Кіріспе
Американдық ақын Рон Силлиман (5 тамыз 1946 ж. туған) – американдық ақын. Ол 30-нан астам кітап жазып, редакциялаған, оның өлеңдері мен сын-пікірлері 12 тілге аударылған. Ол көбінесе тілдік поэзиямен байланыстырылады. 1979 жылдан 2004 жылға дейін Силлиман "Әліппе" атты бір өлеңді жазды. Қазір ол "Әлем" атты жаңа поэмасын жазуға кірісті, оның бірінші бөлігі "Аян беруші" деп аталады.
Ron Silliman (born August 5, 1946) is an American poet. He has written and edited over 30 books, and has had his poetry and criticism translated into 12 languages. He is often associated with language poetry. Between 1979 and 2004, Silliman wrote a single poem, The Alphabet. He has now begun writing a new poem, Universe, the first section of which appears to be called Revelator.
Өмір және жұмыс
1960 жылдары Силлиман Мерит колледжінде, Сан-Франциско мемлекеттік университетінде және Берклидегі Калифорния университетінде оқыды, бірақ диплом алмай кетіп қалды. Ол Сан-Франциско шығанағында 40 жылдан астам өмір сүрді. Жарияланған өлеңдері бар ақын ретінде ол Сан-Франциско мемлекеттік университетінің, Сан-Диегодағы Калифорния университетінің, Нью-Калифорния колледжінің және қысқа мерзімде Наропа университеті мен Браун университетінің жазу бағдарламаларында сабақ берді. Силлиман саяси ұйымдастырушы, лоббист, этнограф, газет редакторы, даму директоры және Socialist Review (АҚШ) журналының бас редакторы болып жұмыс істеді. Сан-Францискода болған кезінде ол көптеген қоғамдық кеңестерде қызмет етті, соның ішінде 1980 жылғы халық санағын қадағалау комитеті, Сан-Франциско өрт сөндіру департаментінің өртке қарсы күрес жөніндегі топтары және Мемлекеттік денсаулық сақтау департаментінің жергілікті изоляторлардағы денсаулық жағдайларын зерттеу тобы. Силлиман 2011 жылдың соңында зейнеткерлікке шыққанға дейін компьютер индустриясында нарық сарапшысы болып жұмыс істеді. Силлиман өзінің поэзиясын өмірлік еңбегінің бір бөлігі деп санайды, оны ол Кетжак деп атайды – бұл атау ежелгі мәтінге негіделген бали би-драмасының бір түріне сілтеме жасайды.
Неке және отбасы
1995 жылы Силлиман Пенсильвания штатының Честер округіне көшіп, әйелі Кришна және екі ұлымен бірге тұрады.
Тілдік поэзия және сын жазу
Өзінің мансабының көп бөлігінде Тіл ақындарымен байланысты болса да, Силлиман Дональд Алленнің «Жаңа американдық поэзиясы» (1960 ж.) тұсында өскен. Ол соңғы басылым туралы: «Бұл, сөзсіз, өткен ғасырдың ең ықпалды антологиясы. Бұл – керемет кітап, ол көптеген жағынан дәуір жасаған туынды» дейді. Силлиман алғаш рет 1965 жылы Берклиде жарық көрді. 1960-жылдары ол «Шымырау мектебі» деп аталатын «Поэзия Солтүстік-батысы», «Триквартерли», «Оңтүстік шолуы» және «Поэзия» сияқты журналдарда жарияланды. Силлиман мұндай ерте қабылдану оның шеберлігін мойындау емес, сол әдеби үрдіске тән стандарттардың немесе қатаңдықтың болмауынан туындады деп ойлады және баламаларды іздеуді бастады. Осы баламалардың кейбіреулері оның қатысқан әртүрлі редакциялық жобалары арқылы іске асырылды, бұл оған көптеген ақындармен жұмыс істеу мүмкіндігін берді. Ең ықпалды жобалардың бірі – Силлиманның «Тоттелс» (1970–81) атты бюллетені болды, ол Тіл поэзиясы үшін алғашқы алаңдардың біріне айналды. Ол «Альчеринга» журналында жарық көрген тоғыз ақын туралы «Тұрғын үй» атты мақаласын «тілдік поэзия туралы жазуға жасаған алғашқы тынысы» деп атайды. 1976 және 1977 жылдары ол Том Манделмен бірге Grand Piano кофейнясында оқу сериясын ұйымдастырды. Осыдан үш онжылдықтан кейін, осы серияға қатысқан ақындардың кейбіреуі әлі де осы оқуларға негізделген жұмыстың үстінде бірлесіп жұмыс істеді. Бұл ынтымақтастық Сан-Францискодағы осы Тіл ақындарының он адамымен бірлесіп жазған «ұжымдық автобиографиялық тәжірибе» деп аталатын құбылыстың бір бөлігіне айналды. Жоба аяқталғаннан кейін, ол барлығы 10 томнан тұрды. Басқа тоғыз автордың арасында Боб Перлеман, Баррет Уоттен, Стив Бенсон, Карла Харриман, Том Мандель, Кит Робинсон, Лин Хежиниан, Рей Армантраут және Тед Пирсон болды. «1976-1979 жылдары авторлар оқу және қойылымдар сериясына қатысты. 1998 жылы басталған жазба жобасы онлайн-ынтымақтастық ретінде жүзеге асырылды, алдымен интерактивті веб-сайт арқылы, кейіннен тізімделген электрондық пошта арқылы».
Сын
Силлиманның пісіп-жетілген сындық жазулары 1970-жылдардың басы/ортасында пайда болды. Одан поэзиядағы сілтеменің рөлін талқылауды сұрағанда, ол "Автордың жоғалуы, әлемнің пайда болуы" атты эссе жазды, ол алғаш рет Art Con журналында жарияланды. Одан кейін ол "Margins" журналының арнайы нөмірін шығарды, ол ақын Кларк Кулидждің туындыларына арналған еді. Содан бері ол тұрақты түрде дәріс оқып, эсселер жаза бастады. Ол Дональд Алленнің жаңаша антологиясы "Жаңа американдық поэзия 1945–1960" басылымында жарияланған ақындарға сілтеме жасап, "Жаңа американдық поэзия" оған әсер еткенін айтты. Бүгінде бұл тұлғалар бұрыннан танымал. 1986 жылы Силлиманның "Америкалық ағаш" антологиясы, американдық тілдегі поэзия жинағы, Ұлттық поэзия қоры арқылы жарық көрді.
Мұра мен құрмет
2012 жылы Силлиман Пенсильвания университетінің Келли Жазушылар Үйінің Карен Финли мен Джон Бартпен бірге үш шәкірттігінің бірі болды. 2010 жылы ол Поэзия қорынан жыл сайынғы Левинсон сыйлығын алды. Силлиман 2003 жылы Ұлттық өнер қорының әдебиет саласындағы шәкірттігіне және 2002 жылы Пенсильвания өнер кеңесінің шәкірттігіне, сондай-ақ 1998 жылы PEW өнер саласындағы шәкірттігіне ие болды. Ол Берклидегі (Калифорния) Addison Anthology антологиясында мәңгі есте қалды. Силлиман блогтар әлемінің ақыны деп танылды.