Кіріспе

Кресттік Иоанн жазған өлең, Danger Mouse және Sparklehorse альбомы.

Жанның қараңғы түні (La noche oscura del alma) – мистикалық дамудағы рухтың пассивті тазару кезеңі. Бұл кезеңді 16 ғасыр испан мистигі және ақыны Кресттік Иоанн өзінің "Қараңғы түн" (Noche Oscura) трактатында, сол аттас өлеңіне түсіндірме бергенде сипаттаған. Бұл, Құдайдың қатысуын сезінетін, бірақ бұл қатысу әлі тұрақталмаған, екінші кезеңнен кейін келеді. Автор өзінің өлеңіне есім қоймаған. Ол осы түсіндірмемен және "Кармель тауына көтерілу" (Subida del Monte Carmelo) еңбегімен бірге, сезімдер мен рухтың белсенді және пассивті тазаруы туралы трактатты құрайды, бұл мистикалық бірігуге жетелейді. Қазіргі заманда "жанның қараңғы түні" фразасы сенім дағдарысын немесе адам өміріндегі қиын, ауыртпалы кезеңді сипаттау үшін қолданылады.

Күні мен тақырыбы

Кресттік Иоаннның өлеңі, бес тармақтан тұратын сегіз шумада, жанның Құдаймен мистикалық бірігу жолын суреттейді. Оның жазылған уақыты мен орны белгісіз. Бұл өлең 1577 мен 1579 жылдар аралығында жазылған болуы мүмкін. Иоанн Толедода түрмеде отырғанда бұл өлең жазылған деген пікір бар, алайда осыған қатысты айтылған бірнеше нақты мәлімдемелер сенімсіз және екінші дереккөзден алынған. Бұл саяхат "қара түн" деп аталады, өйткені қараңғылық "Құдайға" барар жолдың белгісіз екенін көрсетеді, мысалы, 14 ғасырдың мистикалық классикасы "Белгісіздіктің бұлты" еңбегінде айтылғандай; екі шығарма да 6 ғасырдағы Псевдо-Дионисий Ареопагиттің еңбектерінен туындаған. Сонымен қатар, жолдың өзі де белгісіз. "Қара түн" жалпы өмірдің қиындықтарын білдірмейді, бірақ бұл тіркес мұндай сынақтарға қатысты деп түсіндіріледі.

Кресттік Иоаннның түсіндірмелері

Кармел тауына көтерілу (1581–1585) және Қараңғы түн (1584–1586) трактаттары поэмаға түсініктеме болып табылады, оның мағынасын жол-жолынан түсіндіреді. Екі жұмыстың да аяқталмай қалғаны белгілі. Кармел тауына көтерілу қараңғы түннің екі кезеңін көрсететін үш кітапқа бөлінген. Біріншісі – сезімдерді тазарту ( "Сезімдердің белсенді түні" деп аталады). Екінші және үшінші кітаптарда рухтың күшті тазаруы сипатталады ("Рухтың белсенді түні" деп аталады). Сезімдердің белсенді тазаруы – мистикалық саяхаттың классикалық үш кезеңінің біріншісі, одан кейін нұрлану және бірігу келеді. Рухтың пассивті тазаруы нұрлану мен толық бірігу арасында жүзеге асады, осы кезде Құдайдың қатысуы сезіліп, бірақ тұрақты болмайды. Қараңғы түн туралы түсініктемесінің басында Джон былай деп жазды: "Осы бірінші шумақта жан өзінің құштарлығы тұрғысынан өзінен және барлық нәрседен қалай айырылатынын, олардың барлығына және өзіне шын қорлықпен өліп, Құдаймен тәтті және ләззатты өмірге жетудің жолын және әдісін айтады". Жанның қараңғы түні – соңғы және толық тазару кезеңі, оны шатасу, әлсіздік, ерік-жігердің тоқырауы және Құдайдың қатысуының жоғалуы сезімі сипаттайды. Бұл – соңғы "өзінен айырылу" және құдайлық құпия мақсатқа бағыну кезеңі. Соңғы сатысы – махаббат нысанымен, жалғыз шындықпен, Құдаймен бірігу. Осы жерде жан трансценденттік деңгейде толыққанды орнығып, жаңа мақсат үшін босатылады.