Кіріспе

Арнайы салыстырмалылық теориясында тұрақты өздік үдеуі бар объектінің қозғалысы. Гиперболалық қозғалыс – арнайы салыстырмалылық теориясында тұрақты өздік үдеумен қозғалатын объектінің қозғалысы. Бұл қозғалыс гиперболалық деп аталады, себебі объектінің кеңістік-уақыт жолын сипаттайтын теңдеу гипербола болып табылады, бұл Минковский диаграммасында оның координаттарын қолайлы инерциялық (үдемелі емес) жүйеде көрсеткен кезде көрінеді. Бұл қозғалыстың бірнеше қызықты ерекшеліктері бар, соның ішінде диаграммадан көрініп тұрғанындай, егер жеткілікті үдеу берілсе, фотонды озуға болады.

Тарих

Герман Минковский (1908) дүние сызығындағы нүкте мен төрт үдеудің шамасының және "қисықтық гиперболасының" (Krümmungshyperbel) арасындағы байланысты көрсетті. Born қатаңдығы тұрғысынан, Макс Борн (1909) кейіннен төрт үдеудің тұрақты шамасына қатысты "гиперболалық қозғалыс" (Hyperbelbewegung) терминін енгізді, содан кейін гиперболалық қозғалыстағы зарядталған бөлшектерді егжей-тегжейлі сипаттап, тиісті "гиперболалық үдеуге ие анықтама жүйесін" (hyperbolisch beschleunigtes Bezugsystem) ұсынды. Борн формулаларын Арнольд Зоммерфельд (1910) жеңілдетіп, кеңейтті. және Үдеу (арнайы салыстырмалылық теориясы) # Тарих.

Әлемдік желі

Бөлшектің дұрыс үдеуі – бөлшектің бір инерциялық санақ жүйесінен екіншісіне үдеген кезде "сезінетін" үдеуі ретінде анықталады. Егер дұрыс үдеу қозғалыс бағытына параллель болса, онда ол арнайы салыстырмалылық теориясындағы үштік үдеумен былай байланысты:

мұнда бөлшектің мигеттік жылдамдығы, Лоренц коэффициенті, жарық жылдамдығы және координаталық уақыт. Қозғалыс теңдеуін шешу қажетті формулаларды береді, оларды координаталық уақыттың және дұрыс уақыттың арасында да көрсетуге болады. Жеңілдету үшін уақыт, орын және жылдамдықтың барлық бастапқы мәндерін 0-ге теңеуге болады, яғни:

Бұл береді , бұл уақыт T және кеңістіктегі орын айнымалысы бойынша гипербола. Бұл жағдайда, үдетілген объект уақыт моментінде орналасқан. Егер бастапқы мәндер нөлден өзгеше болса, гиперболалық қозғалыс формулалары мынадай түйінде болады: