Кіріспе
Көміртегі тасымалданатын физикалық-химиялық процесс. Океандық биогеохимияда, ерігіштік сорғысы – мұхит бетінен оның тереңіне еріген бейорганикалық көміртек (ДИК) түрінде көміртегі тасымалдайтын физикалық-химиялық процесс.
In oceanic biogeochemistry, the solubility pump is a physico chemical process that transports carbon as dissolved inorganic carbon (DIC) from the ocean's surface to its interior.
Антропогендік өзгерістер
Фоссильді отындардың жануы, жер пайдаланудағы өзгерістер және цемент өндірісі CO2-нің атмосфераға ағынына әкелді. Қазіргі уақытта, антропогендік CO2 эмиссиясының шамамен үштен бір бөлігі (жыл сайын 2 гигатонна көміртегіге жуық) мұхитқа сіңіп жатыр деп есептеледі. Ерігіштік сорғысы – бұл ағынды басқаратын негізгі механизм, нәтижесінде антропогендік CO2 терең судың пайда болатын жоғары ендіктегі аймақтары арқылы (әсіресе Солтүстік Атлантика) мұхиттың ішкі қабаттарына жетеді. Адам қызметінен шығатын CO2-нің көп бөлігі мұхитқа сіңеді, бірақ мұхиттың оны болашақта қандай жылдамдықпен сіңеретіні әлі белгісіз. 21-ші ғасырдың соңына дейінгі көміртегі циклын зерттеуде Кокс және авторлар (2000) 2100 жылға қарай CO2 сіңіру жылдамдығы жылына 5 гигатонна көміртегіге дейін толыққанша қанағаттандырылатынын болжады. Бұл теңіз суының карбонат жүйесіндегі сызықтық емес қасиеттерімен, сондай-ақ климаттың өзгеруімен байланысты. Мұхиттың жылынуы теңіз суында CO2-нің ерігіштігін төмендетіп, эмиссияға мұхиттың жауабын баяулатады. Жылыну мұхиттың қабаттануын күшейтеді, мұхит бетін терең сулардан оқшаулайды. Сонымен қатар, мұхиттың термохалиндік айналымындағы өзгерістер (әсіресе баяулау) еріген CO2-нің терең мұхитқа тасымалдануын азайтуы мүмкін. Дегенмен, бұл процестердің масштабы әлі белгісіз, бұл ерігіштік сорғысының болашағын ұзақ мерзімді бағалауға кедерес келтіреді. Адамның қызметінен атмосфераға түсетін CO2-нің мұхитпен сіңірілуі климаттың өзгеруін азайтуға көмектессе де, ол мұхиттың қышқылдануына әкеледі, бұл теңіз экожүйелеріне теріс әсер етеді деп күтілуде.