Кіріспе

Германиядағы ерікті әскери күш (Фрейкорп) 1919-1920 жылдар аралығында.

Маринбригада Эрхардт, сондай-ақ Эрхардт бригадасы деп белгілі, ерте Веймар Республикасының Фрейкорп құрамындағы бөлімше болды. Ол 1919 жылдың 17 ақпанында Герман Эрхардттың басшылығымен бұрынғы Императорлық Германия әскери-теңіз флотының мүшелерінен Екінші теңіз бригадасы ретінде құрылды. Бригада негізінен 1919 жылдың бірінші жартысында Бавария Кеңес Республикасының және Бірінші Силезия көтерілісін басуға қолданылды. 1920 жылдың наурыз айында Берлиндегі үкіметтің бұйрығымен таратылу қаупіне тап болған Маринбригадасы Веймар Республикасын құлатуға тырысқан Капп төңкерісінің негізгі қолдаушыларының бірі болды. Төңкеріс сәтсіз аяқталып, бригада мамыр айында таратылғаннан кейін, бұрынғы мүшелерінің көпшілігі Эрхардттың басшылығымен құпия «Консул» ұйымын құрды. 1922 жылы оған тыйым салынғанға дейін, республиканы құлату әрекеттерін жалғастырып, көптеген кісі өлтірулер мен қастандықтар жасады.

Құрылымы мен құрылымы

1919 жылғы 27 қаңтарда Германияның Бірінші дүниежүзілік соғыста жеңіліс тауып, кейін басталган 1918–1919 жылдардағы революция кезінде Бремен және Вильгельмшафендегі коммунистік бүлікшілер Вильгельмшафендегі маңызды ғимараттарды басып алып, оны социалистік кеңес республикасы (Räterepublik) деп жариялады. Бүлікшілер оқшауланған қарсылыққа тап болғанда, олар қаланың 1000 адамдық казармасына бекініп кірді. Бұрынғы Императорлық теңіз флотының 300-ге жуық офицері мен кәсіби сарбазы, оның ішінде корвет капитаны (Korvettenkapitän) Герман Эрхардт, қаруланып, мылтықтар мен пулеметтермен казармаға шабуыл жасады. 28 қаңтардың таңында 400 бүлікші бас сауғалап берілді. Шайқаста екі тараптан барлығы сегіз адам қаза тапты. "1000 адамдық казармаға шабуыл" кейіннен Теңіз бригадасының құрылуының бастауы деп есептелді. Рейх үкіметі Вильгельмшафенде ерікті әскерлерді жинап, Бремендегідей, 1919 жылдың 4 ақпанына дейін созылған басқа совет республикаларымен күресуге шешім қабылдады. Вильгельмшафен бұрынғы Императорлық теңіз флотының порты болғандықтан және көптеген сарбаздарға толы болғандықтан, олардың көпшілігі Германияда коммунистік үкімет құруға бағытталған радикалды солшыл күштерге қарсы болды, сондықтан таңдалып алынды. 1919 жылғы 13 ақпанда Вильгельмшафендегі Die Republik газетінде Рейх үкіметіне жетекшілік еткен Көпшілік социал-демократтар партиясының жарнамасы жарияланды. Онда мыналар айтылды: Вильгельмсхавенде үкіметтік бригада құру туралы шақыру. Рейх үкіметі маған Вильгельмсхавенде үкіметтік бригада құруды тапсырды, ол тікелей үкімет бағынысында болады және Гренцшутц Ост [Шығыс шекарасын қорғау] үшін үкіметтің тартуына дайын болады. – Солтүстік теңіз әскери-теңіз станциясының бастығы [Андреас] Микельсен. Жарнама бірнеше рет жарияланып, кейіннен мақсаттарының бірі ретінде "ішкі тәртіпсіздіктің алдын алу" қосылды. Жаңа бөлімге негізінен бұрынғы Императорлық теңіз флотының мүшелері келіп тіркелді. 1919 жылғы 17 ақпанда Эрхардтқа оны "Вильгельмшафендегі екінші теңіз бригадасы" деп атау туралы бұйрық берілді. Бұйрықта оған бригада мүшелерінің саяси бағытын анықтауға рұхсат берілді. Бұл бөлім жылдам қимылдайтын күш ретінде қарастырылып, бүліктер болған жағдайда бүкіл Рейхке таратылуы тиіс болды. 24 наурыздан кейін Вильгельмсхавен теңіз жаяу әскерінің бригадасы Гвардиялық кавалериялық атқыштар дивизиясына бағынды. Бригаданың құрамында бастапқыда 367 сарбаздан тұратын төрт жаяу әскер ротасы болды. Одан әрі өсіп, жаңа бөлімдер құрылғаннан кейін, 1919 жылғы 30 наурызда Берлиннің оңтүстігіндегі Ютербогқа көшіріліп, 3-ші және 4-ші теңіз полктері мен бригада штабына бөлінді. 3-ші теңіз полкінде алты жаяу әскер ротасы болды, біріншісі палуба офицерлерінен, екіншісі инженерлік курсанттардан, ал үшіншісі сержанттардан құралды. Басқа роталар қатардағы сарбаздардан жасақталды. Полкке сондай-ақ офицерлер, мичмандар және кадеттерден тұратын Штурм Компанье (шабуыл ротасы) қосылды. 4-ші теңіз полкінде алты жаяу әскер ротасынан басқа пулемет ротасы, инженерлік ротасы және 7,7 сантиметрлік далалық артиллериялық батареясы болды. 1919 жылғы 29 сәуірде Мюнхенге көшірілгеннен кейін екінші теңіз бригадасы Вильгельмшафеннің мынадай құрамы болды: бригада штабы; 1-ші және 2-ші батальондарымен 3-ші теңіз полкі; 1-ші және 2-ші батальондарымен 4-ші теңіз полкі; Вильгельмшафен ротасы; шабуыл ротасы; екі орта және алты жеңіл минометі бар миномет ротасы; пионер ротасы; жалынды таратқыш взводы; төрт 7,7 сантиметрлік далалық зеңбірегі бар 1-ші батарея; және төрт жеңіл далалық гаубицасы және 12 ауыр пулеметі бар 2-ші батарея. Бригаданың сол кездегі саны шамамен 1500 адамды құрады.

Жұмысқа орналастыру

Бригаданың алғашқы орналасуы 1919 жылғы 17 сәуірде Брауншвейгке бағытталды, онда ол кеңес республикасын құруға жасалған әрекеттің алдын алу үшін Мейкердің еркін корпусының бөлімшелерімен бірікті. Солтүстік коммунистік күштер жеңіліске ұшырағаннан кейін, бригада орталық Германияның өнеркәсіптік қалаларына, аймақтағы жергілікті коммунистік көтерілістермен күресу үшін аттанды. Одан кейін Тюрингияға ауыстырылды, онда Бавария Кеңес Республикасына қарсы күреске қатысу үшін үкіметтік бөлімшелердің ірі тобының құрамында дайын күйде болды. Бригаданың бұйрықсыз Мюнхенге кіргені қатаң көше шайқасына әкеп соқты, онда біріккен үкіметтік күштер жұмысшылардың көтерілісін жаншып жіберді. Фрейкорптардың көше шайқастарындағы қатыгездігі, тонау, тұтқындалғандарды қиын жағдайға түсіру және ату, революционерлерге қарсы күресте фрейкорп қозғалысының артқан тәуелсіздігін көрсетті. 1919 жылдың жазында Теңіз күштерінің басшылығы Теңіз бригадасын таратуды қарастырды. 1919 жылдың тамызында ол Жоғарғы Силезияға барды, онда Теңіз бригадасы сияқты топтармен күшейтілген жергілікті еркін корпус, жергілікті поляктардың аймақтың неміс бақылауына қарсы болған бірінші Силезия көтерілісін оңай басып тастады. Қарашада бригада Берлинге жақын лагерьге ауыстырылды, ал 1920 жылдың наурыз айында неміс үкіметі оны таратуға бұйрық берді. Бұл бұйрық Версаль келісімінің шарттарына сәйкес келеді, ол Республиканың армиясы, Рейхсвердің мөлшерін 100 000 сарбазбен шектеді. Бригада басшылары қарсылық көрсетуге ниеттеніп, Рейхсвер генералы Вальтер фон Лютвицке жүгінді. 1918 және 1919 жылдары Фрейкорптарды ұйымдастырушылардың бірі және жақтаушы монархист Лютвиц Рейх президенті Фридрих Эберт пен Рейхтің қарулы күштерінің министрі Густав Носкеге таратуды тоқтатуды өтінді. Эберт бас тартқаннан кейін Лютвиц Капп-Лютвиц төңкерісін бастады, ол Теңіз бригадасының басында Берлинге аттанды. 1920 жылдың 12-13 наурызына қараған түні ол Берлиндегі үкіметтік ауданын 2000-6000 адаммен басып алды. Бұл 30 000 адамнан тұратын жалпы еркін корпус күштерінің шағын бөлігі ғана болды. Үкімет Германияның кәсіподақтарын жалпы ереуіл арқылы төңкерісті жеңуге шақыратын жарлық шығарды. Ол үлкен қолдауға ие болды және 18 наурызға қарай төңкеріс сәтсіз аяқталды. Төңкеріс күйрегеннен кейін вице-канцлер Юген Шиффер Лютвиц, Эрхардт және Каппты бейбіт түрде басынуға көндіру үшін «алтын көпірлер» салды. Жаңа Рейхсвер басшысы Ханс фон Зеект 18 наурыздағы күнделікті бұйрығында бригаданың тәртібін жоғары бағалады және келесі күні Эрхардтқа тұтқындалмайтыны туралы жазбаша түрде сендірді. Содан кейін ғана бригада Берлиннен шығып, шеруге аттанғандағыдай ән шырқап, жалаушаларын көтеріп кетті. Бранденбург қақпасының алдындағы жау жұртшылықтың наразылығы көтерілгенде, олар көпіршікке автоматпен оқ жаудырды. Төсек жамылғыда он екі адам қаза тауып, отыздан астам адам ауыр жарақат алды. Эрхардт бригадасы 1920 жылдың 31 мамырында ресми түрде таратылды. Олардың көп бөлігі «сенімді кадрлар» ретінде Германияның Теңіз күштеріне (Reichsmarine) қабылданды; қалғандары әртүрлі ұйымдарда, соның ішінде Бұрынғы Эрхард офицерлерінің одағында, Викинг лигасы (Bund Wiking) және Олимпиада спорт клубында жасырынып кетті. Эрхардт бригаданың көптеген мүшелерін жаңа «Консул» ұйымына әкелді, оны өзі басқарды. 1922 жылы тыйым салынғанға дейін Веймар үкіметін құлату үшін күресте ол кісі өлтірулер мен саботаждарды қолданды. Эрхардт 1934 жылы «Ұзын пышақ түнінде» болған нацистік ішкі тазалаудан қашып, Швейцарияға кетті. Екі жылдан кейін ол Австрияға барып, Лихтенау-им-Вальдфиртель маңындағы поместье басқарды. Ол 1971 жылы қайтыс болды, одан кейін ешқандай саяси немесе әскери қызметке қатыспады.

Ерхардтың әні

1920 жылы бригада таратылған кезде, оның бір мүшесі "Эрхардт әні" деп белгілі болған ән жазды. Бұл ән ұлтшылдық көзқарас пен республикалық үкіметке қарсылықты көрсетуді ниеттенген адамдардың арасында әдемі ән ретінде таралды.

Ағылшын тіліндегі әдебиеттер

Костер, Джон (2018). Герман Эрхардт, Гитлер болмаған адам. "Idle Winter Press" баспасы. ISBN 9781945687051.