Метанды қоспағандағы ұшқыш органикалық қосылыстар және атмосферадағы ролі
Non-methane volatile organic compound
НМҮҚ (Неметханды ұшқыш органикалық қосылыстар) – ауа ластануындағы метанды қоспағандағы, фотохимиялық реакцияға қабілетті заттар. Құрамы, қасиеттері туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Метан емес ұшқыш органикалық қосылыстар (НМҰОҚ) – атмосферада әдетте фотохимиялық реакцияға түсетін органикалық қосылыстар жиынтығы, олардың ішінде метан жоқ. НМҰОҚ-қа бензол, этанол, формальдегид, циклогексан, 1,1,1 трихлорэтан және ацетон сияқты химиялық құрамы әртүрлі қосылыстар кіреді. НМҰОҚ, негізінен, ұшқыш органикалық қосылыстармен (ҰОҚ) бірдей, бірақ метаннан бөлек қарастырылады. Метан ауаның ластануына қатысты зерттеулерде қолданылмайды, себебі ол улы емес. Дегенмен, ол өте қуатты парниктік газ, төмен реакциялық қабілетке ие және атмосферада ұзақ сақталады. Бұл қосылыстардың жиынтығын және олардың бірлескен қасиеттерін жеке компоненттерге қарағанда зерттеу оңайырақ. Көптеген НМҰОҚ атмосфералық озонға тигізетін әсерімен маңызды. Жер бетіндегі озон тікелей шығарылмайды, оның орнына күн сәулесінің түрлі шығарылатын қосылыстармен, соның ішінде NMHC (НМҰОҚ түрі), метан, көміртек монооксиді және азот оксидтерімен реакциясы нәтижесінде пайда болады.
Non methane volatile organic compounds (NMVOCs) are a set of organic compounds that are typically photochemically reactive in the atmosphere—marked by the exclusion of methane. NMVOCs include a large variety of chemically different compounds, such as benzene, ethanol, formaldehyde, cyclohexane, 1,1,1 trichloroethane and acetone. Essentially, NMVOCs are identical to volatile organic compounds (VOCs), but with methane excluded. Methane is excluded in air pollution contexts because it is not toxic. It is however a very potent greenhouse gas, with low reactivity and thus a long lifetime in the atmosphere. The aggregation of these compounds and their collective properties are easier to study than the individual components. Many NMVOCs carry importance due to their influence on atmospheric ozone. Ground level ozone is not directly emitted, but is instead formed by the reaction of sunlight with various other emitted compounds, including NMHCs (a type of NMVOC), methane, carbon monoxide, and nitrogen oxides.
Биогендік эмиссия
Кейбір қалалық емес аймақтарда биогендік НМҚТ (қоспа шашыратушы емес ұшқыш органикалық қосылыстар) шығарындылары антропогендік НМҚТ шығарындыларымен теңеседі немесе одан асып түседі. Бұл атмосфера үшін маңызды НМҚТ-ға терпеноидтар, гексенальдар, алкендер, альдегидтер, органикалық қышқылдар, спирттер, кетондар және алкандар сияқты қосылыстар жатады. Өсімдіктерден шығатын бұл НМҚТ-лар жеті процестің бірінен пайда болған деп жіктеледі:
In some non urban areas, biogenic emissions of NMVOCs meet or exceed anthropogenic emissions of NMVOCs. These atmospherically important NMVOCs include compounds such as terpenoids, hexenals, alkenes, aldehydes, organic acids, alcohols, ketones, and alkanes). These NMVOCs which are emitted by vegetation can be divided by source as having originated from one of seven processes:
Биомассаны жағудан шығатын эмиссиялардың химиялық құрамы жағудың әртүрлі сатыларында өзгереді, бірақ жағудан шығатын жалпы НМҚТ мөлшері 1 килограммға 4,5 грамм көміртекке бағаланады.
The chemical composition of emissions from biomass burning varies across different stages of burning, but total NMVOCs emitted from burning is estimated to be 4.5 grams of Carbon per kilogram.