Кіріспе

Ашық DSL, сондай-ақ дербес немесе құрғақ цикл DSL деп аталады, — PSTN (аналогтық телефония) қызметі немесе оған байланысты қоңырау тоны жоқ цифрлық абоненттік желі (DSL). Яғни, жергілікті желіде тек дербес DSL интернет-қызметі ғана ұсынылады. DSL технологиясының бастапқы идеясы жоғары жылдамдықты деректерді беру үшін қолданыстағы телефон желілерін пайдалану болды, бұл ретте DSL және телефон қызметтері бір телефон желісінде қатар жұмыс істеуі тиіс еді. Бірақ қазіргі кезде көптеген клиенттерге тек интернет-қызметі ғана қажет, ал дәстүрлі телефон қызметіне мұқтаждық сезілмейді.

Тұрақты және бос DSL (өзіндік DSL) салыстыруы

Даму DSL-де деректер стандартты Plain Old Telephone Service (POTS) телефон желісінде естілмейтін жоғары жиіліктерде беріледі. Бастапқы идея – жоғары жылдамдықты деректер байланысы үшін қолданыстағы телефон желілерін пайдалану. DSL және телефон қызметі бір телефон желісінде бірге жұмыс істей алады және бір-біріне кедергі келтірмейді. Операторлар үшін DSL бір телефон желісін екі рет, бір клиентке сату мүмкіндігін береді. Бұл идея операторға (көп табыс табуға) және клиентке (құны жоғары жаңа кабельдерді орнату қажеттілігінсіз жоғары жылдамдықты деректер байланысын алуға) пайдалы. "Жылаңаш DSL" стандартты DSL сияқты, бірақ дауыс қызметі жоқ. DSL дұрыс жұмыс істеуі үшін телефон қызметі міндетті емес. "Жылаңаш DSL" желісінің басты артықшылығы – қаржылық: клиентке телефон желісіне төлеу қажеттілігінен үнемдеуге мүмкіндік туады, бұл оған қажет болмауы мүмкін. Жабдықтар, физикалық орнату және жылдамдық тұрғысынан "Жылаңаш" DSL мен "Стандартты" DSL арасында ешқандай айырмашылық жоқ. Олар бірдей, тек қоңырау тонының болмауымен ерекшеленеді. Операторлардың дербес DSL-ге деген жауабы көбінесе теріс болып келеді. АҚШ-та AT&T өз клиенттері үшін Standalone DSL-ге рұқсат береді, бірақ өте тартыншақты түрде, және үшінші тараптарға AT&T телефон желілері арқылы Standalone DSL ұсынуға тыйым салады, егер бұл клиенттер AT&T брендінің дауыс қызметтерін сатып алмаса. Verizon 2014 жылы өз клиенттері үшін Standalone DSL-ге рұқсат беруді тоқтатты, бірақ Brand X Internet сияқты кейбір үшінші тараптар оны әлі де ұсынады. Verizon клиенттері кез келген DSL пакетін алу үшін Verizon брендінің дауыс қызметтерін сатып алуға міндетті. Стандартты DSL-де кабель телефон станциясынан Plain Old Telephone Service (POTS) сплитері деп аталатын құрылғыға дейін созылады. Бұл сплитер DSL және дауыс жолақтарын бөліп тұрады. Осылайша клиентте қоңырау тоны болады, ол телефон желісін әдеттегі стационарлық телефон ретінде пайдалануға мүмкіндік береді, оны компьютерде интернетке қол жеткізу үшін де қолдана алады. Екі қызметті де жеткізетін кабель сплитерден кабель бас станциясына, содан кейін сыртқы желі арқылы клиентке дейін жалғасады. (DSLAM қараңыз.) "Жылаңаш" DSL-де телефон станциясынан POTS сплитеріне кабель жоқ. Сәйкесінше, желіде қоңырау тоны болмайды. Алайда, клиент VoIP (Voice over Internet Protocol) немесе бәсекелес жергілікті байланыс операторы (CLEC) арқылы тұрақты телефон қызметін пайдалануды жалғастыра алады, орнына Incumbent Local Exchange Carrier (ILEC) емес. "Барлық цифрлық режимде" Annex I немесе Annex J қосымшасымен жабдықталған ADSL2 және ADSL2+ қосымша 256 кбит/с жоғары жылдамдықпен деректерді жіберуге мүмкіндік береді.

Қолжетімділік

Naked DSL бірнеше елде қол жетімді, егер бүкіл ел бойынша болмаса, кем дегенде бір компания арқылы: Австрия, Австралия, Бельгия, Болгария, Канада, Хорватия, Дания, Эстония, Франция, Германия, Израиль, Италия, Нидерланды, Жаңа Зеландия, Норвегия, Филиппин, Португалия, Швеция, Швейцария, Түркия және АҚШ.

Австралия

Amnet 2007 жылғы 14 қарашада «жалаңаяқ» DSL өнімін ресми түрде іске қосқан Австралиядағы алғашқы интернет-провайдер болды, одан кейін бір күннен соң iiNet іске қосты. Exetel 2007 жылғы 1 желтоқсанда «жалаңаяқ» ADSL2 қызметтерін ұсынды. Австралияның екінші ірі телекоммуникациялық провайдері Optus 2009 жылғы 2 наурызда «жалаңаяқ» DSL қызметтерін де ұсынатынын хабарлады. Австралияға қызмет көрсететін «жалаңаяқ» DSL интернет-провайдерлерінің жаңартылған тізімінде басқа провайдерлер де тізілген. Шағын провайдерлердің көпшілігі өздерінің «жалаңаяқ» DSL қызметтерін жеткізу үшін Optus-ты пайдаланады.

Канада

2003 жылғы 21 шілдедегі CRTC шешімінен бастап, Канадада "Жылаңаш DSL" қызметі қолжетімді болды. Bell Canada және басқа да ірі операторлар әдетте тұтынушыларға және Bell телефон желісін пайдаланатын кішігірім ISP-лерге аймақтың "Жолақ тарифтері" (A жолағынан G жолағына дейін) негізінде құрғақ желілік DSL үшін қосымша төлем қабылдайды.

Қазақстан

Бірнеше провайдерлер DSL қызметін ұсынады, бірақ 2012 жылдың шілде айының соңына дейін Iskon Internet T Hrvatski Telekom-ның қолданыстағы инфрақұрылымында бүкіл ел бойынша жеке DSL қызметін ұсынған алғашқы провайдер болды. Бұл T Com-ның аналогтық желісінен бас тарту және VoIP арқылы телефон қызметін ұсыну арқылы іске асырылды. Дегенмен, T HT-нің көтерме сауда саясаты мен бағалары жоғары жылдамдықтарды соңғы пайдаланушы үшін тым қымбат етеді, сондықтан DSL байланысы әлі де Annex B форматында жұмыс істейді.

Дания

Жылынамалы DSL көптеген интернет-провайдерлерден қол жетімді, себебі көптеген интернет-провайдерлер қазір VoIP шешімдеріне көшті. POTS және DSL үшін екі түрлі провайдерді пайдалану мүмкін.

Франция

Қазір бірнеше интернет-провайдерлер Naked Unbundled DSL қызметтерін ұсынады, олар «дегруппированные ұсыныстар» деп те аталады. Интернет-провайдерлер әдетте өздерінің DSL модемдерін стандартты телефон аппаратын қосуға арналған FXS (шетелдік айырбастау станциясы) портымен және теледидар қызметтерін ұсыну үшін топтық қораппен бірге жеткізеді. Naked DSL-ді алғаш ұсынған интернет-провайдер Freebox болды.

Германия

Кем дегенде бір интернет-провайдер Naked DSL қызметін ұсынады: M Net және оның Maxi Pur нұсқасы.

Израиль

Бейтарап DSL (ADSL және VDSL) Bezeq телефон компаниясы клиенттердің өтініші бойынша ұсынады. Көптеген үйлерде телефон және DSL желілері стандартты түрде қолданылатындықтан, қызмет тек қана қажет болған жағдайда ғана беріледі. Кез келген уақытта ешқандай шектеулер мен міндеттемелерсіз телефон желісінің қызметін тоқтатуға болады.

Жаңа Зеландия

Chorus Limited телефон желілерінің басым бөлігі үшін көтерме қызмет провайдері болып табылады және "жалаңаш" DSL қызметтерін ұсынады. Көптеген ірі интернет-сатушылар "жалаңаш" DSL қызметін ұсынады. POTS және DSL қызметтерін әртүрлі провайдерлерден алу мүмкін. 2013 жылғы мәліметтер бойынша, Chorus 1,091 миллион ADSL2+ қосылымын қамтамасыз етеді, оның 98 000-ы (9%) "жалаңаш", сондай-ақ 25 000 VDSL2 қосылымы бар, оның 5 000-ы (20%) "жалаңаш".

Филиппин

Баян Телекоммуникациясы, Globe Telecom, EASTERN Communications және Smart Telecommunications компаниялары осы қызметті ұсынады.

Португалия

Portugal Telecom бұл қызметті, Naked деп аталатын, 2008 жылдың қыркүйегінен бастап SAPO (компания) арқылы ұсынады. Simplesnet осы қызметті NDSL Simplesnet деп атайды. 2008 жылдың мамыр айында Zon TvCabo инвесторларына Португалиядағы алғашқы Naked DSL қызметін ұсынатынын хабарлады.

Оңтүстік Африка

Оңтүстік Африкада шектеусіз талшыққа балама ретінде «жалаңаяқ» DSL қызметтері қолжетімді бола бастады. Қолжетімділігі жоғары бағасының арқасында түрлі компаниялар осы қызметті ұсынуды бастады.

Швейцария

Швейцарияда solnet.ch (DSL Solo), green.ch, origon ag (oDSL), INIT7 AG және VDSL және g.fast үшін тағы да көп провайдерлерден "нақты DSL" қызметі қолжетімді. Swisscom (POTS инфрақұрылымының операторы) 2018 жылдан бастап POTS-ты жабуды бастады және барлық клиенттерді басқа шешімдерге (негізінен VoIP, сондай-ақ ұялы байланыс қызметтеріне) көшірді. Сондықтан, нақты DSL қазір стандартты өнім болып табылады, iWay және solnet.ch сияқты көптеген провайдерлер VoIP-пен (әдетте маршрутизаторға енгізілген) жиынтық қызметтерді де сатады.

Тайланд

Тек 3BB ғана "Жылаңаш DSL" қызметін ұсынады. 3BB – бұрынғы Maxnet, олар да бұл қызметті бұрын ұсынған.

Түркия

2011 жылы түрік мемлекеттік телекоммуникациясын реттейтін орган, Turk Telekom мемлекеттік корпорациясының бөлшек саудагерлерге Naked DSL қызметін ұсыну үшін оптом бағасын жариялады. Бұл бағаға түрлі атаулармен қосымша төлемдер кірді, мысалы, желіні дайындау қызметі (Devre hazırlama ücreti) немесе қосымша Naked DSL төлемі (Yalın ADSL ücreti). Желіні дайындау қызметі үшін төлем бір рет ғана алынса, екіншісі белгілі бір сомада болып, айлық төлемнің 20%-ына дейін жетеді. Бұл қосымша шығындар тұтынушылар тарапынан қатты сынға ұшырады, себебі ADSL+Voice (стационарлық желілер арқылы) және Naked DSL қызметтері арасындағы аздаған айырмашылық соңғысын экономикалық тұрғыдан тиімсіз етіп көрсетті. 2015 жылдан бастап барлық ірі кеңжолақты бөлшек саудагерлер тұтынушыларға Naked ADSL қызметін ұсынады.

Ұлыбритания

SDSL-ді қоспағанда, таза DSL қызметі Ұлыбританияда кеңінен қолжетімді емес, бірақ әртүрлі қызмет провайдерлерінен POTS және DSL алу мүмкін. Басты желі операторы BT plc бұрын ISP-лерден таза DSL қызметін ұсыну үшін жеткілікті сұраныс болмағанын мәлімдеген. Openreach қазіргі уақытта POTS-сыз VDSL2 17a профиліндегі қызметті ұсынатын SOGEA (Single Order Generic Ethernet Access) деп аталатын өнімді сынақтан өткізуде. Сонымен қатар, Ұлыбританиядағы үшінші тарапты ISP (LLU) SLU (Sub Loop Unbundling) арқылы жергілікті желіде xDSL/Optical мультиплекстеу жабдықтарымен, көбінесе MSAN деп аталатын өз сыртқы шкафтарын орналастыра алады. Virgin Media HFC кабельдік аймақтарда ғана телефон желісін қажет етпейтін кеңжолақты қызметтерді ұсынады, бірақ бұл таза DSL емес, себебі қызмет көшеден DOCSIS арқылы коаксиалды кабель арқылы ұсынылады, телефон желісі арқылы емес. Кейбір ISP-лер өздерінің DSL пакеттерінің бір бөлігі ретінде телефон қызметі жоқ мыс жұпты ұсына алады. 2018 жылдың желтоқсанында BT Openreach 2019 және 2025 жылдың желтоқсаны аралығында кезең-кезеңмен ескі PSTN қызметтерін тоқтатуды жариялады. SOGEA барлық PSTN қызметтерін алмастыруға тиіс.

Америка Құрама Штаттары

2005 жылдың 25 наурызында Федералды байланыс комиссиясы (FCC) Флорида, Джорджия, Кентукки және Луизиана штаттарының коммуналдық қызметтер комиссияларына қарсы 3:2 қабылдамамен шешім шығарды. Бұл комиссиялар BellSouth компаниясын DSL қызметін жергілікті телефон қызметінен бөліп беруге мәжбүрлеуді қалаған. Алайда, осы мәселе бойынша FCC комиссарлары арасындағы келісім нәтижесінде FCC «провайдерлер ескі қызметтерін жаңа қызметтермен біріктіргенде немесе оларды «байлағанда» туындайтын бәсекелестік салдары» туралы пікір білдіру үшін сауалнама жариялады. Бұл мәселе FCC қарауында әлі де ашық күйде. Кейін сол жылы, бірігу процесі кезінде FCC Verizon және AT&T Inc. компанияларынан бірігу шарты ретінде екі жыл бойы «жалаңаш» DSL қызметін ұсынуды талап етті. Бұл талаптардың мерзімі өткен. Verizon құрғақ желілерді телефон розеткасына қоспайды, сондықтан клиенттер құрғақ желіні кеңседе немесе үйдегі розеткаға қосуды өздері ұйымдастыруы керек. Миссури штатында Socket Telecom компаниясы NDSL диапазонындағы клиенттердің үлкен үлесіне ие.