Кіріспе

Америка Азамат соғысы офицері Джеймс Г. Уилсон (1915–1987) – эмбриолог және анатомист, ол "Тератологияның алты қағидасымен" танымал. 1960 жылы ол Терратология қоғамын құрған және содан бері оның ең белсенді мүшесі болды.

Алты қағида

Осы жаңа түсінікпен бірге сүтқоректілердің дамушы эмбрионының ана жатырындағы осалдығы туралы хабардар болу пайда болды. Осыған орай, терратологияның алты қағидасы әзірленді және жетілдірілді, олар бүгінгі күнге дейін қолданылуда. Бұл терратология қағидаларын Джим Уилсон 1959 жылы «Қоршаған орта және туа біткен кемшіліктер» атты монографиясында ұсынды. [8] Бұл қағидалар тератогендік факторларды зерттеу мен түсінуге, сондай-ақ олардың дамушы организмдерге тигізетін әсерлеріне бағыт береді:

Тератогенезге осалдық концепттың генотипіне және оның қолайсыз қоршаған орта факторларымен өзара әрекеттесу тәсіліне байланысты. Жағымсыз әсерге ұшыраған кездегі даму кезеңіне байланысты тератогенезге осалдық өзгереді. Агенттерге және осы агенттердің әсеріне ұшыраған органдар жүйелеріне сезімталдықтың белгілі бір кезеңдері болады. Терратогендік факторлар дамушы жасушалар мен тіндерге ерекше әдістермен әсер етеді, бұл қалыптан тыс даму оқиғаларының тізбегін бастайды. Жағымсыз факторлардың дамушы тіндерге қол жеткізуі фактордың сипатына байланысты. Терратогеннің дамушы концептпен байланысу қабілетіне бірнеше фактор әсер етеді, мысалы, фактордың өзінің сипаты, ананың әсер ету жолы мен дәрежесі, плацента арқылы берілу және жүйелік сіңу жылдамдығы, аналық және эмбриондық/ұрықтық генотиптердің құрамы. Дамудың төрт түрлі көрінісі бар (өлім, деформация, өсудің тежелуі және функционалдық бұзылыс). Дамудың бұзылу көріністерінің жиілігі мен ауырлығы байқалатын зиянды әсер деңгейінен (NOAEL) 100% өлімге (LD100) дейін дозаның артуымен бірге күшейеді. Джеймс Г. Уилсонның жарияланым сыйлығы жыл сайын «Туа біткен кемшіліктерді зерттеу» журналында (бұрынғы Терратология журналы) қабылданған немесе жарияланған ең үздік мақала үшін табыс етіледі.