Кіріспе

"Up the Long Ladder" – "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" американдық ғылыми фантастикалық телешоуының екінші маусымындағы он сегізінші бөлім, барлығы 44-ші эпизод. Алғаш рет 1989 жылдың 22 мамырында көрсетілді. 24-ші ғасырда өтетін сериалда Федерацияның "Энтерпрайз Д" жұлдыз кемесінің экипажының оқиғалары баяндалады. Осы эпизодта "Энтерпрайз" екі бұрыннан белгісіз Жер колониясының өмір үшін күресіне қатысады.

Сюжет

"Энтерпрайз" кемесі Бринглоид V планетасындағы адам колониясынан автоматты түрдегі қауіп шақыруын алады, планета өз жұлдызынан шыққан күн жарқындарынан қауіпті күйде. Осы колонияны бірнеше жүз жыл бұрын Жерден ұшырылған "SS Mariposa" жүк кемесінің экипажы құрған. "Энтерпрайз" планетаға жақындағанда, Ворф көпірде есінен айырылады. Медициналық бөлімде есін жиғаннан кейін, ол қызылшаға ұқсас клингондық балалық ауруға шалдыққандығын мойындауға ұялады. Доктор Пуласки оның құпиясын сақтауға келіседі. Алғыс айтып, Ворф кейінрек оған клингондық шай рәсімін ұсыну үшін жақындайды. Ол шайдың адамдар үшін қауіпті екенін ескертіп, оның мәдениетінде маңызды болатын белгілі бір әрекет екенін түсіндіреді. Пуласки оның романтик екенін айтады және қауіпсіз түрде осы шайды ішу үшін антидот алады. "Бринглоиди" колониясын қазір Данило Оделл есімді ирланд және оның жарысқан мінезді қызы Бренна басқарады. Олар 22 ғасырдың басындағы философтың ізбасарлары, ол өнеркәсіпке дейінгі аграрлық өмір салтына оралуды жақтаған. Оделл Пикардқа "Марипоза" кемесімен құрылған тағы бір колония бар екенін хабарлайды. "Энтерпрайз" екінші колонияға, жарты жарық жылы қашықтықта орналасқан "Марипоза" деп аталған колонияға бет алады. Колонияның премьер-министрі Уолтер Грейнджер "Энтерпрайзды" көріп қуанып, оларды қонаққа шақырады, сондықтан командир Райкер лейтенант Ворф пен бас дәрігер доктор Пуласкимен бірге телепортталады. "Марипоза" колониясы өзінің жетілген технологиясын сақтап, Бринглоидилердің қарапайым өміріне қарамастан, мәдениетті және өркендеген болып көрінеді. Пуласки барлық тұрғындары клондар екенін анықтайды. Грейнджер олардың кемесі қонғанда апатқа ұшырап, колонияны құру үшін бес адам ғана тірі қалғанын айтады. Тұрақты гендік қорын құру үшін жеткіліксіз болғандықтан және аман қалғандардың барлығы ғалымдар болғандықтан, олар клондауға көшкен және биологиялық көбеюге мүдделі емес. Шамамен үш ғасыр бойы әрбір "Марипоза" тұрғыны алғашқы бес отарлаушының бірінен алынған клон, ал қазір колонияның құлау қаупі бар: әрбір келесі ұрпақ генетикалық кодқа ұсақ-түйек кемшіліктер енгізеді, бұл бірнеше ұрпақтан кейін клондардың тірі қалуына мүмкіндік бермейді. "Марипоза" тұрғындары жаңа клондар жасау үшін "Энтерпрайз" экипажынан ДНК үлгілерін сұрайды. Рикер өзінің ерекшелігін бағалайтындықтан бас тартады, ал Пикард экипаждың қалған бөлігі де солай сезінетінін айтады, сондықтан "Марипоза" тұрғындары Рикер мен Пуласкиді ДНК-ларын ұрлау үшін ұрлайды. Бұл туралы білгеннен кейін, сырттан келген команда тікелей колонияның клондау зертханаларына телепортталады, онда олар өздерінің көшірмелерін өсіріп жатқанын көріп қорқып, Рикер оларды жояды. Грейнджер ашуланып Пикардқа шағымданады, бірақ Пуласки клондардың жаңа партиясы тек қана уақытты соқтыратынын айтады. Оның орнына ол генофондты құру үшін "Бринглоиди" колониясымен серіктестік құруды ұсынады. Бастапқыда, әрбір колонияның басшысы екінші қоғамды жек көреді, бірақ олар өздерінің колонияларын және әртүрлі мәдениеттерін біріктіруге келіседі.

Өндіріс

Эпизодты Мелинда М. Снодграсс жазды. Бұл әңгіме иммиграция туралы ой-пікір білдіру мақсатымен жазылған, себебі ол көрген шетелге деген жат көзқарасты жек көреді, "Біз оларды қаламаймыз, себебі олардың тері түсі басқа, тілімізден өзгеше, немесе дінімізден бөлек" деген сияқты. Оның пікірінше, "Американы жандандыратын – біздің әртүрлі мәдениеттеріміздің болуы". Эпизодтың алғашқы атауы "Клондарды шақыру" болған.

Өшірілген көріністер

Бірнеше көрініс түсірілді, бірақ кейін монтаждау кезінде эпизодтан қиылып қалды. Бұл көріністер кейіннен екінші маусымның Blu-ray нұсқасында қосымша материал ретінде жарияланды. (Көрініс нөмірлері сценарийден алынған.) 3-акт, 24C көрінісі – Рикер Бренна Оделлмен болған романтикалық кездесуден кейін көпірге қайтады. 4-акт, 33-көрініс – Гренджердің Марипосаның клондау тарихын баяндайтын Бақылау бөлмесі көрінісінің басқаша нұсқасы, бірнеше қосымша сөздермен. 4-акт, 39B көрінісі – Данило Оделл Бринглоид қоныстанғандарға колонияның негізі қаланғандығы туралы әңгіме айтады. 5-акт, 48-көрініс – Дата біріктірілген колонияны одан әрі зерттеуге ниет білдіреді; Ворф клингон поэзиясын оқиды.

Қабылдау

Зак Хэндлен (The A.V. Club) эпизодқа C бағасын берді. Ол Ворф пен Пуласкидің сахналарын мақтап, «олар осы қоқыс үйіндісінің қалған бөлігінен өзгеше болмағанда да, оларды қолдауға дайын болар едім» деді. «Space Irish» бейнесін «Жұлдыздар жолының» мәдени клишелер мен жалықтыратын стереотиптерге түсуінің тағы бір мысалы деп атады. Клондау сюжеті жаман емес деп ойлады, бірақ екі сюжет бір-біріне тіркелгендей сезіледі, себебі екеуі де толық эпизодты толтыру үшін жеткілікті дамытылмаған. Tor.com-нан Кит Р.А. Декандидо ирландтық стереотиптерді сынап, клондардың көңілсіз екенін айтты. Эпизодтың күлкілі екенін мойындайды, «бірақ оның қаншалықты ақымақтық екенін түсінгенде күлкі кеудеге тұрып қалады». Оған 10 балдық шкала бойынша 4 бал берді. Джеймс Хант (Den of Geek) ирландтық кейіпкерлерді «ауыр стереотиптік» деп атады, бірақ эпизодты күлкілі деп тапты. Бірінші маусымдағыдай жаман емес екенін, бірақ сериалдың соңына қарай мұндай нашар дамыған эпизодтың пайда болуы таңғажайып екенін айтты. Jammer's Reviews-тің Джамаль Эпсикохан 4 балдық шкала бойынша 1.5 бал беріп, оны «серьезді (бірақ іске аспаған) ғылыми фантастиканы, кең және әлдеқандай қызық емес комедиямен араластырған үлкен дүрмек» деп сипаттады. 2014 жылы Ars Technica осы эпизодты «ең нашар TNG эпизодтарының» бірі деп танып, оны «клондау және тоталитаризм туралы мүлдем ұмытылатын оқиға» деп атады, бірақ Рикердің жымиысқан күлкісі ең жаман бөлігі екенін айтты. Рецензент Ворф пен доктор Пуласкидің қосалқы сюжеті өте жақсы деп ойлады, ал шай ішу сахнасы «екі мәдениеттің айырмашылықтарын жылдам және тиімді көрсетті, арзан әзілдерге және Рикердің экран уақытына жүгінбестен». 2017 жылы Io9 «Up the Long Ladder» эпизодын TNG-нің ең ерекше оқиғаларының бірі деп атады, онда Enterprise 1701D Bringloid V планетасынан және бала тудыруға күресіп жатқан клондар планетасынан келген адамдармен кездеседі. Жеке жазушы Роб Брикен осы эпизодты бүкіл сериалдың ең нашар эпизоды деп жеке таңдап, «оның бірден нәсілшіл, сексистік және қорқынышты ғылыми фантастика болып шығуы мүмкін» деді.