Кіріспе

Тауар таңбасын саралау кезінде қолданылатын сынақ

Тауар таңбасы заңнамасында, шатастыратын ұқсастық – бұл тауар таңбасының басқа, бұрын тіркелген таңбамен қақтығыса ма, жоқ па, соны анықтау үшін саралау процесінде қолданылатын сынақ, сондай-ақ тіркелген тауар таңбасын бұзуға қатысты істерде таңбаны қолдану бұзушылық тудыра ма, жоқ па, оны анықтау үшін қолданылады. Көптеген елдерде Интеллектуалдық меншік құқықтарының саудаға қатысты аспектілері туралы келісімнің үйлестіру әсеріне байланысты бұл сынақтың орнына ұқсастық және шатастыру мүмкіндігі түсініктері қолданыла бастады.

Құқық бұзушылық

Егер Х белгісі тіркелген тауар белгісімен толық сәйкес келмесе, Х белгісін пайдалану тіркелген тауар белгісіне "шатастыратын түрде ұқсас" болса, құқық бұзушылыққа жатуы мүмкін. Х белгісінде әріп жазуы немесе стильлік элементтер болуы мүмкін, олар оқымысты бақылаушыны тауар белгілерінің байланысты екеніне сендіруі мүмкін. Мысалы, компьютер индустриясында Microsoft өте танымал сауда атауы мен тауар белгісіне айналды, сондықтан осы саладағы басқа да компаниялар өздерінің атауларында "микро" немесе "жұмсақ" сөздерін пайдалануға тырысуы мүмкін. Microsoft-тың осы сөздерге эксклюзивті құқықтары болмағандықтан, ол осы сөздерді қамтитын кез келген сауда атауының немесе тауар белгісінің "Microsoft" тауар белгісіне шатастыратын түрде ұқсас екенін дәлелдеуі керек. Тауар белгісінің беделі де маңызды, сондықтан "Microsafe" немесе "Micro Software" тікелей сәйкес келмесе де, шатастыратын ұқсастық тудырып, құқық бұзушылыққа әкелуі мүмкін. Сонымен қатар, тауар белгісінің стилі, мысалы, логотипі немесе шрифті де маңызды рөл атқарады. Мысалы, Microsoft өнімдері нарықта тұрақты шрифт арқылы ерекшеленеді. Бәсекелестер өз өнімдерінде сол шрифтті пайдалана алмайды, әсіресе, егер олардың атауы шрифтсіз шатастырмалы болмаса. Мысалы, "Microsystems" деген брендті Microsoft-пен шатастыру екіталай. Бірақ егер Microsystems Microsoft-тың шрифтін қолданса, онда шатастыратын ұқсастық туындауы мүмкін. Кейбір стильдер, мысалы, Coca-Cola өнімдерінде қолданылатын әріп стилі, соншалықты танымал, тіпті мүлдем басқа атау да осы стильде жазылса, шатастыратын ұқсастық деп танылуы мүмкін. Мұндай жағдайларды сауалнамалар арқылы дәлелдеуге болады, олар тауар белгісімен қорғалған қызметтерді немесе тауарларды пайдаланатын адамдардың шатасуын көрсетеді. Алайда, соттар бұзушылық тудыратын белгінің шатастыратын ұқсастығын тіпті кездейсоқ бақылаушыға да айқын болса, сотқа хабарлауға құқылы.

Сайлау құқығында

Сайлаушыларды шатастыру үшін кандидаттардың ұқсас есімдерді әдейі таңдауы сайлау нәтижесіне әсер ететін сайлаулық шатасудың мысалдары бар. Мысалы, 1994-95 жылдары Ұлыбританияда үш рет: «Литералды демократтар» партиясынан өтуге тырысқан кандидат (Ұлыбританияда Либералды демократтар партиясы бар) және «Консерватория» партиясы мен «Консервативтік» партиясынан үміткерлердің екі жағдайы (Консервативтік партияның кандидатына қарсы). Барлық үміткерліктер сайлау комиссиясымен қабылданбады және кандидаттар одан да ерекшеленетін партиялық атаулармен қатысуға мәжбүр болды. 2019 жылғы Канада Федералды сайлауында сатирикалық Рәмізқұмар партия Боусе округінде Максим Бернье есімді кандидатты тікелей ұсынды. Осы мандатқа Канада Халық партиясының басшысы және қазіргі депутат Максим Бернье де таласқан.