Кіріспе

Жобаның немесе жүйенің іске асырылу мүмкіндігін бағалау

Жүзеге асыру мүмкіндігін зерттеу – жобаның немесе жүйенің іске асырылу мүмкіндігін бағалау болып табылады. Мұндай зерттеудің мақсаты – қолданыстағы немесе жоспарланған кәсіпорның күшті және әлсіз жақтарын, сыртқы ортадағы мүмкіндіктер мен қауіптерді, іске асыру үшін қажетті ресурстарды және, ең бастысы, табысқа жету мүмкіндіктерін объективті және сақталған түрде анықтау. Ең қарапайым түсіндірмесінде, іске асыру мүмкіндігін бағалаудың екі негізгі критерийі – қажетті шығындар мен күтілетін пайда. Сапалы жүргізілген жүзеге асыру мүмкіндігін зерттеу кәсіпорның немесе жобаның тарихын, өнім немесе қызметтің сипаттамасын, есептік мәліметтерді, операциялар мен басқару туралы толық ақпаратты, маркетингтік зерттеулер мен саясатты, қаржылық деректерді, заңнамалық талаптарды және салық міндеттемелерін қамтуы керек. Сондықтан, бұл зерттеу объективті және бейтарап көзқараспен жүргізілуі тиіс, соның нәтижесінде шешімдер қабылдауға негіз болатын ақпарат ұсынылуы керек.

Өндіріс техникасы

Тауарды өндірудің тиімді әдісін анықтағаннан кейін, осы тауарды өндіру үшін ең жақсы технологияны табу қажет.

Жобаның талаптары

Өндіріс әдісі мен оның техникасы белгіленгеннен кейін, техникалық мамандар жобаның инвестициялық және пайдалану кезеңдеріндегі қажеттіліктерін анықтауы керек. Оларға мыналар кіреді:
Жобаға қажетті құрал-жабдықтарды анықтау, мысалы, су беру және жем беру құралдары, сорғылар немесе құбырлар сияқты. Жобаның құрылыстарға, қоймаларға, жолдарға және т.б. қатысты талаптарын анықтау, сондай-ақ осы талаптарға сәйкес ішкі жобалауды жүргізу. Жобаға қажетті білікті және білікті емес жұмысшылар, басқару және қаржылық қызметкерлерді анықтау. Жобалау және консультациялық қызметтердің, сондай-ақ құрылыс және басқа да құрал-жабдықтардың құнына байланысты құрылыс мерзімін анықтау. Пайдалану және кездейсоқ шығыстарды жабу үшін қажетті ең төменгі көлемдегі материалдық-техникалық жабдықты және ақшалай қаражатты анықтау.

Құқықтық жүзеге асырылуы

Ол ұсынылып отырған жүйенің заңнамалық талаптарға қайшы келіп-келмейтінін анықтайды, мысалы, деректерді өңдеу жүйесі жергілікті деректерді қорғау ережелеріне сәйкес болуы тиіс, ал ұсынылып отырған жоба ел заңдарына сәйкес келуі керек.

Пайдаланудың тиімділігін зерттеу

Операциялық мүмкіндік – бұл ұсынылып отырған жүйенің проблемаларды қаншалықты тиімді шешетіні, ауқымын белгілеу кезінде анықталған мүмкіндіктерді қаншалықты толық пайдаланатыны және жүйе әзірлеудің талаптарды талдау кезеңінде анықталған талаптарды қаншалықты қанағаттандыратыны. Операциялық мүмкіндікті бағалауда ұсынылатын жобаның қолданыстағы бизнес ортасына және даму жоспары, жеткізу мерзімі, корпоративтік мәдениет және қолданыстағы бизнес процестерге қатысты мақсаттарға қаншалықты сәйкес келетіндігі қарастырылады. Сәттілікті қамтамасыз ету үшін жобалау және әзірлеу кезінде күтілетін операциялық нәтижелер ескерілуі керек. Мұндай параметрлердің ішінде сенімділік, техникалық қызмет көрсету, қолдау, пайдалану ыңғайлылығы, өндіріс тиімділігі, бір рет қолдану мүмкіндігі, тұрақтылық, экономикалық тиімділік және т.б. бар. Егер қажетті операциялық мінез-құлықтарды іске асыру үшін бұл параметрлерді жобалаудың бастапқы кезеңдерінде қарастыру қажет. Жүйені жобалау мен әзірлеу үшін жоғарыда аталған параметрлерге сәйкес инженерлік және басқару күш-жігерін тиімді және уақтылы қолдану қажет. Жүйе өз мақсатына ең тиімді қызмет етуі үшін оның техникалық және пайдалану сипаттамалары жобалау кезінде ескерілуі керек. Сондықтан операциялық мүмкіндік – жүйелік инженерияның маңызды аспектісі және ол жобалаудың алғашқы кезеңдерінде міндетті түрде ескерілуі тиіс.

Уақыт бойынша жүзеге асырылуы

Жобаны іске асыру мүмкіндігін бағалау жобаның аяқталуына жұмсалатын мерзімді ескереді. Егер жобаның аяқталуы тым ұзаққа созылса, онда ол пайдасыз болып қалады. Әдетте, бұл жүйенің дамуына қанша уақыт кететінін болжауды және өтеу мерзімі сияқты әдістерді қолданып, белгілі бір мерзімде аяқтауға болатынын анықтауды білдіреді. Уақыт бойынша іске асыру мүмкіндігі – жобаның жоспарланған кестесінің қаншалықты орынды екендігін көрсетеді. Біздің техникалық білімімізді ескере отырып, жобаның мерзімдері ақылға қонымды ма? Кейбір жобалар нақты мерзімдермен басталады. Осы мерзімдердің міндетті ме, әлде қалаулы ма екенін анықтау қажет.

Ресурстардың тиімділігі

Жаңа жүйені құруға қанша уақыт бар, оны қашан салуға болады, бұл қалыпты жұмыс процесіне кедергі келтіре ме, қандай және қанша ресурстар қажет, қандай тәуелділіктер бар, сондай-ақ компанияның табыс күтілімдерімен байланысты даму шараларын сипаттаңыз.

Нарық зерттеулері

Нарық зерттеулері – мүмкіндіктерді зерттеудің ең маңызды бөлімдерінің бірі, себебі ол өнімнің немесе қызметтің сатуға болатындығын бағалайды және оқырмандарды өнімнің немесе қызметтің нарығы бар екеніне көндіреді. Егер өнімнің немесе қызметтің маңызды нарығы анықталмаса, онда жобаға мәні жоқ. Әдетте, нарық зерттеулері өнімнің күтілетін сатылымын, сіңірілу деңгейін, нарықты игеру қарқынын және жобаны іске асыру мерзімін бағалайды. Мүмкіндіктерді зерттеудің нәтижесі – бағалау критерийлерін, зерттеу қорытындыларын және ұсыныстарды толық баяндайтын есеп болып табылады.