Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мысырлық актриса және продюсер (1931–2015)
Egyptian actress and producer (1931–2015)
Фатен Ахмед Хамама (; 27 мамыр 1931 – 17 қаңтар 2015) – мысырлық кино және теледидар актрисасы, сондай-ақ кино продюсері. Ол Эзз Ел Дине Зұлфикардың бірінші әйелі болған. 1939 жылы, жеті жасында алғаш рет экранға шықты. Оның алғашқы рөлдері шағын болды, бірақ оның белсенділігі мен біртіндеп жетістіктері Мысырдың көрнекті актрисасы ретінде беделін қалыптастыруға көмектесті. Кейіннен Мысыр киносының иконасы ретінде құрметке ие болды. 1996 жылы оның ойнаған тоғыз фильмі Каир халықаралық кинофестивалінің кино сыншылары таңдаған Мысыр киносы тарихындағы ең үздік жүз фильмнің тізіміне енді. Жеті жылдық үзілістен кейін Хамама 2000 жылы көптен күткен «Вагех Эль Амар» (وجه القمر, Ай беті) телесериалында қайта оралды. Хамама Мысырдағы кино индустриясын жақсартуға және кинодағы, сондай-ақ мысырлық қоғамдағы әйелдердің маңыздылығын арттыруға зор үлес қосты. 2000 жылы Мысыр жазушылары мен сыншыларының ұйымы оны «Ғасыр жұлдызы» деп таныды.
Faten Ahmed Hamama ( ; 27 May 1931 – 17 January 2015) was an Egyptian film and television actress and film producer. She was the first wife of Ezz El Dine Zulficar. She made her screen debut in 1939, when she was only seven years old. Her earliest roles were minor, but her activity and gradual success helped to establish her as a distinguished Egyptian actress. Later revered as an icon in Egyptian cinema. In 1996, nine of the films she starred in were included in the Top hundred films in the history of Egyptian cinema by the cinema critics of Cairo International Film Festival. After a seven year hiatus from acting, Hamama returned in 2000 in what was a much anticipated television series, Wageh El Amar (وجه القمر, Face of the Moon). Hamama substantially helped in improving the cinema industry in Egypt and emphasizing the importance of women in cinema and Egyptian society. In 2000, she was selected as Star of the Century by the Egyptian Writers and Critics organization.
Ерте өмір және мансап
Фатен Хамама 1931 жылы Мысырдың Мансура қаласындағы төменгі орта тапқа жататын отбасында дүниеге келген (туғандығы туралы куәлігіне сәйкес), бірақ ол Каирдің Абдин ауданында туғанын айтқан. Оның үлкен ағасы Монир, кіші қарындасы Лейла және кіші інісі Мажар бар. Режиссер оның актерлік өнерін жоғары бағалап, оған қатты әсерленіп, оның әкесімен келісімшарт жасады. Төрт жыл өткен соң, Карим оны тағы бір рөлге шақырды. Ол Әбдел Уахабпен бірге «Россасса Фел Қалб» (رصاصه فى القلب, «Жүрекке түскен оқ», 1944) және екі жылдан кейін «Дунья» (دنيا, «Ғәмiр», 1946) фильмдерінде ойнады. Оның сәттілігінен кейін Хамама ата-анасымен бірге Каирге көшіп, 1946 жылы Жоғары актерлік институтында оқуға түсті.
Faten Hamama was born in 1931 to an Egyptian lower middle class family in Mansoura, Egypt (according to her birth certificate), but she claimed to have been born in the Abdin quarter of Cairo. She has an older brother, Mounir, a younger sister, Layla and a younger brother, Mazhar. The director liked her acting and was impressed with her so much that he signed a contract with her father. Four years later, she was chosen by Kareem for another role with Abdel Wahab in the film Rossassa Fel Qalb (رصاصه فى القلب, Bullet in the Heart, 1944) and in another film two years later, Dunya (دنيا, Universe, 1946). After her success, Hamama moved with her parents to Cairo and started her study at the High Institute of Acting in 1946.
Мансап
Мысырлық актер және режиссер Юсеф Вахби жас актрисаның талантын танып, оған 1946 жылы түсірілген «Малак әл-Рахма» (ملاك الرحمه, Мейірім періштесі) фильмінде басты рөлді ұсынды. Фильм кеңінен БАҚ назарына ілікті, ал сол кезде 15 жаста болған Хамама мелодрамалық рөлімен танымал болды. 1949 жылы Хамама Вахбимен бірге үш фильмде ойнады: «Корси эль е’траф» (كرسى الاعتراف, Жасырын айту креслосы), «Аль Ятеэтайн» (اليتيمتين, Екі жетім) және «Ситт аль Байт» (ست البيت, Үй шаңырағының иесі). Олардың барлығы табысты фильмдер болды. 1950 жылдар Египет киноиндустриясының алтын ғасыры болды, және Хамама осы дамуға зор үлес қосты. Хамама Голливудқа да жол ашты; 1963 жылы ол «Каир» қылмыстық фильмінде ойнады. 1947 жылы Хамама «Әбу Зейд әл-Хилали» (أبو زيد الهلالى) фильмін түсіріп жатқанда продюсер және режиссер Эзз Эл Дин Зулфикарға тұрмысқа шықты. Олар «Мауъед Ма’а ал-Хайят» (موعد مع الحياه, Өмірмен кездесу) фильмін жасаған өндіріс компаниясын құрды, осы фильм оған «араб экранының ханымы» деген атақ әкелді. 1954 жылы Зулфикардан ажырасты. Бір жыл өткен соң, ол Мысыр киножұлдызы Омар Шарифке үйленді. Осы аралықта Хамама өзінің бірінші күйеуі Зулфикар режиссерлік еткен фильмдерде түсуін жалғастырды. 1954 жылы Юсеф Шахиннің «Даладағы күрес» фильмін түсірілімі кезінде Хамама мысырлық актер Шукри Сарханды өзінің серіктесі ретінде қабылдаудан бас тартты, сонда Шахин Омар Шарифке бұл рөлді ұсынды. Шариф сол кезде университетті бітіп, әкесіне жұмыс істеп жүрген еді, және Хамама оны серіктес ретінде қабылдады. Хамаманың 1955 жылы Шарифке үйленуі оның мансабында жаңа кезеңді ашты, олар бірге көптеген фильмдерде ойнады.
Youssef Wahbi, an Egyptian actor and director, recognised the young actress's talent so he offered her a lead role in the 1946 film Malak al Rahma (ملاك الرحمه , Angel of Mercy). The film attracted widespread media attention, and Hamama, who was only 15 at the time, became famous for her melodramatic role. In 1949, Hamama had roles in three films with Wahbi: Korsi el e'traf (كرسى الاعتراف, Chair of Confession), Al Yateematain (اليتيمتين, The Two Orphans) and Sitt al Bayt (ست البيت, Lady of the House). All were successful films. The 1950s were the beginning of the golden age of the Egyptian cinema industry, and Hamama played a significant part. Hamama was also able to make it to Hollywood; in 1963 she had a role in the crime film, Cairo. In 1947, Hamama married producer/film director Ezz El Dine Zulficar while filming the Abu Zayd al Hilali (أبو زيد الهلالى ) film. They started a production company which produced the film Maw`ed Ma` al Hayat (موعد مع الحياه , Date with Life) in which she starred. This film earned her the title of the "lady of the Arabic screen". She divorced Zulficar in 1954. One year later, she married Egyptian film star Omar Sharif. Meanwhile, Hamama continued to act in films directed by her first husband Zulficar. In 1954, while filming a Youssef Chahine film, Struggle in the Valley, Hamama refused to have the Egyptian actor Shukry Sarhan as a co star, and Chahine offered Omar Sharif the role. Sharif had just graduated from college then and was working for his father; she accepted him as her co star. Hamama's marriage to Sharif in 1955 started a new era of her career, in which the couple made many films together.
1960-шы жылдардың аяғындағы дау
Хамама 1966 жылдан 1971 жылға дейін Мысырдан кетіп, Мысырдың барлау қызметі тарапынан мазақталуда екенін мәлімдеді. Ол 1952 жылғы төңкерісті қолдаған, бірақ кейіннен еркін офицерлер мен олардың қатал үкіметіне қарсы шықты. Ол кеткен кезде, президент Гамал Абдель Насер белгілі жазушылар, журналистер мен достарынан оны Мысырға қайтаруға көндіруді сұрады. Ол оны «ұлттық қазына» деп атады және тіпті 1965 жылы оған құрметті орден берді. Дегенмен, ол Насердің қайтысынан кейін ғана 1971 жылы оралды. Оралғаннан кейін ол демократиялық идеяларды жеткізетін рөлдерді ойнады. Мысырға оралғаннан кейін оның алғашқы фильмі 1971 жылы Мысырдың көрнекті киножұлдызы Салах Зұлфиқармен бірге түсірілген «Сахира» (ساحرة) атты телефильм болды. Ол сол жылы «Жұқа жіп» (الخيط الرفيع, Al Khait Al Rafie) фильмінде де түсті. Ол фильмдерінде Мысыр заңдарын жиі сынады. 1972 жылғы «Мем империясы» (إمبراطورية ميم, Имбраторият Меем) фильмінде Хамама демократиялық көзқарасты қолдады және Мәскеу халықаралық кинофестивалінде әйелдер одағынан жүлде алды. Оның ең маңызды фильмі – Салах Зұлфиқардың «Салах Зұлфиқар Фильмдері» атты өндіріс компаниясы арқылы жасалған «Ориду Халлан» (أريد حلاً, I Want a Solution) болды. Бұл фильмде ол Мысырдағы неке және ажырасу заңдарын сынады. Фильмнен кейін Мысыр үкіметі әйелдерге күйеулерінен ажырасуға тыйым салатын заңды жойды, соның арқасында «хуль» жасау мүмкін болды.
Hamama left Egypt from 1966 to 1971, claiming that she was being harassed by Egyptian Intelligence. She had been a supporter of the 1952 Revolution, but later became an opponent of the Free Officers and their oppressive regime. While she was away, then President Gamal Abdel Nasser asked famous writers, journalists and friends to try to convince her to return to Egypt. He called her a "national treasure" and even awarded her an honorary decoration in 1965. However, she did not return until 1971, after Nasser's death. Following her return she played roles conveying messages of democracy. Her first film after her return to Egypt was alongside the Egyptian leading movie star Salah Zulfikar in the 1971 TV short film named Witch (ساحرة, Sahira), and in the same year, she starred in the 1971 film Thin Thread (الخيط الرفيع, Al Khait Al Rafie). She often criticized the laws in Egypt in her films. In the 1972 film Imbratoriyat Meem (إمبراطورية ميم, The Empire of M), Hamama presented a pro democratic point of view and received an award from the Soviet Union of Women in the Moscow International Film Festival. Her most significant film was Oridu Hallan (أريد حلاً, I Want a Solution), produced by Salah Zulfikar through his production company; Salah Zulfikar Films Company. In this film, she criticised laws governing marriage and divorce in Egypt. After the film, the Egyptian government abrogated a law that forbade wives from divorcing their husbands, therefore allowing khul'.
Кейінгі мансап
Хамама қартайған сайын оның актерлік рөлдері азайып, мансабының басындағыдай көп фильмдерде ойнамайтын болды, бірақ оның фильмдері сәтті болды. Ол мансабының соңында теледидарда алғаш рет пайда болды. Ол «Дамир Абла Хекмат» (ضمير أبله حكمت, Mrs. Hekmat's Conscience) атты телесериалда ойнады. Кейбір сынға ілігсе де, телесериал көп мақтауға және құттықтауға ие болды. Хамама «Жылғы ең үздік телеактер» сыйлығымен марапатталды, ал телесериал Мысыр радио және теледидар фестивалінде «Ең жақсы телесериал» сыйлығын жеңіп алды. 2006 жылға дейін ол Мысыр телесериалдарындағы ең көп жалақы алатын актриса болып тарихқа енді, содан кейін тағы бір актрисаға одан да көп төленді. 1950 жылдарға дейін Хамама 30 фильмде басты рөлдерді ойнады, көбінесе әлсіз, мейірімді, кедей қыздың рөлінде болды. 1950 жылдан кейін Хамама өзінің нағыз бейнесін іздеп, өзін ерекше тұлға ретінде көрсетуге тырысты. Осы кезеңде оның материалдарды және рөлдерді таңдау мүмкіндігі шектеулі болды. Алайда, кино өндірушілер оның жергілікті және Таяу Шығыс нарықтарындағы көрермендер арасындағы танымалдылығын пайдаланды. Ол «Сира Фи Аль Вади» (صراع فى الوادى, Доңдағы күрес, 1954) сияқты реалистік, күшті әйелдердің рөлін ойнай бастады, онда ол бай адамның қызын сомдады, ол стереотипке қарсы, шынайы әйел болып, кедейлерге көмектесіп, қолдады. 1952 жылы Махмуд Зұлфикардың «Фатма ханым» (الأستاذه فاطمه) туындысында Хамама әйелдердің қоғамда еркектермен тең дәрежеде маңызды екеніне сенетін заң студентінің рөлін ойнады. «Imbratoriyat Meem» (امبراطورية ميم, The Empire M) фильмінде ол үлкен отбасын күтіп, қиындықтарға тап болатын жесір әйел рөлін ойнады. Оның ең ықпалды фильмі – Мысырдағы неке және ажырасу заңдарын сынаған «Ориду Халлан» (أريد حلا, Шешім қажет) болды. Осы фильмнен кейін Хамама рөлдерін мұқият таңдады. 1960 жылы ол Лев Толстойдың «Анна Каренина» романы негізінде түсірілген Эзз Эл Дине Зұлфикардың «Нахр Хоб» (نهر الحب, Махаббат өзені) фильмінде ойнады, ал 1961 жылы Ихсан Абдель Куддус романы бойынша түсірілген «Ла Тутфе әл Шамс» (لا تطفئ الشمس, Күнді сөндірме) фильмінде басты рөлді сомдады.
As Hamama aged, her acting roles declined and she made fewer films compared to earlier in her career, but nevertheless her films were successful. She made her first television appearances in her late career. She starred in the TV mini series Damir Ablah Hekmat (ضمير أبله حكمت, Mrs. Hekmat's Conscience). Despite some criticisms, the mini series received much praise and acclaim. Hamama was awarded the Egyptian Best TV Actor of the Year and the mini series won the Best TV Series Award in the Egyptian Radio and Television Festival. She entered history as the highest paid actress in an Egyptian television miniseries until 2006, when another actress was paid more. Before the 1950s, Hamama had leading roles in 30 films, in which she often played the role of a weak, empathetic, poor girl. After the 1950s, Hamama was in search of her real identity and was trying to establish herself as a distinct figure. During this period, her choice of material and roles was somewhat limited. However, film producers soon capitalised on her popularity with audiences in local and Middle Eastern markets. She began to play realistic, strong women, such as in Sira' Fi Al Wadi (صراع فى الوادى , Struggle in the Valley, 1954) where she portrayed a rich man's daughter who, contrary to stereotype, was a realistic woman who helped and supported the poor. In the 1952 Mahmoud Zulfikar's production Miss Fatmah (الأستاذه فاطمه ), Hamama starred as a law student who believed women were as important as men in society. In Imbratoriyat Meem (امبراطورية ميم, The Empire M), she played the role of a widow who takes care of her large family and suffers hardship. Her most influential film was Oridu Hallan (أريد حلا, I Want a Solution) which criticized the laws of marriage and divorce in Egypt. After this film, Hamama carefully picked her roles. In 1960, she starred in the film Nahr Hob (نهر الحب, The River of Love) by Ezz El Dine Zulficar which was based on Leo Tolstoy's well known novel Anna Karenina and in 1961, she played the lead role in the film La Tutf'e al Shams (لا تطفئ الشمس, Don't Turn Off the Sun) based on the novel by Ihsan Abdel Quddous.
Өлім және жерлеу
Фатен Хамама 2015 жылғы 17 қаңтарда 83 жасында дүние салды. Оның ұлы Тарек Шариф оның қайтыс болу себебін жария етпеді. Оның өлімінен кейін кино индустриясының өкілдерінен және үкіметтік тұлғалардан бірден көңіл айтулар келіп түсті. Шетелде сапарда болған Мысыр президенті Абдель Фаттах әл-Сиси оның өліміне қайғырып, оның жаназасына өкіл жіберді, ал оның кеңсесінен жасалған мәлімдемеде ол "жоғары шығармашылық құндылығы бар" тұлға ретінде сипатталды. "Ол нағыз мысыр өнерінің және оның қағидаларына адалдықтың символы болып қалады", - делінген мәлімдемеде. Мәдениет министрлігі екі күндік аза тұту және барлық көркемдік шараларды тоқтату туралы бұйрық берді. Араб лигасының бас хатшысы Набиль әл-Араби оны "Мысыр және араб өнерінің көрнекті символы" деп атады.
Faten Hamama died on 17 January 2015, aged 83. Her son Tarek Sharif did not state the cause of her death. Tributes soon poured in from across the film industry following her death, as well as from government figures. Egyptian president Abdel Fattah el Sisi, who was on a visit abroad, mourned her death and sent an envoy to her funeral, while a statement from his office described her as a person of "high creative value." "She will remain a symbol of the genuine Egyptian art and commitment to its ethics," the statement added. The Ministry of Culture ordered a two day period of mourning and a halt in all artistic activity. Secretary General of the Arab League, Nabil el Arabi, called her a "symbol of refined Egyptian and Arab art".
Жеке өмір
1947 жылы Әбу Зайд әл-Хилали (أبو زيد الهلالى) фильмін түсірілімі кезінде ол және режиссер Эзз Эл Дин Зулфикар бір-біріне ғашық болып, үйленді. Олардың некесі жеті жылға созылды. 1954 жылы олар ажырасып кетті. Хамама Зулфикарға деген сезімі оқушының ұстазына деген құрметі мен сүйісқақтығынан аспағанын айтқан. Ол 2015 жылдың 17 қаңтарында қысқа аурудан кейін қайтыс болғанға дейін Каирде тұрды. Хамама француз тілін жақсы білген, ол 1963 жылы Ливанда француз тілінде сұхбат берген. Ол дін сақтайтын мұсылман болған.
While filming Abu Zayd el Hilali (أبو زيد الهلالى) in 1947, she and director Ezz El Dine Zulficar fell in love and wed. The marriage lasted for seven years. They divorced in 1954. Hamama has said that her love for Zulficar was little more than a student's admiration and love for a teacher. They resided in Cairo until her death on 17 January 2015 following a short illness. Hamama was fluent in French, as she did an interview in French in Lebanon in 1963. She was a practicing Muslim.