Көзі көрмейтін қазақстандық марафоншы Генри Ваньойке
Henry Wanyoike
Генри Ваньойке – кениялық қашықтықтан жүгіруші (1974 ж.т.). Көзі көрмейді, Паралимпиадада және марафонда жарысады. Әлемдегі ең жылдам спортшылардың бірі!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Кениялық қашықтыққа жүгіруші (1974 жылы туған)
Kenyan long distance runner (born 1974)
Генри Ванёике (1974 жылдың 10 мамырында туған) – кениялық қашықтыққа жүгіруші. Ол көзі көрмейді және Паралимпиада ойындары мен марафондық жарыстарда өнер көрсетеді.
Henry Wanyoike (born 10 May 1974) is a Kenyan long distance runner. He is blind and competes in the Paralympics and in marathon racing.
Ерте мансап
Ванёике – әлемдегі ең жылдам жүгірушілердің бірі. Ол бала кезінен-ақ элиталық спортшылар құрамына қабылдану үшін дайындалып жатты, өйткені оның елі соңғы жиырма жылда басқа ешбір елден көбірек әлемдік деңгейдегі орта қашықтыққа жүгірушілерді тәрбиелегенімен танымал. Ол 5000 және 10000 метр қашықтықта өте жақсы нәтижелер көрсетті. 1995 жылдың 1 мамырында инсульт алғаннан кейін Ванёике көру қабілетін жоғалтты, дерлік толық соқыр болды. "Мен қалыпты адам ретінде ұйықтадым, ал ертесіне қараңғылықта ояндым". Сол түні ол көру қабілетінің 95% бөлігінен айырылды, ал қалған бөлігі келесі бірнеше жылда біртіндеп жоғалды. Ол өте қапа болды. "Менің өмірім аяқталды деп ойладым". Анасы Грейс оны Кикую Көз клиникасына (Шығыс Африкадағы көру қабілеті нашар адамдарға арналған ең жақсы орталықтардың бірі ретінде танылған, Christian Blind Mission International (CBMI) ұйымы қолдаған, жақын жердегі аурухана) алып келді. Клиниканың «Төмен көру» жобасының басшысы Петра Вервейен оған қайтадан өмірге оралуға көмектесті және пуловер тоқуды үйренуіне жағдай жасады. Жобадан алған көмегі үшін ризашылық білдіріп, ол басқа соқыр адамдарға көмектесуге және өздерін қамтамасыз етуге үйретуге уәде берді, өйткені ол өзі де солай істеген. 2000 жылы Австралияның Сидней қаласында өткен Паралимпиада ойындарында алғашқы алтын медалін жеңіп алғаннан кейін, ол жүлде ақшасымен және Арнольд Шварценеггер сияқты халықаралық тұлғалардың қайырымдылықтарымен тоқу машиналарын сатып алды. Қазір ол басқа соқыр кениялықтарды жұмысқа алып, оларды пуловер тоқуға үйретеді. Соқыр жүгіруші білезігінен байланған арқан арқылы нұсқаушымен байланысады, ол жүгіру кезінде бұрылуға, жылдамдықты арттыруға немесе марафон сияқты жол немесе жол бойындағы кедергілерден қашуға қажетті сигналдарды береді. Генри нұсқаушылармен жұмыс істеуге үйренгеннен кейін, ол әлемдік деңгейдегі көру қабілеті жоқ жүгіруші ретінде танылды және 2000 жылы Сиднейде өткен Паралимпиада ойындарында 5000 метрлік жарысқа қатысу үшін Кения ұлттық құрамасына ілікті. Ол соншалықты жылдам жүгіргендіктен, тағы бір мәселе туындады – оның нұсқаушылары оның қарқынына ілесе алмады. Дегенмен, ол алтын медальді ғана емес, Паралимпиада рекордын да жаңартты. Қазір Ванёике балалық шағынан таныс досы, Джозеф Кибуньямен бірге жаттығады. Кениялық спортшылардың көпшілігі бір-екі спорт түріне ғана назар аударады, ал Генри одан да көптеген жарыстарға қатысқан санаулы спортшылардың бірі. Соңғы бес жылда ол марафон, жартылай марафон, 10 шақырымдық жол жарысы, 10 000 метр, 5 000 метр және 1 500 метр қашықтықта алтын немесе күміс медальдар жеңіп алды. Кениялық ешбір спортшы мұндай кең ауқымда және табысқа жетпеген. 2005 жылы Гамбург марафонында көрсеткен 2:31:31 нәтижесі әлі де соқыр жүгірушілер арасындағы әлемдік рекорд болып табылады.
Wanyoike is one of the world's fastest runners. While still a child he was already being groomed to join an elite corps of athletes in a country that is known for producing more world class middle distance runners over the last twenty years than any other country on earth. He excelled at the 5,000 and 10,000 meter distances. Wanyoike became almost completely blind after suffering a stroke on May 1, 1995. "I went to bed a normal person, the following day I found myself in darkness." That night he lost 95% of his vision, and lost the rest gradually over the next few years. He was in despair. "I thought my life had come to an end." His mother Grace brought him to the Kikuyu Eye Clinic (a nearby hospital supported by Christian Blind Mission International (CBMI), recognised as one of the best centers for the visually impaired in East Africa. Petra Verweyen, the chief of the Low Vision Project of the clinic, helped him to find his way back into life and arranged for him to learn to knit pullovers. With gratitude for the help he received at the project he promised himself he would help other blind people and teach them to become self sufficient, as he had done. After winning his first gold medal in Sydney, Australia in 2000 at the Paralympic games, he has bought knitting machines through prize money and charitable donations from such international personalities as Arnold Schwarzenegger. He now employs other blind Kenyans and teaches them how to knit pullovers. A blind runner is connected to a guide by a tether on the wrist, which the guide uses to subtly indicate, without breaking stride, when to turn, accelerate or avoid an obstacle, whether on the track or on the road, as in a marathon. Once Henry got used to working with guides, he quickly established himself as a world class non sighted runner, earning a spot on the Kenyan national squad for the 5000 meter race at the Sydney Paralympics in 2000. As he ran so quickly another problem emerged, that his guides could not keep up. Nevertheless, he not only won the gold medal but set a Paralympic record too. Now Wanyoike runs with his track guide and childhood friend, Joseph Kibunja. Unlike most Kenyan athletes, who tend to concentrate on one or two events, Henry is among those very few who have ventured beyond. Over the last five years, he has won gold or silver medals in the marathon, half marathon, 10 km road race, the 10,000 meters, 5,000 meters and the 1,500 meters. No other Kenyan athlete has ventured so widely and so successfully. His time of 2:31:31 at the Hamburg Marathon in 2005 still stands as the world record for blind runners.