілі, Англияның Норфолк графтығындағы Беконсторп ауылының жанында орналасқан қираған, бекінілген сарай үйі. Ол 15 ғасырда бұрынғы сарай үйі орнында, мүмкін Джон Хейдон I және оның әкесі Уильям салған. Джон көп жауы бар, амбициялы заңгер болғандықтан биік, бекінілген үй салды. Бірақ оның ұрпақтары бай қой шаруаларына айналып, шабуылдан алаңдамай, мүлікті әдемі аулалы үйге дамытып, жанында бұғы бағын салды.

Қалдықтар

XVI ғасырдың соңына қарай Хейдондар мүмкіндігінен артық шығын шығарып, қамалға ипотека салуға мәжбүр болды. Бірақ, үйдің қасында жаңа ресми бақшалар мен сәндік көл жасалды. Сэр Джон Хейдон III Англия азамат соғысында роялистермен бірге шайқасты және жазалау ретінде 1646 жылы Парламент тарапынан кінәлі деп жарияланды. Оның жағдайы жақсармады және ол 1650 жылы Бэконсторпты тастарын сату үшін бұзуды бастады. Сыртқы қақпа үйі жеке тұрғын үйге айналдырылып, 1920 жылға дейін, оның бірінші мұнарасы құлағанға дейін пайдаланылды. XXI ғасырда қамалдың қираған қалдықтарын English Heritage басқарады және ол келушілерге ашық. Қамалдың қалдықтарында солтүстік жағында көл, сыртқы және ең сыртқы аулалары бар қоршалған ішкі аула орналасқан. Қазірге дейін сақталған басты ғимараттар – XV ғасырдан бастап салынған қамалды қақпа үйі, жүн өндірісіне пайдаланылған ұзын ғимарат және XVI ғасырда салынған, бірақ кейінірек көп өзгертілген сыртқы қақпа үйі. Ең сыртқы аулада бастапқы қораның бір бөлігі сақталған, бұл үлкен құрылыс Хейдондардың поместьеге иелігін көрсететін.

15 ғасыр

Бэконсторп қамалы 15 ғасырда Хэйдон әулетімен салынған. Бэконсторп ауылы Холт пен Норвич арасында орналасқан және жергілікті Бейкон әулетінің атымен аталады. Ауылда екі сарай болған, біреуі негізгі ауылда, екіншісі, Ағаш залы деп аталатын, шетінде. Вильям, шамасы, қамал құрылысын бастаған, кейін Бэконсторп сарайы деп аталған, 1460 жылдары қамал айналасындағы платформа мен ішкі қақпа үйін салуға кіріскен. Вильямның ұлы Джон Хейдон I мүлікті дамытуды жалғастырды және аймақ төңірегінде көбірек жер сатып алып, отбасының қарапайым тегін жасыру үшін әулетінің атын өзгертті. Джон бастапқыда Саффолк герцогы Уильям де ла Польдің саяси қолдаушысы болды, ал герцог қайтыс болғаннан кейін Джон Дадли, Уорвик графы оның келесі демеушісі болды. Джон амбициялы заңгер болғандықтан, билігі арта келе аймақ бойынша жек көрініп, қорқынышқа ұшыратты. Қамал Джонның саяси ұмтылыстарын көрсетті және аймақтағы әріптестеріне әсер етуге бағытталған. Сэр Генри Хейдон әкесінің қамалға салған жұмысын жалғастырды. Ол қамалдың басты үйін, шаруашылық ауласын және солтүстік-шығыс мұнарасын аяқтады. Осы процесте, әкесінен гөрі мүлкіне жасалатын шабуыл туралы аз уайымдағандықтан, ол Бэконсторптың сипатын өзгертті, тарихшылар Джеки Холл мен Пол Дрюри оны «жоғары деңгейдегі аула үйі» деп атады. Сэр Джон Хейдон II 1504 жылы Бэконсторпқа мұрагерлік етті, бірақ негізінен Сакслингхемде тұрды, құрылыс тоқтағаннан кейін ол Бэконсторптың солтүстік ауласын аяқтады және 1550 жылы қайтыс болғанға дейін қамалдың шығыс жағын жүн фабрикасына айналдырды. Оның ұлы, сэр Кристофер I, 1560 жылы сыртқы қақпа үйі мен қораны салдырды, ал 1561 жылы қаланы бекітуге және оның жанында бұғы паркін құруға ресми түрде рұқсат алды. Ол кезде Хейдондар сән-салтанатпен өмір сүрді, сэр Кристофер 80 қызметшісі бар үй шаруашылығын және екі жылқы тартқан каретаны ұстады. 1579 жылы қаланы сэр Уильям Хейдон II мұра етті, бірақ ол кезде жүн саудасы төмендеп, отбасы қарызға батты. Сэр Уильям әкесінің қарызын өтеу үшін мүлкінің бір бөлігін сатты, бірақ оның Лондондағы бизнес жобалары сәтсіз аяқталды және ол одан әрі жерлерді сатуға мәжбүр болды. Бэконсторп ипотекаға берілді, ал кредиторлардың қысымымен Уильям 1590 жылы мүлкінің бір бөлігін сатуға тырысты. Оның ұлы, сэр Кристофер II, өзінің мұрасы деп санаған мұрасын жою жоспарына келіспеді, сондықтан әке мен ұл арасында қарым-қатынас нашарлады. Уильям қаланы қиратумен қорқытты, Кристофер патшалық кеңеске шағым жасады, ал мәселе 1593 жылы, Уильям қайтыс болғанға дейін бірнеше ай бұрын сотқа барды. Кристофердің бизнеске қызығушылығы аз болды, ол әскери іс-әрекеттермен айналысуды және астрологияны зерттеуді ұнатады. Ол математик Генри Бриггсті және астроном Джон Бэйнбриджді Бэконсторпта қабылдады. Кристоферге әкесінен 11000 фунт стерлинг борышы мұра болып келді, оған қоса өзінің 3000 фунт стерлинг борышы да болды, сонымен қатар 1601 жылғы Эссекс көтерілісіне қатысқандығы үшін 2000 фунт айып төледі. Оның қаржы жағдайы жақсармады. Бірінші Бэконсторп, содан кейін оның басқа да мүлкі ипотекаға берілді. Джон артиллерия генерал-лейтенанты болды және 1642 жылы азаматтық соғыс басталғанда король Карл I жағында соғысты. Бұған жауап ретінде парламент оның жерлерін тартып алды және ол 1646 жылы қылмыскер деп жарияланды. Джон III 1653 жылы қарызға батқаннан кейін қаланы ұлы Чарльз Хейдонға қалдырды, ол таспен айналысуды жалғастырды: келесі жылы 29 арба тас 30 фунтқа Фелбригг сарайында қайта пайдалануға сатылды. Чарльздың ағасы Уильям Хейдон III мұражайды Бриджес мырзаға, содан кейін сыртқы қақпа үйінде тұратын Зуришдай Ланг есімді дәрігерге сатқан. Норфолк жер иесі Джон Трюстон Мотт 1801 жылы иемденуді сатып алды, ал қақпа үйі 1920 жылға дейін, мұнаралардың бірі құлағанға дейін жалғасты. 1839 жылы бұл су толы көл әлі де сумен толтырылғанымен, кейіннен сусыз қалды. 1940 жылы қамалдың иесі, саясаткер сэр Чарльз Мотт Радклифф бұл жерді Қоғамдық жұмыстар министрлігіне тапсырды. 1972 жылы суды қазу жұмыстары жүргізіліп, су толынып, археологиялық қазба жұмыстары жүргізілді. ХХІ ғасырда Бэконсторп қамалы ағылшын мұрасымен басқарылады және Ұлыбритания заңдары бойынша І және ІІ дәрежелі ғимараттар ретінде және жоспарланған ескерткіш ретінде қорғалады.

Сәулет

Бэконсторп ауылының солтүстігінде, Главен өзенімен қалыптасқан аңғарда орналасқан Бэконсторп қамалына оңтүстіктен көтерілген жолдың қалдықтары арқылы жетуге болады. Жер учаскесінде ішкі ор және солтүстікте су қоршаған алаң, ал оңтүстікте сыртқы және ең сыртқы орлар бар. 16 ғасырда айналасы қой шаруашылығына арналған жайылым болған, бірақ қазір көбінесе егіншілікке пайдаланылады. Оның батыс жағында 16 ғасырға жататын сарай орналасқан. Алғашқыда сарайдың қарсы жағында коттедждер қатары болған. Сыртқы орға кіретін қақпаның қираған сыртқы қақпасы, тік готика стилінде, қымбат бағаналы таспен салынған. Ол қақпалық өткел, екі жағында бөлмелер мен сегізбұрышты мұнаралар және бірінші қабатта үлкен бөлмеден тұрады. 17 ғасырда қақпа үйі тұрғын үйге айналдырылғанда, ол көп өзгеріске ұшырады: алдына екі жағында қанаттары бар үш қабатты кіреберіс қосылды, сондай-ақ ғимараттың арт жағына қосымша бөлмелер салынды, бірақ 19 ғасырдың басында кіреберіс алынып тасталды, оның орнына тік бұрыштар қосылды. Бастапқыда сыртқы ордың сыртын қабырға қоршап тұрды, ол қақпа үйінің қайта жаңартылуынан кейін қабырғалы бақ ретінде пайдаланылды.

Ішкі сот

Ішкі аула төртбұрышты жер платформасының үстінде орналасқан, айналысын сумен толтырылған қақ қоршап тұр. Оңтүстік жағындағы көпір ішкі және сыртқы аулаларды байланыстырады; бастапқыда көпірдің екінші бөлігі қорғаныш көпір қызметін атқарды. Ішкі ауланың сыртында жеті шаршы және дөңгелек қабырғалық мұнаралармен қоршалған сыртқы қабырға бар. Басты кіреберіс оңтүстік көпір және ішкі қақпа үйі арқылы болды, бірақ орталық солтүстік мұнарада бастапқыда қақтың солтүстік жиегіндегі тағы бір көпірге апаратын екінші қақпа болды, оның тек кірпіш іргетастары ғана сақталған. Қалашық қару-жарақтармен қорғалған: қақпа үйінің батысында алты жұп бойы, солтүстік-батыс шаршы мұнарасында қару-жарақ тесігі және қабырғаның солтүстік бөлігінде бірнеше ірі қару-жарақ тесігі болған. Ішкі ауладағы залдың төменгі қабатындағы қару-жарақ тесіктері кіреберісті қорғады. Ішкі ауланың әскери стильде жасалған дизайны ерте ортағасырлық сәулеттік дәстүрлерге негізделген және Хейдондардың мәртебесін арттыруға, ақсүйектік құлшынысын бейнелеуге арналған. Ішкі қақпа үйі үш қабатты, және ішкі ауланың қалған бөлігі сияқты, қиыршық тастан және сыланған таспен қапталған кірпіштен салынған. Ғимарат шабуыл болған жағдайда қорғануға мүмкіндік берді. Ауланың солтүстік бөлігі кейінірек жеке баққа айналған болуы мүмкін. Ішкі ауланың солтүстік-шығыс жағында ас үйлер және басқа да қосалқы ғимараттар, соның ішінде құдық бар қызметтік аула орналасқан. Ішкі ауланың шығыс жағы 16 ғасырда жүн өндірісі үшін бейімделді. Бұл қабырға бойындағы екі қабатты ғимаратты салуды қамтыды. Үш қабатты солтүстік-шығыс мұнарасы кейінірек жүн өңдеуге, соның ішінде толықтыруға да пайдаланылды.

Бақ

Оңтүстік-шығысқа қарай, ішкі ауладан тыс, көтерілген платформада ресми бақтың қалдықтары сақталған. Бақта шаршы көлдің айналасында биік жол болған.