Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эдинбург университетінің Ректоры үш жыл сайын Эдинбург университетінің студенттері мен қызметкерлерімен сайланады. Ректор деп сирек айтылатын, ағымдағы лауазым иесі көбінесе жай ғана Ректор деп танылады.
The Lord Rector of The University of Edinburgh is elected every three years by the students and staff at The University of Edinburgh. Seldom referred to as Lord Rector, the incumbent is more commonly known just as the Rector.
Рөл
Ректор университеттің ең жоғары басқарушы органы – университет сотына төрағалық етеді; сонымен қатар, канцлер болмаған жағдайда Ректор Бас кеңестің отырыстарын да басқарады. Соңғы жылдары бұл қызмет университет қауымдастығы үшін омбудсмен рөліне ұқсас функцияны да қамтиды. Өз лауазымында Ректор университет сотында және университеттің басқару жүйесінде айтарлықтай ықпалға ие. Ол студенттер мен қызметкерлердің мәселелері мен алаңдаушылықтары туралы толыққанды хабардар болып, олардың мүдделерін қорғай алады және осы мәселелердің сотта жан-жақты талқылануын қамтамасыз етеді.
The Rector chairs the University's highest governing body, the University Court; in addition the Rector chairs meetings of the General Council in the absence of the Chancellor. In more recent years the role has included a function akin to that of an ombudsperson for the university community. In their position, the Rector can exert considerable influence in Court and in the body politic of the University. They can be well informed about student and staff issues and concerns, can champion their causes, and can make sure that these issues are fully aired in Court.
Тарих
Ректор лауазымы, сондай-ақ канцлер және вице-канцлер лауазымдары 1858 жылы ғана құрылды. Осыған дейін университет Эдинбург қаласының Лорд-провосты, магистраттары және қалалық кеңесімен басқарылды. Университетте ректор лауазымы Вестминстер Парламентінің, 1889 жылғы «Университеттер (Шотландия) туралы» заңымен заңдастырылды, ол Шотландиядағы барлық университеттерде ректор сайлауын қамтамасыз етті. Бүгінгі күнге дейін тек Санкт-Эндрюс, Глазго, Абердин және Эдинбургтің ежелгі университеттері, сондай-ақ жақында құрылған Дунди ғана ректор сайлайды; 20-шы ғасыр университеттері сайламайды. 1935 жылы студенттер орыс революционері Леон Троцкийді ректорлыққа шақыруға көп күш жұмсады. Троцкий ұсыныстан бас тартып, былай деді: «Ректоратқа сайлау саяси негізде өткізілмейді және сіздің хатыңызға әр саяси бағыттың өкілдері қол қойған. Бірақ мен өзім анық саяси ұстанымда тұрамын. Мен большевиктердің туын көтермейтін кез келген қоғамдық трибунада сөйлей алмаймын». Сәтті сайланған үміткерлер әдетте қаламен байланысы бар белгілі тұлғалар болады. Гордон Браун 21 жасында, әлі студент кезінде сайланғаны ерекше жағдай, өйткені ол саяси аренада танымал болатынша бұрын сайланды.
The position of Rector, along with the positions of Chancellor and Vice Chancellor, was only created in 1858. Prior to this, the University was governed by the Lord Provost, Magistrates, and town council of Edinburgh. The rector's place in the university was codified by statute of the Westminster Parliament, the Universities (Scotland) Act 1889, which provided for the election of a Rector at all universities then in existence in Scotland. To this day only the ancient universities of St Andrews, Glasgow, Aberdeen and Edinburgh plus the newer Dundee, elect a Rector; the 20th century universities do not. In 1935 students went to great lengths to invite Russian revolutionary Leon Trotsky to become Rector. Trotsky turned down the offer stating: "The elections to the rectorate are conducted on a non political basis and your letter itself is signed by representatives of every political tendency. But I myself occupy too definite a political position. [I could not] appear on any public tribune not under the Bolshevik banner." Successful candidates are typically well known figures with some connection to the city. Gordon Brown was unusual in being elected at the age of 21 while still a student, several years before he became politically prominent.