Кіріспе

Швед саясаткері

Анна Сесилия Мальмстрем (15 мамыр 1968 жылы туған) – 2014 жылдан 2019 жылға дейін сауда комиссары қызметін атқарған швед саясаткері. Бұрын ол 2010 жылдан 2014 жылға дейін ішкі істер комиссары, ал 2006 жылдан 2010 жылға дейін Еуропалық одақ істері министрі болды. 1999 жылдан 2006 жылға дейін Швециядан Еуропалық парламент депутаты болды. 2023 жылға дейін Еуропалық либералдар мен демократтар альянсының бөлігі болған швед либералдық партиясының мүшесі болды.

Ерте өмір

Малмстрем Стокгольмнің оңтүстігіндегі Браннкирка приходында дүниеге келді және Гётеборгте өсті. 1992-1999 жылдары Гётеборг университетінде студент болып оқыды, 1994 жылы ғылыми көмекші қызметін атқарды. Одан кейін ол "Аймақ, билік және даңқ: Батыс Еуропадағы аймақтық партиялар" тақырыбында саяси ғылымдар бойынша докторлық диссертациясын қорғады (1998 ж.) және Гётеборг университетінің саяси ғылымдар кафедрасында аға оқытушы болып жұмыс істеді (1998–99 ж.). Оның диссертациясы Батыс Еуропадағы аймақтық партияларды зерттейді, назар Испанияның Каталония және Италияның Ломбардия аймақтарына шоғырланған. Ол Еуропа саясаты, аймақтастыру, иммиграция және терроризм салаларында зерттеулер жүргізіп, дәріс берді. Малмстрем сонымен қатар Штутгарт және Барселона қалаларында жұмыс істеген. Ол швед, ағылшын, испан және француз тілдерін еркін меңгерген, ал неміс және итальян тілдерінде орташа деңгейде біледі.

Саяси мансап

Мальмстрем 1980-жылдардың соңынан бері Швеция либералдық партиясының мүшесі, 1997 жылдан бері партияның басқарушы органында отыр, ал 1998 жылдан 2001 жылға дейін Västra Götaland аймақтық кеңесінің мүшесі болды. 2007 жылы Ян Бьёрклунд партия төрағасы болып сайланғанда, ол партияның бірінші вице-төрағасы болып тағайындалды.

1999-2006 жылдар аралығында Еуропа Парламенті мүшесі

1999 жылы Малмстрем Швециядан Еуропарламент депутаты болып сайланды және 2004 жылы қайта сайланды. Өкілеттік мерзімінде ол Сыртқы істер комитетінде, Конституциялық мәселелер комитетінде, Ішкі нарық және тұтынушылардың құқықтарын қорғау комитетінде, сондай-ақ Адам құқықтары және Қауіпсіздік және қорғаныс субкомитеттерінде жұмыс істеді. Бұған қоса, ол парламент делегацияларының Венгрияға (2004 жылы Еуроодаққа қосылғанға дейін) және Хорватияға төрағасының орынбасары болды. Сыртқы істер комитетінің мүшесі ретінде Малмстрем Еуроодақтың Ресей стратегиясы туралы сынды баяндама жазды. 2002 жылы ол Либералдық топтың сыртқы істер жөніндегі өкілі атанды. Ол Еуропарламенттің тұрақты орнын Брюссельге көшіруді мақсат тұтқан петицияны қолдады. Бұл Лиссабон шартында көзделген петиция құқығын пайдалана отырып, миллион қол жинаған алғашқы петиция болды. 2001 жылы Малмстрем және тоғыз Еуропарламент депутаты – олардың ішінде Ник Клегг пен Хелле Торнинг Шмидт та бар – Еуропарламенттің күнделікті жұмыс істеу тәртібін өзгертуді талап ете отырып, Парламент реформасы науқанын (ПРН) құрды. Ол сондай-ақ ресми құжаттарға халықтың қолжетімділігін кеңейту үшін де белсенділік танытты.

Швецияның Еуропа істері жөніндегі министрі, 2006-2010

2006 жылғы швед сайлауында Фредрик Рейнфельдттің оң орталық коалициясы жеңіске жеткеннен кейін Мальмстрем Швецияға оралып, премьер-министр Рейнфельдттің кабинетінде Еуропа істері министрі лауазымын атқара бастады. Ол 2006 жылдың 6 қазанында қызметке кірді. Оның міндеттеріне институционалдық мәселелер, ЕО бюджетін қарау, Балтық теңізі стратегиясы, Лиссабон стратегиясы және 2009 жылы Еуропалық Одақ Кеңесінің шведтік төрағалығын үйлестіру кірді. Мальмстрем Швецияның евро валютасын қабылдауын қолдайды және 2007 жылдың тамызында ол евро мүшелігі бойынша тағы бір референдум өткізуді ұсынған саясаткерлердің бірі болды (алғашқысы 2003 жылы өткен). "Әрине, біз референдум нәтижесіне құрметтейміз, бірақ адам өз сенімін қорғай білуі керек деп ойлаймыз, 2003 жылғы референдумнан бері көп өзгерді, Словения қосылды, Мальта мен Кипр келесі жылдың басында қосылады. Келесі жылы кем дегенде екі Балтық елі қосылады. 2010-2011 жылдары 8-9 жаңа мүше болуы мүмкін. Мүше елдердің саны артаған сайын, сыртта қалудың саяси құны да артады, себебі біз әсер ете алмаймыз. Швеция бірыңғай еуропалық валютаға қосылмағандықтан экономикалық жағынан зиян шекті." Ол Ұлттық сауда кеңесінің баяндамасына сілтеме жасап: "Біз экспорттан 100 миллиард крон, ал импорттан да сондай мөлшерде шығынға баттық. Егер біз Еуроаймаққа мүше болғанда, сауда айналымы 13-14 пайызға артық болар еді", - деді.

Сауда жөніндегі Еуропалық комиссар, 2014-2019

2014 жылдың шілдесінде Швеция премьер-министрі Фредерик Райнфельдт Мальмстрёмді Еуропалық комиссар лауазымына екінші мерзімге ұсынды. Қыркүйекте Еуропалық Парламент оның кандидатурасын қолдады. Ол 2014 жылдың 1 қарашасында Юнкер комиссиясының мүшесі ретінде сауда жөніндегі ЕО комиссарының міндетін атқарды. Өзінің кандидатурасын ұсыну кезінде, Ресей-Украина соғысы кезеңінде Мальмстрем Ресейдің ЕО мен Украина арасындағы еркін сауда келісіміне түзетулер енгізу туралы талаптарын қабылдамады. 2015 жылдың желтоқсанында ол Ресейдің алаңдаушылықтарын шешуге жасаған соңғы әрекеті сәтсіз аяқталды, олардың бір бөлігі Еуропалық және Дүниежүзілік сауда ұйымының ережелеріне қайшы келді. Мальмстремнің лауазымдық тапсырма хатында АҚШ-пен келіссөздер жүргізіліп жатқан даулы сауда келісімі – Трансатлантикалық сауда және инвестициялық серіктестіктің (ТТІП) «жетістікке жетуі» де маңызды міндеттердің бірі ретінде қарастырылды, бірақ ТТІП бойынша еуропалық қоғамның алаңдаушылықтарын жою мақсатында келіссөздер мандатына бірқатар шектеулер енгізілді. Ол келісімге ынталы екенін білдіріп, қызметке кіріскеннен кейін екі аптадан соң АҚШ-пен келіссөздерді қайта жандандыруға тырысты. «Көрер көзге бесұстаздық ашықтық» туралы мәлімдемелерге қарамастан, келісім жобаларын ЕО мүше мемлекеттерінің барлық парламенттері, мысалы, неміс Бундестагы немесе сол кездегі вице-канцлер Зигмар Габриэль сияқты саяси лидерлер оқи алмады. 2015 жылдың мамыр айында Мальмстрем мен Түркияның Экономика министрі Нихат Зейбекчи Еуропалық Одақ-Түркия кедендік одағын кеңейту жөніндегі келісімге қол қойды, оған қызметтер, мемлекеттік сатып алу және көптеген ауыл шаруашылығы тауарлары да кірді. Сондай-ақ, оның басшылығымен 2015 жылдың тамызында Еуропалық Одақ Вьетнаммен маңызды сауда келісімі бойынша келіссөздерді аяқтады, келесі он жыл ішінде Еуропа мен Вьетнам арасындағы тарифтердің 99 пайызын, сондай-ақ саудаға кедергі келтіретін тариф емес шараларды, қызметтерді, инвестицияларды, зияткерлік меншікті, санитарлық және фитосанитарлық шараларды, мемлекеттік сатып алуды, дауларды шешуді және тұрақты дамуды жойды.

Кейінгі мансап

2019 жылдан бері Мальмстрем Гетеборг университетінің Бизнес, экономика және құқық мектебінде қонақ профессор болып жұмыс істеп келеді. Сондай-ақ 2019 жылдан бері ол Германия Маршалл қорының Трансатлантикалық жұмыс тобында және Федералды канцлер Гельмут Шмидт қорының (BKHS) Карен Донфрид пен Вольфганг Ишингердің тең төрағалығымен қызмет етеді. 2020 жылдың қыркүйегінде премьер-министр Стефан Лёфвен үкіметі Мальмстремді Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымының (ЭЫДҰ) бас хатшысы лауазымына Швецияның үміткері етіп ұсынды. Іріктеу процесінде ол финалист болды, бірақ 2021 жылдың наурыз айында Матиас Корманға еңсе жұды. 2021 жылдан 2022 жылға дейін Мальмстрем Карл Бильдт, Келли Гриер және Такеши Нинами төрағалық еткен Үшжақты комиссияның Глобалды капитализмнің өзгеруі жөніндегі жұмыс тобының мүшесі болды. 2022 жылы Мальмстрем Covington & Burling заң фирмасының Брюссель кеңсесіне аға кеңесші ретінде қосылды. 2023 жылдан бері ол Еуропалық саясатты зерттеу орталығы / Генрих Бёлл қорының Калипсо Николаидис төрағалық ететін Еуроодақ демократиясын нығайту жөніндегі жоғары деңгейлі тобының құрамында. 2023 жылдың мамырында Мальмстрем партияның Тидо келісіміне қатысуына қарсы болғандықтан Швецияның Либералдық партиясынан кетіп қалғанын хабарлады.

Дау

2015 жылдың 12 қазанында The Independent газетінде жазған "War on Want" ұйымының атқарушы директоры Джон Хиларимен болған әңгімесінде Мальмстрем "ешқашан бір сауда келісімі осыншама құлшыныспен және кеңінен қарсылық тудырмағанын" мойындады деп хабарланды және: "Мен өзімнің мандатымды еуропалықтардан алмаймын" деген пікір білдірді. Кейіннен Мальмстрем бұл сөздерді жоққа шығарып, оны Еуропалық үкіметтер анықтайтын ТТИП келіссөздерінің мандаты туралы түсіндірмесінен туындаған "жасалма цитата" деп мәлімдеді, ал еуропалықтардың өзі емес. Ол сондай-ақ Еуропалық парламентте өзінің мандатын еуропалықтардан алғанын, себебі оны оларды өкілдік ететін Еуропалық парламент депутаттары комиссар ретінде бекіткенін айтты. Хилари өзінің баяндамасын қайтарудан бас тартты. Ол аймақтық партиялар, аймақтық интеграция, испан саясаты, еуропалық саясат, көші-қон және терроризм тақырыбында бірнеше кітаптардың, мақалалардың және эсселердің авторы.