Кіріспе

Онтарио провинциясындағы қала, Канада. 2016 жылғы Канада халық санағы бойынша, халқы 7 628 адамды құрайды, ал жер аумағы 8,64 шаршы километрді шамамен алады. Қала әкімдігі туризмнің маңызды салаларының бірі екенін көрсетеді. Comfort Life веб-сайты, Канададағы зейнеткерлік өмірге арналған сайт, оны Онтарионың үздік шағын қалаларының бірі деп атады. Қала жыл сайын «Гүлдейтін қауымдастықтар» (Communities in Bloom) конкурсына қатысады және көптеген номинацияда жүлделер жеңіп алды. 2012 жылы Годерих конкурстың ұлттық финалисі атанды және «Үздіктер шебері» (Circle of Excellence) қатарына енді.

Площадь

Годерихтің орталық ауданында "Квадрат" деп аталатын сегізбұрышты айналымы бар. Аудандық сот ғимараты "Квадраттың" ортасында орналасқан. 1959 жылы осы жерде Стивен Траскотт Линн Харперді өлтірді деген айып тағылды. 2007 жылы сот үкімі күштен шығарылды. "Квадрат" 2007 жылдың мамыр айында Канада үкіметінің Тарихи орындар тізіліміне ресми түрде енгізілді. Қала бұл аумақтың құндылығын 1982 жылы, Онтарио мұрасы туралы заңға сәйкес, бұрыннан мойындаған. Алаң 1840 жылдан 1890 жылдардың ортасына дейін жобаланып, салынды және алғашқы күндері округтің көп бөлігін дамытуға көмектескен Канада компаниясының бас кеңсесі орналасқан еді. Алаңның "радиальдық композиция" стиліндегі дизайны компанияның Джон Галтына жатады, ол бұл жоспарды ежелгі Рим қалаларының жоспарларынан шабыт алып жасаған. Жылдар бойы жергілікті тұрғындар оны "Базар алаңы", "Квадрат" немесе "Сот алаңы" деп атап келді. Алғашқы сот ғимараты осы жерде болған, бірақ өрт салдарынан қирап, 1950 жылдары заманауи ғимаратпен ауыстырылды. Көпшілік пікірдің қателігіне қарсы, "Квадрат" жоспары Гюльф қаласы үшін жасалмаған. Бұл қаңқу Годерих қаласы құрылған кезде пайда болды деп есептеледі, себебі Канада компаниясының қала құрылысшылары бастапқыда қалаға Корольдік отбасының құрметіне Гюльф деп ат қоюды жоспарлаған; алайда, Компания ақырында Суперинтендант Джон Галттың Годерих атауын сақтау туралы шешімімен келісті.

2011 жылғы торнадо

2011 жылдың 21 тамызында түстен кейін F3 торнадосы аймаққа тиді, бұрын су құйылысы ретінде жағаға келгеннен кейін, мезоциклондық дауылдық жасуша Хьюрон көлі арқылы жылжыды. Бұл 1996 жылғы 20 сәуірдегі Артур, Онтариодағы торнадодан бері Онтарионы шаққан ең күшті торнадо болды, дегенмен, едәуір жиілікте, F3 торнадолары Онтариода сегіз жылда бір рет болады. Қирақайна дауыл электр сымдарын жығып, үйлердің шатырларын жыртып, көліктер мен ағаштарды қала көшелерінде шашыратып тастады. Годерич сот үйінің төңірегіндегі жүз жылдық ағаштар секундтар ішінде түбірлерімен жұлынып кетті. Торнадодан бір адам қаза тапты: 61 жастағы Норман Лабердж, Лакхнау қаласының тұрғыны, ол дауыл кезінде Хьюрон көлінің жағалауындағы тұз кеніне тиесілі докта жұмыс істеп жатқанда қаза болды. 37 адам жарақат алды. Канаданың Торонтодағы ауа райы болжау орталығы Годерич пен Оңтүстік Хьюрон округі үшін торнадо қаупі туралы ескертуді торнадо соққанға дейін 12 минут бұрын жариялады. Қаланың басқа Онтарио қалаларынан айырмашылығы, онда торнадо сиренасы болған жоқ. Кейінірек жарияланған хабарларда жүз үй, 25 ғимарат және 150 жылдан астам ғасырлық мыңдаған ағаштар ауыр зақымдалғаны немесе толығымен қиратылғаны хабарланды.

Площадь аумағын қайта құру

Торнадодан кейін алаң төңірегіндегі бірнеше ғимараттың шатырлары қирады, ал сот үйінің маңындағы жасыл аймақтағы ағаштар зақымданды немесе тамырымен жұлынып кетті. Бір жыл өткен соң, қала орталығындағы 170 кәсіптің 152-сі қайта ашылды, бірақ сот үйінің, бірқатар тарихи ғимараттардың және аймақтағы ағаштардың қалпына келтірілуі көбірек уақыт алды. 2015 жылы парк жаңа эстрадамен қайта ашылды. Сот үйінің алдына жаңа ағаштар, жасыл желектер, мүсін және су нысаны орнатылды. Парк төңірегіндегі аумақтың көп бөлігі, соның ішінде Кингстон көшесі мен алаңдағы коммерциялық ғимараттар қайта жаңартылды. Соңғы аяқталған жұмыс – Кингстон көшесі мен алаңдағы коммерциялық ғимараттар тобы. Фермерлер базары мен арақ сатушылар базары торнадодан бұрын жабылып қалғанмен, олар қайта ашылды.

Экономика

Годерич негізінен ауыл шаруашылығымен айналысатын Хьюрон округінде орналасқан. Шындығында, ресми жоспарда "Хьюрон Онтариодағы барлық округтер мен аймақтардың өндірістің жалпы құны бойынша көшбасшысы; сонымен қатар ол бірнеше провинцияның өндіріс көлемін де асып түседі" деп көрсетілген. Дегенмен, қалада Compass Minerals және Vestas сияқты өндіріс компаниялары да бар. Годеричтегі тұз өндіру саласы Онтариодағы ең көне салалардың бірі. 1866 жылы мұнай іздеушілер жер бетінен шамамен 300 метр тереңдікте үлкен ежелгі тұз кенін тапты. Бүгінгі күнге дейін шахтадан 150 миллион тонна тұз өндірілді және 2012 жылға қарай, жаңа инвестициялардан кейін, жылына 9 миллион тонна өндіруге қол жеткізілді. Бұл 1866 жылы Sam Platt атты іздеуші мұнай іздеп, орнына Годерич портының астында 300 метр тереңдікте тас тұз тапқанда басталды. 50 жылдан астам уақыт бұрын тұзды жинау басталды және бүгінге дейін Sifto Canada компаниясы осы жұмысты жалғастыруда. Шахта жер бетінен 533 метр тереңдікте орналасқан және Хьюрон көлінің астында, шамамен қаланың көлемімен таралады. Бұл әлемдегі ең ірі жер асты тұз кені. Қазіргі уақытта қала Canadian Salt Co./ Windsor Salt Warehouse және Compass Minerals Evaporator мен оның Goderich Mine кенін осы саламен айналысатын кәсіпорындар ретінде тізімдеген. Volvo бір кезде Годеричте жол жөндеу машиналарын өндіретін зауытқа ие болған. Зауыт бастапқыда жергілікті Champion Road Machinery компаниясымен басқарылды, ол әлемдегі ең көне жол жабдықтарын өндірушілердің бірі болды. 1997 жылы Volvo компаниясы оны сатып алды. 2008 жылдың қыркүйегінде Volvo Годеричтегі барлық операцияларды жабуды және оларды Шиппенсбургке (Пенсильвания) көшіру жоспарларын жариялады. Годеричтегі өндіріс 2009 жылы тоқтатылды.

Туризм

Туризм де маңызды, себебі көптеген келушілер Гурон көлінің жағалауында уақыт өткізеді, оның ішінде Годерихке жақын үш жағажайда, сондай-ақ қалада дүкендеуге немесе түнеуге мүмкіндік алады. Годерихте жыл сайын түрлі фестивальдар мен шаралар өтеді, олар қонақтарды да, жергілікті тұрғындарды да қызықтырады. Гурон тарихи түрмесі – Канаданың ұлттық тарихи ескерткіші. Ол 1842 жылдан 1972 жылға дейін аймақтың түрмесі (ескіше jail) ретінде қызмет етті. Көрермендер үшін ол сәуірден қазанға дейін ашық. Бұл Канададағы соңғы ресми асылу орыны. "Қара Доннелилер" әулетінен шыққан Джеймс Доннели аға да сотқа дейін осы жерде уақыт өткізген. Стивен Траскотт та бір кезде осы түрмеде ұсталған. Хьюрон округі мұражайы – қоғамдық мұражай, заманауи көрме залдарымен жабдықталған. Тұрақты көрмелер Хьюрон округінің алғашқы қоныстануы мен дамуын көрсетеді, соның ішінде толық өлшемді локомотив, Екінші дүниежүзілік соғыстағы "Шерман" танкы, кең әскери коллекция және аймақтағы тұз өндіруге қатысты экспонаттар бар. Мұражай Хьюрон округі мұрағатын да жинап, сақтайды. Годерихте үш қоғамдық жағажай бар, оларға қала ішіндегі көрсеткіштер бойынша, "Батыс көшесі" деп белгіленген жағажай төбесіне дейін көлікпен жетуге болады. Тұраққа қойғаннан кейін, жағажайға келгендер бір шақырымнан астам ағаштан жасалған серуен жолымен жүре алады (2019 жылдың соңында жол күшті толқындардан зақымданып, 2020 жыл бойына жөндеу жұмыстары жүргізілді). Басты жағажай, серуен жолының солтүстік жағында орналасқан, құм мен ұсақ қиыршық тастардан тұрады, мұнда жүзушілер мен күнге күйінушілер пирс арқылы тұз тиейтін кемелерді көре алады. Оңтүстікке қарай Сент-Кристофер жағажайы орналасқан, ал серуен жолының соңында "Ротари Ков" – отбасылық демалысқа қолайлы құмды жағажай, құтқарушылар мен ойын алаңдарымен жабдықталған. Жағажайдың бойындағы су ағындарынан құмның жылжуын бақылауға арналған жасалма құм тоқтатулар да қызығушылық тудырады. Жыл сайынғы фестивальдар мен шаралардан басқа, Годерихте мерекелік шаралар да өтеді, мысалы, Годерихтің 150 жылдығын тойлау кезінде Годерих әуежайында парашют спорты фестивалі ("Skydiving Jamboree") өткізілді. Бұл шараға АҚШ пен Канаданың түкпір-түкпірінен жүздеген парашютшілер келді.

Ту

Годеричтің өзінің ресми туы бар, ол 1977 жылы қаланың 150 жылдығына арналған мерекелік шаралар үшін қабылданған. Байқау қаланың барлық мектептері мен тұрғындары арасында өткізілді. Жеңімпаз Годерич тұрғыны, судья Картер, Сент-Винсент көшесінде тұратын болды. Туда корольдік тәж сегізбұрыш ішіне орналастырылған (бұл 1/4 мильдік сегізбұрышты, үш жолақты қала алаңын көрсетеді), ал төменгі жағында үш толқын бейнеленген. Көк түсті фон Хюрон көлін және Годерич портын көрсетеді. Қаланың толық елтаңбасы да бар.

Спорт

Мектеп командаларынан өзге, қыс айларында хоккей Канаданың көптеген кішкентай қалаларында, Годерич те осылардың қатарында, кең таралған. Қала Jr. C Goderich Flyers командасын қолдайды, ал Flyers командасының көптеген ойыншылары жергілікті болып келеді.

Үкімет

Годерих қалалық кеңесіне қала әкімі, қала әкімінің орынбасары және бес кеңесші кіреді. Қала әкімі мен қала әкімінің орынбасары сонымен қатар округтік кеңестің мүшелері болып табылады. Хьюрон округі кеңесі тоғыз аймақтық муниципалитеттерден он бес мүшеден тұрады. Олардың әрқайсысы осы кеңесте өкілдік етеді. Әр жыл сайын осы топтан Warden сайланады, ол отырыстарды төрағалық етеді және округті түрлі шараларда өкілдік етеді. 2022 жылы Warden лауазымында Глен МакНил болды, ол сонымен қатар Ашфилд Колборн Вауанош ауданының басшысы.

Порттар

Годерич әуежайы (жанындағы аты Sky Harbour Airport деп белгілі) – үш ұшу-қону жолағы бар қалалық әуежай: екеуі асфальтталған, ұшу-қону жолақтары жарықтандырылған, ал біреуі шөпті. Ол қаланың тікелей солтүстігінде орналасқан, және қаланың солтүстігіндегі Блювотер тас жолы арқылы сауатты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде бұл әуежай Ұлыбритания Достастығының Әуе Оқу Жоспарының бір бөлігі ретінде Бастауыш Ұшу Оқу мектебіне орналасқан. Бұл өнеркәсіптік порты, негізінен Сифто тұз кеніштерінен тұзды көл және мұхит жүк кемелеріне тиеу үшін пайдаланылады. Снаг Харбор – өнеркәсіптік порт бассейнінде орналасқан марина, ал Мэтленд Вэлли Маринасы да Годеричке жақын жерде орналасқан.

Темір жолдар

Goderich Exeter Railway қазіргі уақытта Goderich қаласына жүк тасымалын жүргізеді. Бұл желі 1859 жылы Buffalo and Lake Huron Railway компаниясымен салынған. Темір жол көп ұзамай Grand Trunk Railway, кейін CN компанияларына қарасты. 1992 жылы желі GEXR компаниясына сатылды. Canadian Pacific Railway 1907 жылы Goderich қаласына өз желісін, Guelph and Goderich Railway темір жолын салды. Жолаушылар тасымалы 1960 жылдарға дейін жүргізілді. 1989 жылы желінің барлық бөлігі пайдаланудан тоқтатылды. Maitland өзенінің үстіндегі эстакада қоғамдық қаражаттар есебінен қайта жаңартылып, жаяуларға арналған жолға айналдырылды, онда порт, Maitland Valley гольф алаңы және өзен аңғарының әсем көріністерін тамашалауға болады. Ontario West Shore Railway 1909 жылы Goderich пен Kincardine қалалары арасында темір жол құрылысын бастады, бірақ ол толыққанды ашылмады.

Білім

Годеричтегі мемлекеттік білім беруді Авон Мейтленд аудандық мектеп кеңесі басқарады, қалада Годерич аудандық колледж институты (GDCI) және Годерич мемлекеттік мектебі (кіші балабақшадан 6-сыныпқа дейінгі сыныптар) бар. GDCI 1841 жылы құрылған және қазіргі ғимарат салынып біткенге дейін Ватерлоо көшесі мен Британия жолының қиылысында орналасқан. Годерич мемлекеттік мектебі – Виктория мемлекеттік мектебі мен Робертсон еске алу мемлекеттік мектебінің бірігіп құрылған мектебі. Католик мектептерін Хьюрон Перт католик аудандық мектеп кеңесі басқарады, оның қалада Сент-Мэри католик мектебі бар. Ең жақын католик жоғары мектебі Клинтон қаласында орналасқан.

Газет

Жергілікті газет – Goderich Signal Star, ол Quebecor/Sun Media Corporation компаниясына Bowes Publishers арқылы қарасты.

FM

CIYN FM 1 99.7 "Ольдиз" – классикалық хиттер
CHWC FM 104.9 "Today's Best Country" – жергілікті жаңалықтар және кантри музыкасы
CKNX FM 101.7 "The One" – жергілікті, өңірлік және ұлттық жаңалықтар, ересектерге арналған заманауи музыка
CIBU FM 94.5/91.7 "Cool 94.5" – жергілікті, өңірлік және ұлттық жаңалықтар, классикалық рок музыкасы