Кіріспе

Висконсин түлектер ғылыми-зерттеу қоры (Wisconsin Alumni Research Foundation) – Висконсин университеті мен Моргридж зерттеу институтына қызмет ететін тәуелсіз коммерциялық емес технологияны коммерцияландыру ұйымы. Ол университетке жыл сайын ондаған миллион доллар көлемінде зерттеуге қолдау көрсетеді және университеттің "үздік деңгейіне" үлес қосады.

Тарих

WARF 1925 жылы Гарри Стинбоктың жасаған ашылысын басқару үшін құрылды – ол сүт және басқа да тағамдарға D витаминін қосу үшін ультракүлгін сәулелерді пайдалану процесін ойлап тапқан болатын. Стинбок өзінің өнертабысын патентсіз қалдырудың орнына – сол кезде университеттердің өнертабыстары үшін қалыпты жағдай – патент алу үшін өз қаражатынан 300 доллар жұмсады. Оған Quaker Oats компаниясынан коммерциялық қызығушылық білдірілді, бірақ ол компанияның алғашқы ұсынысын қабылдамады. Оның орнына Стинбок UW-Madison факультетінің жасаған жаңалықтарын қорғаудың, идеялардың қоғамдық қажеттіліктерге пайдаланылуын қамтамасыз етудің және кез келген қаржылық табысты университетге қайтарудың жолын іздеді. Оның идеясын Ауыл шаруашылығы колледжінің деканы Гарри Л. Рассел және Аспирантура мектебінің деканы Чарльз Самнер Слихтер қолдады. Слихтер Чикаго мен Нью-Йорктегі бай UW-Madison түлектерінен қызығушылық пен қаржылық көмек сұрай бастады. Ол көптеген түлектерден ауызша уәделер арқылы айтарлықтай сома жинады, олардың тоғызы кейін әрқайсысы 100 доллардан берді. UW Регенттер кеңесі 1925 жылдың 22 маусымында жоспарды бекітті, ал ұйымның жарғысы сол жылдың 14 қарашасында Висконсин штатының Мемлекеттік хатшылығына тіркелді. Ұйым Висконсин түлектерінің зерттеу қоры деп аталды, бұл оның басқарушы органында бес UW-Madison түлегі бар екенін және UW-Madison-да ғылыми зерттеулерді ілгерілету, қолдау және көмектесу миссиясын көрсетеді. Құрылғаннан бері WARF UW-Madison үшін зерттеу, ашылу, коммерцияландыру және инвестициялар циклын басқаруға көмектесті. WARF патенттеу және лицензиялау арқылы университеттердің инновацияларының зертханадан нарыққа өтуіне мүмкіндік береді. Жыл сайын WARF қосымша UW-Madison зерттеулерін қаржыландыру үшін 70 миллион доллардан астам қаржы бөледі. Университет WARF-тің жылдық сыйлықтарын «үздікке қадам» қаржыландыруы деп атайды. WARF қазіргі уақытта жыл сайын 100-ге жуық UW-Madison технологиясына лицензия береді. 2014 жылдың мәліметтері бойынша WARF-тің капиталы 2,6 миллиард долларды құрады. WARF сонымен қатар WiSys Technology Foundation, WiCell Research Institute және Morgridge Research Institute сияқты басқа да ұйымдармен серіктестік етеді.

WARF өнертабыстары

Д витаминіне қатысты алғашқы жаңалықтардан бастап, қанды ұйытуды баяулатушы WARFarin-нің жасалуынан, дербес жасушаларды (бағаналық жасушаларды) алуға және компьютерлік өңдеуді жылдамдататын алгоритмдерге дейін, Висконсин-Мэдисон университетінің (UW–Madison) өнертабыстары адам өмірін өзгертіп келеді.

Д витамині

1923 жылы Гарри Стинбок пен Джеймс Коквелл ультракүлгін сәулеге ұшырату тамақтағы D витаминінің мөлшерін арттыратынын анықтады. Егеуқұйрықтарға сәулеленген тамақ беру рахиттен құтылғанын байқағаннан кейін Стинбок патент алуға тырысты. Кейін Стинбок патентті жаңа құрылған Висконсин түлектерінің ғылыми-зерттеу қорына (WARF) тапсырды. WARF бұл технологияны Quaker Oats компаниясына таңғы асқа арналған жаңғақтарда қолдану үшін лицензиялады. Сонымен қатар, WARF технологияны дәрілік препарат ретінде, Viosterol атты препаратты жасау үшін лицензиялады. WARF-тың D витаминін коммерциялық өндіріске енгізуі сүтті D витаминімен байытумен аяқталды. 1945 жылы патент мерзімі біткен кезде рахит дерлік жойылды. Гектор ДеЛуканың үздіксіз жаңаруларының арқасында D витамині WARF технологиялық портфелінің маңызды бөлігі болып қала береді.

Варфарин

Варфарин, сондай-ақ Кумадин деп аталады, WARF атымен аталған, ал оның ашылу тарихы "Висконсин идеясының" және университеттің Висконсин халқымен байланысының символы болып табылады. 1933 жылы Елік саябағынан келген фермер еш хабарласпай Ауыл шаруашылығы мектебіне келді және профессордың зертханасына қан ұюдан тоқтамайтын қанға толы сүт қанышпен кірді. Ол жүк көлігінде өлі сиыр мен шіріген көк шөп те әкелген екен. Ол сиырының неден өлгенін білгісі келді. 1941 жылы Карл Пол Линк антикоагулянтты факторды табысты бөліп алды, ол бастапқыда кеміргіштерді жою құралы ретінде қолданылды. Варфарин – әлемдегі ең көп тағайындалатын дәрілердің бірі, қан тамырлары және жүрек ауруларында инсульт пен тромбозды алдын алу үшін қолданылады.

Көздік жасушалар

Жақында WARF компаниясына адам емес приматтар мен адам эмбриональды шешек жасушаларына патенттер берілді. Бұл шешек жасушалары алғаш рет 1998 жылы Джеймс Томсон тарапынан оқшауланып, тазартылды.

Бастауыш компаниялар

WARF сонымен қатар Imago, Mirus Bio, Nimblegen, Tomotherapy, Deltanoid Pharmaceuticals, Quinntessence, Neoclone, Silatronix, Third Wave Technologies, Cambria Biosciences және OpGen, Inc. сияқты 60-тан астам стартап компания құруға көмектесті.

Патент бойынша даулар

WARF-ті Business Insider "патенттік тролль" деп атады және оны "ең қауіптілерінің" тізіміне енгізді. Журнал көптеген университеттерді "патенттік тролльдер" деп сипаттауға болатынын, бірақ WARF-тің көптеген патенттерінің саны және жаңа технологияны коммерцияландыруға тырысудың орнына, патенттелген технологияны пайдаланғаны үшін компанияларды сотқа берудегі агрессивті тәжірибесі үшін ерекшеленгенін атап өтті. WARF өкілі бұл топтың практикалық емес ұйым ретінде әрекет ететінін жоққа шығарып, "біздің негізгі мақсатымыз – университеттердегі өнертабыстарды әлемге практикалық қолдануға енгізу" деп түсіндірді. Дегенмен, кейбір журналистер Байх-Доул заңының мақсаттарына жетудің орнына, WARF жиі бизнестен патенттік лицензиялық төлемдерді талап ететінін, олар бұл технологияны, көбінесе патент тіркелгенге дейін ұзақ уақыт пайдаланғанын, бірақ сотқа баруға қарағанда талап етілген лицензиялық төлемді төлеудің арзан екенін анықтағанын атап өтті. 2014 жылы WARF Apple Inc компаниясына қарсы сотқа жүгінді, ол соңғысы "кестелік деректерге негізделген параллель өңдеу компьютері үшін тізбек" ("table based data speculation circuit for parallel processing computer") – Apple A7 және Apple A8 жүйесіндегі интегралдық схемалардың тиімділігін арттыру әдісін бұзғанын айыптап, ақылға қонымды роялти ретінде 862 миллион АҚШ долларын талап етті. 2015 жылдың қазан айында қазылар алқасы Apple-дың кінәлі екенін анықтады; алайда, бұзушылық әдейі емес деп танылды, сондықтан сот төлемді 234 миллион долларға дейін төмендетті. Бірақ 2017 жылдың шілдесінде судья осы сомаға пайыздық төлем қосып, сыйлықты 506 миллион долларға дейін арттырды. Апелляциялық сотта Федералдық апелляциялық соты төменгі соттың шешімін жоққа шығарып, Apple WARF патенттерін бұзбағанын мәлімдеді. SCOTUS WARF-тің кассациялық шағымын қабылдамады, осылайша CAFC-тің шешімін бекітті.