Кіріспе

Американдық ақын Льюис Путнам Турко (2 мамыр 1934 жылы туған) – американдық ақын, педагог және көркем және ғылыми-публицистикалық әдебиеттің авторы. Турко Америка Құрама Штаттарында формалистік поэзияны (немесе Жаңа формализмді) қолдайды.

Өмір және жұмыс

Түрко жасөспірім шағында өлеңге жоғары қызығушылық танытты және орта мектепті бітірген соң, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің "Хорнет" кемесінде қызмет еткен кезде, оның туындылары түрлі шағын журналдарда және тоқсандық басылымдарда жарияланды. 1959 жылы Коннектикут университетін бітірді, 1960 жылы "Бірінші өлеңдері" жарық көрді, ал 1962 жылы Айова университетінде (Айова жазушылар шеберханасында) магистр дәрежесін аяқтады. Дәл сол жерде ол формальды өлеңге қызығушылық танытып, өзінің сөзімен айтқанда, "формаларды жинауға" кірісті. Түрко осы формаларды 1960 жылдары жарық көрген "Формалар кітабында" жинады, бұл көптеген ақындар еркін өлең жазатын кезде ерекше көрінді. Турко Кливлендтегі Фен колледжінде (қазір Кливленд мемлекеттік университеті) оқытты, онда ол Кливленд поэзия орталығын құрды, ал Нью-Йорк штатының Освего университетінде Жазу өнері бағдарламасының алғашқы директоры болды. 1986 жылы Льюис Турко "Америка поэзиясына қатысты көзқарастар мен қайта қараулар" атты сын кітабы үшін Америка Поэзия қоғамының Мелвилл Кэйн сыйлығын жеңіп алды, ал 1992 жылы Коннектикут университетінің түлектер қауымдастығынан Құрметті түлек сыйлығын алды. 1993 жылы Коннектикут штатының Мериден қаласындағы Даңқ залына енгізілді, ал 1999 жылы Ұлттық итальяндық-американдық қорының қолдауымен поэзиядағы өмірлік жетістіктері үшін Джон Сиарди сыйлығына ие болды. 2000 жылдың мамырында Огайодағы Эшленд университетінен гуманитарлық ғылымдар докторының құрметті атағын алды, ал 2009 жылы Форт-Кенттегі Мэн университетінен тағы бір атақ алды. Оның "Шайтанның қамшысы: Англия мен Жаңа Англиядағы сиқыршылық дәуірінің суреттемесі 1580-1697" атты кітабы сол жылы Жаңа Англия кітап фестивалінің "Wild Card" номинациясында жеңіске жетті. 2012 жылдан бері ол Италияның Турин қаласында құрылған Immagine & Poesia көркем-әдеби қозғалысының Құрмет комитетінің құрамында. Түрко өзінің атының анаграммасы болып табылатын Уэсли Корт псевдонімімен де жарияланды. Түрко Мэн штатының Дрезден Миллс қаласында тұрады.

Соңғы еңбектері

Соңғы кітаптары: "Шайтанның жазасы" – Англия мен Жаңа Англиядағы 1580–1697 жылдардағы сиқыршылық дәуірінің баяндамасы; "La Famiglia / the Family", "Естеліктер" және "Аттик, Шед және Барн" атты өлеңдер жинағы, барлығы 2009 жылы жарық көрді. Осы жылы ол "Ерекше және ойлап табылған формалар кітабы" деп аталатын блогында жаңа формаларды жинауға кірісті.

Марапаттар мен құрметтер

"Бірінші өлеңдер" 1960 жылы "Поэзия кітап клубы" таңдауына енді. "The Compleat Melancholick" 1985 жылы жарық көрді, 1986 жылы Чикаго кітапханасының көрме сертификатын алды және Франкфурт пен Либер халықаралық кітап жәрмеңкелерінде Ұлттық өнер қорының «Жаңа американдық жазу» көрмесіне іріктелді. Chapbook жүлделеріне 1962 жылғы «American Weave» сыйлығының иегері болған «The Sketches»; 1990 жылғы «Silverfish Review Chapbook» сыйлығы және 1992 жылғы «Cooper House Chapbook» конкурсының жеңімпазы «Murmurs in the Walls» кіреді. 1998 жылы «Қорқыныш кітабы: өлеңдер» алғашқы «Bordighera Press» екі тілді поэзия сыйлығын жеңіп алды. 1968 жылы жарық көрген және «Жаңа формалистер» ғалымдары «Ақындардың Библиясы» деп атаған «The Book of Forms: A Handbook of Poetics» кітабының екінші басылымы 1986 жылы «The New Book of Forms» деп жарияланды, ал үшінші басылымы 2000 жылы жарық көрді. «The Book of Forms» кітабының серігі «The Book of Literary Terms» 1999 жылы 2000 жылы «Таңдаудың үздік академиялық кітабы» атанды; ал үшіншісі, 2004 жылғы «Диалог кітабы» 2005 жылы «Жалпы және орта мектеп кітапханалары үшін университет баспасынан таңдалған кітап» ретінде таңдалды. 1986 жылы Турконың сын кітабы «Америка поэзиясын қарастыру және түзету» Америка поэзия қоғамының «Мелвилл Кэйн» сыйлығын жеңіп алды. «Шайтанның қамшысы» 2009 жылы Жаңа Англия кітап фестивалінде «Wild Card» санатында жеңіске жетті.