Кіріспе
Циньдің бірінші патшасы Цинь патшасы Хуйвэнь (; 356–311 б.з.д.), сондай-ақ Цинь ханы Хуйвэнь немесе Цинь патшасы Хуй, жеке есімі Си (駟), Соғысқан мемлекеттер кезеңінде 338-ден 311 жылдарға дейін Цинь мемлекетін биледі және Цинь Шихуанның атасы болған болуы мүмкін. Ол өзін «Герцог» (公) емес, «Патша» (王) деп атаған Циньдің алғашқы билеушісі болды.
King Huiwen of Qin (; 356–311 BC), also known as Lord Huiwen of Qin or King Hui of Qin , given name Si (駟), was the ruler of the Qin state from 338 to 311 BC during the Warring States period and likely an ancestor of Qin Shi Huang. He was the first ruler of Qin to style himself "King" (王) instead of "Duke" (公).
Ерте өмір
Принц Си – герцог Сяодың ұлы, әкесі қайтыс болғаннан кейін оның орнына билікке келді. Си ханзада болып жүрген шағында қылмыс жасады және оған қатаң жаза тағайындалды. Ұлы министр Шан Ян сол кезде Цинь мемлекетінің заңдарын өзгерту үшін заңгерлік реформаларын жүзеге асырып жатқан еді, ол ханзаданың патша туғандығына қарамастан, жасаған қылмысы үшін жазалануы керек деп талап етті. Герцог Сяо қатаң жазаға келісімін берді, ал Сидің ұстаздары – князь Цянь (公子虔), герцог Сяоның үлкен ағасы және Гунсунь Гу (公孫賈) ханзаданы тәрбиелеудегі қызметтерін дұрыс атқармағандары үшін жазаланды. Князь Цяньнің мұрны кесілді, ал Гунсуньға «цин» (黥) жазасы берілді (қылмыскердің бетіне татуировка салу арқылы белгі салу түрі), ал Ин Си патша сарайынан қуылды. Сидің Шан Янға жеке ашуы бар екені айтылады, ол таққа отырғаннан кейін, Хуэйвэнь патша болып, Шан Янды мемлекетке қарсы қылмыс жасады деген айыппен өлтірді. Бірақ Хуэйвэнь әкесі мен Шан Ян қалдырған Циньдегі реформаланған жүйелерді сақтап қалды.
Билік
Хуэйвэнь билігі тұсында Цинь мемлекеті әскери күші жағынан өте қуатты болды және кеңею саясатының бір бөлігі ретінде көршілес мемлекеттерге үздіксіз шабуыл жасады. 316 жылға дейін Сычуань алқабының оңтүстігіндегі Шу және Ба мемлекеттерін жаулап алды. Бұл стратегияның мақсаты – шығыстағы күшті, дамыған мемлекеттермен тікелей қақтығысқа түсудің орнына, оңтүстіктегі жартылай өркениетті жерлерді қосып алу және отарлау болды. Гуйгузидің шәкірті, саясаткер Гуньсун Ян, қалған алты ірі мемлекеттің бесеуін Циньге қарсы одақ құруға көндірді. Бірақ Гуньсун Янның әріптесі Чжан И Хуэйвэньнің қызметіне келіп, оның бас министрі болып тағайындалды және ол бес мемлекет арасына келіспеушілік себу арқылы одақты таратуға көмектесті.
Өлім
Хуэйвэн патшасы Цинь мемлекетін 27 жыл биледі және б.з.д. 311 жылы 46 жасында қайтыс болды. Оның орнын Хуэйвэн патшайымнан туған ұлы, Цинь патшасы У бағындырды.