Кіріспе

Cram – 2003 жылы Game Show Network телеарнасында көрсетілген американдық ойын шоуы. Шоуда екі команда болды, әр командада екі қатысушыдан тұратын. Түсірілімге 24 сағат бұрын қатысушылар дүкен алдында (бұл кезде Голливуд бульварындағы Кодак театры болған, қазір Долби театры деп аталады) оқшауланып, ұйқыдан айырылды. Содан кейін қатысушылар Калифорния штатының Калвер-Сити қаласындағы Sony Pictures Studios студиясына жеткізілді, онда ойынның өзі басталады; қатысушылар ояу қалып, тривиальды сұрақтар мен әзілдер сияқты түрлі материалдарды "жаттауға" тырысты, одан кейін олар ояу болуға және физикалық тәсілдер жасауға тырысып, шоуда жауап берді. Грэхам Элвуд шоудың жүргізушісі болды, оған Берглинд Айси, Артуро Гил және Андреа Хатчман көмектесті.

Қақтығыстар

Екі команда, әрқайсысында екі мүше, бұрынғы қарым-қатынаста болады, көрермендерге таныстырылады. Бастапқыда екі командаға да 100 ұпайдан бастапқы ұпай берілді. Бірінші раунд "Рант" ойынынан тұрды. Әр командадан үш мақаланың бірі туралы сөйлеу қажет болды (екінші маусымда екеуі), олар алып хомяк дөңгелегінің ішінде жаттығу жасап жатып, оқуға берілді. Шоу алдында өткізілген "сағат 3-те монета лақтыру" арқылы жеңген команда Рант тақырыбын таңдады, ал екінші команда қалғандарынан таңдады. (Екінші маусымда тек екі мақала болды, ал екінші командаға автоматты түрде екінші мақала тақырыбы берілді). Әр команда 40 секунд бойы үнсіздіксіз сөйлеуі керек болды (әр команда мүшесі 20 секундтан), негізінен, таңдаған мақаланы сөзбен сөз, жатқа айтуға тырысып, оларға сөзсіз ұсынылған және оқып үйренуге үміттенеді, басты мақсаты – қатысушының алдын ала таңдалған, маңызды сөзді айтуы. (Бұл тізім үйдегі көрермендерге көрсетіледі, бірақ қатысушыларға емес). Егер қатысушы сөйлеуді тоқтатса, уақытты созуға тырысса, бір секундтан артық үнсіз қалса, сөйлеуде кекештенсе немесе тақырыптан ауып кетсе, команда әрбір бұзушылық үшін бес ұпайдан айырылады. Егер команда мақалаға қатысты сегіз жасырын кілт сөздің біреуін айтса, он ұпай қосылады. Егер командалар тізімнен қосымша сөздер тапса, ұпайлар қосылады. Сондай-ақ, жазалар қатаң түрде орындалып, мақтаумен және дауыспен бірге жүреді, бұл ойыншының Рант айтуын одан әрі бұзу үшін жасалған. Бірінші команда Рант айтқаннан кейін, екінші команда да Рант айтуға тырысады. Алайда, екі команда да екі Рант кезінде де дөңгелектің ішінде жүруі керек. Көп жағдайларда, осы раундтың ретсіздігіне байланысты, команда Рант айтқаннан кейін Элвуд төрешілердің техникалық ережелерін түсіндіреді, жағымсыз (егер команда кілт сөзді толық айтпаса, сәл қате айтса, кілт сөзді дұрыс айтпаса немесе кілт сөздің қанағаттандырмас нұсқасын айтса, немесе команда әлі есептелмеген жаза жасаса, ұпайлар шегеріледі) немесе жағымды (егер кілт сөздің көпше түрі, өткен шақ немесе болашақ шағы айтылса, төрешілермен келісілсе, немесе кейбір жағдайларда команда дұрыс жазаланбаса, ұпайлар қосылады). Бірінші маусымның алғашқы эпизодында Рант ойыны сәл өзгеше болды. Әр команда мүшесі мақала туралы 30 секунд бойы үнсіздіксіз сөйледі (барлығы 60 секунд); мақаладан он жасырын кілт сөз немесе сөз тіркесі таңдалды. 60 секундқа дейін Рант айту үшін секундына 1 ұпай қосылды, ал кілт сөзді айтқаны үшін қосылған немесе жаза жасағаны үшін шегерілген ұпайлар бірдей болды, Элвуд қатысушы жаза жасағанда қолмен қоңырау шалу құралын ұстады.

Каскадерлік ойын

Екінші турда әр команда (жетекші командадан бастап немесе теңдік болған жағдайда таңғы сағат 3-те монета тастаудың жеңімпаздарынан) 40 секунд бойы (бірінші маусымда 45 секунд) сұрақтар тізіміне жауап беріп, трюк орындады. Алдыңғы командаға (немесе командалар тең болса, таңғы 3-те монета тастаудың жеңімпаздарына) қатысуға тиіс екі трюктің біреуін таңдауға рұқсат берілді. (Бірінші маусымда командалар жабық тарелкалардың астына жасырылған, толығымен кездейсоқ трюктерді таңдады. Екінші маусымда трюктер алдын ала көрсетілді, ал қатысушылар олар зерттеуге тиіс кітап немесе журналға байланысты тапсырманы қатаң таңдады. Тапсырманың нақты компоненттері командаларға әлі белгісіз.) Тур командалардың ұйқыдан кейін көп тапсырманы орындай білу қабілетін сынады. Трюктер әртүрлі формада болды, мысалы, йога поздарын көрсету, еттің кесінділерін сиырдың суретімен сәйкестендіру немесе тіпті шұңқырдан шоколадты қояншаларға қатты кәмпиттер ату. Трюктердің барлық аспектілері қатысушыларға түн бойы зерттеуге берілген нәрселерден құралды. Әр трюкте командалар орындауы тиіс жеті физикалық элемент, тапсырма немесе әрекет болды. Әр команда тапсырманы орындағаннан кейін, Элвуд бағалау және ұпай жинауды жүргізді. Трюктің әр сәттілік бөлігі командаға 20 ұпай әкелді. Екінші команда автоматты түрде екінші әрекетті орындайды, форматы ұпай жинау бойынша бірдей болды. Кейбір жағдайларда командалар уақыт біткенге дейін жауапты өзгертуге рұқсат алатын, егер олар осыны жасаса. Жауапты бағалау кезінде, тек уақыт өтіп бара жатқанда берілген жауап ескерілетін. Көптеген жағдайларда эмоцияларды білдіруге, ым-ишаралар жасауға және дене тілімен әрекет етуге қатысты сын-тесттерде қатысушының тоқтатылған кадры басқа Elwood немесе Icey-дің тоқтатылған кадрымен бірге көрсетілетін, бұл төрешілердің пікірінше дұрыс жауапты көрсетеді, және қатысушылардың дәл болуы күтілді. Көптеген жағдайларда жауаптар жеткілікті жақын болса ұпайлар берілді. Серіктестер трюк орындау кезінде Элвуд оқыған жылдам сұрақтарға жауап беруді де кезекпен алмастырды. Сұрақтар командаға бұрын зерттеуге тапсырылған, байланыссыз тривиальды тізімнен тұрды. Элвуд тапсырманы оқығаннан кейін серіктес 10 ұпай алу үшін дұрыс жауап беруі керек еді. Турдың екі бөлігі бір уақытта өтті және ешқашан тоқтаған жоқ, сондықтан бір қатысушы йога позын қабылдап, бір уақытта сұраққа жауап беруі мүмкін, егер олардың екеуі де бір уақытта келсе. Әр тізімде 12 сұрақ болды; егер команда бүкіл тізімді аяқтаса, олар уақыт біткенше трюк орындауды жалғастыратын. Сұрақтарға жауап беру міндетті болмаса да, команда жауап беруден бас тарта алатын, ал Элвуд тізімдегі келесі айналымды сұрақты тікелей жазасыз беретін, бірақ жылдам сұрақтарға дұрыс жауап беру ықтимал пайдалы болды және құрметпен және дереу команданың ұпайларына қосылды, әрқашан кейін бағаланатын трюк ұпайларымен бірге. Трюк турында команда ең көп 260 ұпай ала алатын. Кез келген уақытта трюкке қатыспаған команда хомяк дөңгелегінің ішінде жүруді жалғастыруы керек еді.

Табысқырлар тобы

Станциядан кейін екі команданың да ұпайларын арттыруға соңғы мүмкіндігі болды. Ұпай бойынша көш соңында қалған командадан бастап, бір серіктес, белсенділік серіктесі рөлінде, бірнеше іс-шараға қатысып, өз командаласы, сұрақтарға жауап беретін серіктеске жауап беруге мүмкіндік беретін өтемақы жасады. Бұл сынақтар әртүрлі болды: белсенділік серіктесінің белгілі бір деңгейге немесе жылдамдыққа дейін механизмді іске қосуын қажет ететін төзімділік тапсырмалары немесе белсенділік серіктесінің бір нәрсе жеуі немесе ішуі керек болатын зияткерлік тапсырмалар. Сұрақтарға жауап беретін серіктеске 40 секунд (бірінші маусымда 45 секунд) берілді, ол ойыншылар бұрын оқып үйренуі тиіс болған, Элвуд қойған сұрақтарға жауап беруі керек еді (бұл сұрақтар жұмбақтар, ойын сөздер, әзілдер, күрделі сөздер немесе балама медиа франшиза атаулары болуы мүмкін), әр дұрыс жауап 30 ұпайға бағаланды. Бірақ жауап беруге бұрын, белсенділік серіктесі сынақ талаптарына сәйкес, белгілі бір шекке жетіп, оны сақтауы керек болды, содан ғана сұрақтарға жауап беретін серіктес сөйлей алатын. Сұрақтарға жауап беретін серіктес дұрыс жауап берген сайын немесе қате жіберген сайын қиындық деңгейі артты (әдетте белсенділік серіктесінен қосымша орындау немесе көлемді аяқтау талап етілетін). Кейбір эпизодтарда, егер белсенділік серіктесі төзімділік тапсырмасын орындап, механизмді басқарса, ойыншылардың артында проекциялық экран орнатылып, Лос-Анджелес көшелерінде Saturn Ion көлігін жүргізіп бара жатқан адамның көрінісі көрсетілді. Бұл тек әсемдеу мақсатында болды және маңызды емес еді. Егер раундта белсенділік серіктесі ішуі керек лимон шырынынан тұратын үстел болса, "Доктор Дамнеркилтер" (Артуро Гил) есімді зұлым кісі үстелге соққы беріп, "ІШ! ", "ІШІП БІТІР! ", "SCHNELL! SCHNELL!!" және "ТАЗА ҚЫШҚЫЛ!" деп айқайлап, белсенділік серіктесін қорқытып, мазақтады. Бұл раундтың соңында көп ұпай жинаған команда 1000 доллар жеңіп алып, бонус раундына өтті, ал қарсыластары 500 доллар жеңіп алды. Егер ойын тең аяқталса, сандық жауапты талап ететін сұрақ қойылды; екі команда да жауабын жазып, ең жақын келген команда жеңіске жетті. Әр команданың жеңісі екі серіктес арасында тең бөлінді.

10 000 долларлық тест

10,000 долларлық бонус сауалы үшін, трюк аяқталған соң жеңімпаз команда сахнадағы екі төсекке жатып, жарықтар өшірілгенде көздерін байлады. "Мисс Пиквик", "ұйқыны зерттейтін маман" (Андреа Хатчман), командаға ерекше фактілер, тарихи оқиғалар және басқа да қызықты деректерді оқыды. Одан бөлек, "сіз қатты ұйықтап бара жатырсыз" сияқты ұсыныстар да оқылды, осылай олардың ояу қалуын қиындату үшін. Шоу үзілістен кейін қайта басталғанда, команда Мисс Пиквик оқыған деректерді есінде сақтауға тырысатын. Мисс Пиквик әрбір бағдарламада толыққанды берген ақпараты белгісіз болды, себебі көрермендерге оның сөйлегенінің толық емес бөліктері көрсетілді. Мисс Пиквик көптеген ақпаратты берді, бірақ оны бағдарлама бірден тоқтатты (кейде ол сөйлемнің ортасында болғанда), постпродакшн жарнамалық үзіліс кезінде; бірақ шындығында студиялық түсірілімде үзіліс болған жоқ. (Жарнамалық үзілістен қайтып келгенде Элвуд бұл сауал ережелерін көрермендерге сыбырлағанда, ал Мисс Пиквик командаға ақпарат беруді жалғастырғанда бұл жағдай одан да күрделенді.) Элвуд ережелерді түсіндіріп болғаннан кейін студиядағы жарықтар қатты дабылмен бірге қосылды, көбінесе Айси қоқыс жәшігінің қақпақтарын соғу, тізбекті арамен жұмыс істеу немесе электр гитарасын ең жоғары дыбыспен ойнау сияқты қосымша шулар болды. 60 секундтік таймер бірден іске қосылды, команда төсектен тұрып, сахнаның арғы жағындағы Элвудқа қарай, уәделенген формат бойынша ыңғайсыз заттың үстіне шығу керек болды. Элвуд Мисс Пиквик берген ақпарат негізінде сауалдар қойды. Бірақ команда сауалға жауап беру үшін, олардың барлық төрт аяғы жерден көтеріліп, заттың үстіне (ол әртүрлі болды, және затты таңдаудың нақты себебі айтылмады; жердегі кішкентай, жалпақ тұғырдан, тепе-теңдік таяқшасынан, домалақ бөліктен, жоғары сымнан немесе екі тепе-теңдік рычагтарынан) сахнаның ортасына орналасқан. Кез келген адамның денесі жерге тиген сайын, дабыл естіліп, Элвуд сұрақты тоқтатып, ойыншылар оянғаннан кейін қайта бастайтын. (Ойыншылар олардың аяқтары жерден көтерілген кез келген уақытта дереу жауап бере алатын, оны аяқтауын күтудің қажеті жоқ.) Команда бес деңгейлі баспалдақтың төменгі деңгейінен (0 деңгейі) бастап, жоғарғы деңгейге (5 деңгейі) жету үшін жеткілікті сауалдарға жауап беруі керек болды. Әр дұрыс жауап команданы бір деңгейге көтерді, ал дұрыс емес жауап немесе жауаптан бас тарту оларды бір деңгейге төмендетті. Егер команда уақыт біткенше 5-ші деңгейге жетсе, олар 10,000 долларды бөліседі; әйтпесе, олар жеткен әрбір деңгей үшін 100 доллардан бөліседі (мысалы, 3-ші деңгей – 300 доллар), сонымен қатар, олар эпизодтың жеңімпазы болған 1000 долларын да алады. Егер команда бірде-бір дұрыс жауап бере алмаса (немесе дұрыс жауаптар бергенімен, сонымен бірге дұрыс емес жауаптар немесе бас тартулар болса, осылайша олардың тізбегі қалпына келтірілді), олар жай ғана 1000 долларын сақтап алады. Бірінші маусымда 10,000 доллар ұтып алғандарға, ал екінші маусымда барлық жеңімпаз командаларға сувенирлік кофе кружкалары сыйға тартылды.

Сәуірдің ақымақ күні

2003 жылғы 1 сәуірлік эпизод, GSN арнасының 1 сәуірлік әзілінің бөлігі ретінде, жүргізушілер орын ауыстырғанда, түпкілікті жүргізушілер эпизодқа камео ретінде түсіп, қайырымдылыққа арналған "Lingo" ойынына қатысушылар рөлінде ойнады. Эпизодты "WinTuition" жүргізушісі Марк Саммерс жүргізді, ал Эльвуд Мисс Пиквик кейіпінде суретке түсті. Эльвуд 3-раундтағы POV видеосында да пайда болды, оны көлік құралдары қашқылап келе жатқандай көрінді.

Тарату тарихы

GSN жексенбі күндері кешке «Cram» бағдарламасын тұңғыш рет эфирге шығарды, ал қайта көрсетілімдер телеарнаның эфир уақытында сирек көрсетілді. Бағдарлама ұзақ уақыт бойы эфирден жоғалып кетті. 2020 жылдан бері Pluto TV арнасында бағдарламаның эпизодтарын онлайн көруге болады.