Глазго университетінің Ректоры сайлауы және тарихы
Rector of the University of Glasgow
Глазго университетінің Ректоры: студенттерді білдіретін жоғары лауазым. Сайлау, міндеттері, тарихы (1889 жылғы акт) және басқарушы орган төрағасы рөлі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Глазго университеті жанындағы жоғары лауазым
Senior post within the University of Glasgow
Глазго университетінің (Лорд) ректоры – университеттегі ең жоғары лауазымдардың бірі, оны студенттер үш жыл сайын сайлайды. Ректордың теориялық міндеті – студенттерді университет басшылығымен өкілдік ету және оларды толғандыратын мәселелерді көтеру. Осы мақсатқа жету үшін ректор университет басқару органы – Соттың заңды төрағасы болып табылады. Аталған лауазымның университеттің құрылымындағы орны 1889 жылғы «Университеттер (Шотландия)» заңымен бекітілді, ол Шотландиядағы барлық университеттерде ректор сайлауын қарастырды (Сент-Эндрюс, Глазго, Абердин және Эдинбург). Дунди университетінің студенттері де ректор сайлайды. Соңғы ректорлық сайлау 2024 жылдың 26 наурызында аяқталды, онда төрт үміткер бақ сынасты: доктор Гасан Абу Ситтах, Сьюзан Маккейб, Пол Суини және қайта сайлануға үміткер Леди Рита Рей. 80%-дан астам дауыс жинаған доктор Гасан Әбу Ситтах 2024 жылдың 11 сәуірінде ректор қызметіне орналастырылды.
The (Lord) Rector of the University of Glasgow is one of the most senior posts within the institution, elected every three years by students. The theoretical role of the rector is to represent students to the senior management of the university and raise issues which concern them. In order to achieve this, the rector is the statutory chair of the Court, the governing body of the university. The position's place in the university was enshrined by statute in the Universities (Scotland) Act 1889, which provided for the election of a rector at all of the universities in existence at the time in Scotland (being St Andrews, Glasgow, Aberdeen and Edinburgh). Students of the University of Dundee also elect a rector. The latest rectorial election was concluded on the 26th of March 2024, and featured four candidates: Dr Ghassan Abu Sittah, Susan McCabe, Paul Sweeney MSP, and Lady Rita Rae, who was seeking re election. Dr Ghassan Abu Sittah, who received over 80% of the votes, was consequently installed as rector on the 11th of April 2024.
Бұрынғы ректорлар
Студенттер әрқашан жұмыс істейтін ректорларға дауыс бермеген; апартеидке қарсы белсенділер Винни Мандела (1987–1990) және Альберт Лутули (1962–1965) лауазымның жауапкершілігін атқара алмайтыны белгілі болғандықтан сайланды, ал Мордехай Ванну (2005–2008) Израильден шығуға рұқсат берілмегендіктен өзінің міндеттерін орындай алмады, ал Эдвард Сноуден (2014–2017) Ресейде өз еркімен эмиграцияда болғандықтан міндеттерін орындауы күтілмеді. Дегенмен, басқа кейбір ректорлар жұмыс істейтін ректорлар болады деген үмітпен сайланды, мысалы, Росс Кемп (1999–2000), ол студенттік кеңестің отставкаға жіберу туралы ұсынысына дауыс бергеннен кейін лауазымынан кетті, өйткені студенттер оның жұмысына соншалықты наразы болды. 2004 жылдың ақпан айында өткен ректорлық сайлауда ректор лауазымына бірде-бір үміткер тіркелмеді. Грег Хемфиллдің өкілеттігі аяқталғаннан кейін университет тарихында алғаш рет ректорсыз қалды. Университет Сенаты желтоқсан айында кезекті сайлау күнін белгіледі, онда Мордехай Ваннуну сайлады. Әмір Әнуардың өкілеттігі 2020 жылдың наурызында аяқталғаннан кейін лауазым екінші рет бос қалды, ал COVID-19 пандемиясының салдарынан жоспарланған ректорлық сайлау 2021 жылдың наурызына дейін шегерілді. Алдыңғы ректор – леди Рита Рей, ол университет тарихында тұрақты негізде лауазымға тағайындалған алғашқы әйел болды. Алайда, оның өкілеттігі кезінде студенттер оның жиі қатыспауына байланысты қатты сынға алды, бірақ ол бұл айыптауларды жоққа шығарды.
Students have not always voted for working rectors; anti apartheid activists Winnie Mandela (1987–1990) and Albert Lutuli (1962–1965) were elected on the understanding that they would be unable to undertake the position's responsibilities, while Mordechai Vanunu (2005–2008) was unable to fulfil his duties as he was not allowed to leave Israel and Edward Snowden (2014–2017) was not expected to fulfill his duties due to an ongoing self imposed exile in Russia. However, other recent Rectors have been elected on the presumption they will be working rectors, e. g. Ross Kemp (1999–2000), who resigned from the post after the Students' Representative Council voted to request his resignation, such was the extent of student dissatisfaction with his performance. At the Rectorial election in February 2004, no nominations for the post of rector had been received. Upon the end of Greg Hemphill's term, the university was left without a rector for the first time in the position's history. The University Senate set another election date for December, when Mordechai Vanunu was elected. The post was left vacant for a second time at the end of Aamer Anwar's term in March 2020, with the scheduled Rectorial election postponed until March 2021 due to the COVID 19 pandemic. The previous rector was Lady Rita Rae, who was the first woman to hold the position in a standing capacity in the University's history. However, during her term she faced heavy criticism from the student body due to her alleged absenteeism, which she denied.
Ұлттар
1977 жылға дейін ректор сайлауы үшін университет студенттердің туған жеріне сәйкес төрт "ұлтқа" бөлінді, бастапқыда олар Clidisdaliae, Thevidaliae, Albaniae және Rosay деп аталды, ал кейіннен Glottiana, Loudoniana, Transforthana және Rothseiana болып өзгерді. Үш "ұлт" Шотландияның нақты белгіленген аймақтарынан құралды, ал Loudoniana басқа барлық жерден келген студенттерді біріктірді.
Until 1977, for Rectorial election purposes, the university was divided into four 'nations' based on the students' birthplace, originally called Clidisdaliae, Thevidaliae, Albaniae and Rosay, and later as Glottiana, Loudoniana, Transforthana and Rothseiana. Three of the 'nations' consisted of defined areas in Scotland, with Loudoniana consisting of students from all other places.