Кіріспе
Ауа райы болжамы, дауыл мен күшті жел туралы ескертулерді қамтиды
Дорнфорд Йейтстің романы
Дәуіл туралы ескерту – бұл әлемдік мемлекеттік ауа райын болжау агенттіктерінің теңіз жағалауларында қазіргі кезде немесе жақын арада дауыл күшіне жететін жел болған жағдайда шығаратын хабарлама. Дәуіл туралы ескертулер (және дауылға қадағалау) теңізшілерге теңізде қауіпсіздік шараларын қабылдауға немесе қауіпсіз жағалауға ішкі астықтап, дауылды құрлықта күтіп шығуға мүмкіндік береді. Көбінесе терең төмен қысым аймақтарымен байланысты болғанымен, дауыл ескертуін тудыруға жеткілікті күшті желдер басқа жағдайларда да, соның ішінде континенттің ішкі аймақтарындағы антициклоннан немесе жоғары қысым жүйелерінен де пайда болуы мүмкін. Желдер тропикалық дауылмен тікелей байланысты емес.
Теңіз
Америка Құрама Штаттарында Ұлттық ауа райы қызметі теңіздік аймақтарда (мұхиттар, бұғаздар, су алаптары және Ұлы көлдер) болатын немесе бола жатқан желдерге қатысты дауыл туралы ескертулер жасайды. АҚШ-тың теңіздік ескерту жүйесінде екі қызыл ту дауыл туралы ескертуді білдіреді; мұндай бір тудың қолданылуы шағын кемелерге арналған ескертуді білдіреді. Ұлттық ауа райы қызметі теңізде жоғары желдерге қатысты, яғни сағатына 63-87 километрге дейінгі желдерге қатысты дауыл туралы ескерту жасайды. Алайда, тропикалық циклон болған жағдайда, тропикалық дауыл туралы ескерту дауыл туралы ескерту мен дауыл туралы ескертудің екеуінің орнына қолданылады. Осындай жағдайда, тропикалық дауылдың күш-қуатына қарамастан, дауыл туралы ескерту жалауы дауыл туралы ескерту туларының орнына қолданылады.
Жер
Ұлттық ауа райы қызметі құрлықтағы күшті жел үшін ұқсас күшті жел туралы ескерту (белгілі аймақтық хабарлама кодтау коды: HWW) шығарады. Критерийлер әр жерде әртүрлі болады, бірақ көбінесе ескерту кем дегенде 1 сағат бойы соғатын немесе құрлықта кез келген күшті жел соққанда қолданылады. Бұл жел туралы кеңестен күштірек, бірақ қатты жел туралы ескертудей емес, ол әдетте дауылдық жел күтілгенде шығарылады. Егер құбылыс тропикалық дауыл туралы ескерту, қарлы боран туралы ескерту, қысқы дауыл туралы ескерту, қатты найзағай туралы ескерту, шаңды дауыл туралы ескерту немесе торнадо туралы ескертумен қамтылса, күшті жел туралы ескерту шығарылмайды. Бұл шамадан тыс жел туралы ескерту белгісімен шатастырылмауы керек, ол желдің жылдамдығы сағатына 115 миль немесе одан жоғары екенін көрсетеді және көбінесе күшті дауылдарда кездеседі.
Ұлыбританиядағы қолданысы
Ұлыбританияда метеорологиялық қызмет дауыл туралы ескертулер шығарады, ал радио оларды күніне төрт рет 198 кГц жиілігінде белгілі бір уақытта BBC Radio 4 тарапынан хабарланатын «Кеме қатынасы болжамы» арқылы жариялайды. Егер келесі «Кеме қатынасы болжамына» дейін көп уақыт болса, болжаушылар бағдарламалар арасында оқылатын қосымша дауыл туралы ескерту жіберуі мүмкін. Метеорологиялық қызмет Ұлыбританияны қоршаған теңіз аймақтары үшін Бофорт шкаласы бойынша 8 бал және одан жоғары күшті желдің барлық болжамдары бойынша ескертулер шығарады, болжамдар солтүстікке Исландияға, оңтүстікке Испанияның оңтүстігіне дейін жетеді. Роберт Фицрой алғашқы ауа райын болжау және дауыл туралы ескерту жүйесін әзірледі. 1860 жылдың 1 қыркүйегінде Лондонның метеорологиялық кеңсесінде электр телеграф арқылы ауа райы туралы мәліметтер жинала бастады, ал 1861 жылдың 5 ақпанында алғашқы дауыл туралы ескерту жарияланды. Ол 1865 жылы қайтыс болғаннан кейін, оның ғылыми дәлдігі туралы пікірталас жалғасқандықтан дауыл туралы ескерту қызметі тоқтатылды, бірақ қаза болғандардың санының артуы халықтың наразылығын тудырды және баспасөз бен парламенттегі науқандар осы ескертулерді 1867 жылы қайта жаңартуға әкелді. Қызмет бүгінге дейін жалғасуда және қазір танымал «Shipping Forecast» деп аталады.
Ирландиядағы қолданысы
Met Éireann, Ирландия Республикасының метеорологиялық қызметі, Ирландия теңізі үшін аймақтық болжамдар мен Ирландия төңірегіндегі теңіз аймақтарына (мысалы, Fair Head, Malin Head, Mizen Head, Carnsore Point) ескертулер шығарады, бұл аймақтар Ирландияның жағалау бойындағы учаскелерін анықтайды.
Канададағы қолданысы
Канадада Қоршаған орта және климаттық өзгерістер министрлігінің Метеорологиялық қызмет бөлімі елдегі көлдерге, мұхиттарға және басқа да теңіз аймақтарына қатысты дауыл туралы ескерту шығарады.
Филиппиндегі қолданысы
Филиппинде Ғылым және технология министрлігінің (DOST) Филиппин атмосфералық, геофизикалық және астрономиялық қызметтері басқармасы (PAGASA) Филиппин жауапкершілігі аймағында (PAR) ауа райының қолайсыздығы (тайфундарды қоса алғанда) кезінде дауыл туралы ескертулер жасайды.