Кіріспе

Ирандық әйелдер құқығы үшін күрескен белсенді және саясаткер.

Мансап

Рафсанжани, орталық саясаткерлер құрған «Құрылыс партиясы» мүшесі болды. 1993 жылы Рафсанжани Әйелдер Ислам ойындарын ұйымдастыруға көмектесті және 2005 жылғы соңғы ойындарға дейін оларға қатысып жүрді. 1996-2000 жылдары Тегеран қаласынан парламент депутаты болды.

Пікірлер мен белсенділік

1997 жылғы президенттік сайлауда Рафсанжани Мұхаммед Хатамиді қолдады. Ол 2009 жылдың 20 маусымында Тегерандағы оппозициялық митингілерге қатысқаннан кейін (төрт туысымен бірге) және 2010 жылдың 20 ақпанында "тікелей мәлімдемелер жасап, қауқыпты ұрандар айтқандығы үшін" кем дегенде екі рет тұтқындалып, қысқа мерзімге қамауға алынды, деп хабарлады Иран мемлекеттік БАҚ. 2011 жылдың ақпан айында ол тағы да тұтқындалды. 2011 жылдың наурыз айында оның ұлы Хасан да тұтқындалды. 2022 жылғы Ирандағы наразылықтар кезінде ол Тегеранда "көшеге қарсылық акцияларына қосылуға шақырды" деген айыппен тағы да тұтқындалды. Интернетте оны қатал идеологиялық топтардың мазалап, қорқытып жазған бірнеше видео пайда болды. 2011 жылдың 27 ақпанына дейін Хашемиді бірнеше "қатал идеологтар" қоршап, оны зорлық-зомбылықпен қорқытып, қорлап, "сатылық" деп атап, "Рафсанжаниге өлім!" деп айқайлаған видео жарияланды. Фейзе әйелдер құқықтарын жақтайды және қатаң киім талаптарын жеңілдетуді ұстанып келеді. Өзі шадор кигенімен, хиджабты міндетті түрде киюге қарсылығын білдірді. Ол велосипедпен жүруді қолдайды. Ол Еуропа, Африка және Үндістанға кеңінен саяхаттап, диалогты дамытуға ынталанды және барлық аймақтармен байланысқа қызығушылық танытады. Ол Махатма Ганди, Мартин Лютер Кинг және Нельсон Манделаның тиімді қозғалыстары туралы жағымды пікір білдірді. Жақында АҚШ Сыртқы істер министрлігі Instagram парақшасында оны "Фаиза, Ирандағы әйелдер құқығын қорғаушы" деп таныстырды. Бұл ирандық белсенділер мен азаматтардың арасында қызу пікірталас тудырды, олар "Фейзе – Рафсанжанидің қызы, ол Иранда көптеген адамдардың өліміне жауапты және ол ирандық әйелдерді білдірмейді" деді. Көптеген адамдар Сыртқы істер министрлігінен бұл жазбаны жоюды сұрады және "бізге еркіндік қозғалысы үшін көшбасшылар жасаудың қажеті жоқ, сондай-ақ мұндайға рұқсат бермейміз" деді.

1-ші сынақ

2011 жылдың 24 желтоқсанында оған режимге қарсы үгіт тарату айыбы қойылды, деп оның адвокаты жабық сот отырысынан кейін мәлімдеді. Сот оған режимге қарсы үгіт жасады деген айыпты жеткізгеннен кейін, ол және оның адвокаты өз қорғауын ұсынды. Хашеми 2009 жылғы сайлау нәтижелеріне наразылық білдіріп, президент Махмуд Ахмадинежадтың қайта сайлануына қарсы өткен бірнеше наразылық акцияларына қатысқандығы үшін тұтқындалып, кейін босатылды. Ол 2011 жылдың ақпанында режимге қарсы демонстрацияларға қатысқаны үшін тағы тұтқындалды. Оның әкесі, Акбар Хашеми Рафсанжани, оппозиция көшбасшылары Мир Хосейн Мусави мен Мехди Каррубиді жазалауды талап ететін консерваторлардың қатаң сынауына ұшырады. Осының салдарынан ол құзыретті сарапшылар кеңесіндегі өкілдігінен айырылды. Рафсанжани кейін оппозиция көшбасшыларынан белгілі бір деңгейде алшақтады және олардың жақтастары ұйымдастырған соңғы үкіметке қарсы демонстрацияларды айыптады. Бірақ оның бұл позициясы консерваторларды толық қанағаттандырмады.

Үкім шығару

2012 жылдың 3 қаңтарында ол алты айға бас бостандығынан айырылды. Оның үндеуге 20 күні болды. 2012 жылдың 22 қыркүйегінде Хашеми жазасын өтеу үшін қамауға алынды. Ол Эвин түрмесіне жеткізілді. 2013 жылдың наурыз айында жаза мерзімі аяқталған соң босатылды.

Екінші сот және үкім шығару

2017 жылдың 17 наурызында ол режимге қарсы насихат таратуы үшін тағы алты айға түрмеге кесілді, деп хабарлады ирандық жаңалықтар құралдары.

Үшінші сот және үкім шығару

2022 жылдың 11 мамырында ол Мұхаммед пайғамбар мен оның әйелі Хадижаға қатысты жасаған әзіл ретінде баяндаған пікірлері және Иранға қарсы санкцияларды қолдауы себепті тағы да қудалауға шақырылды. Ол Иран Ислам революциялық корпусының (ИДҰ) АҚШ-тың террористік ұйымдар тізімінде (FTO) қалуын жақтады, бұл Американың санкциялық режимін ұзартуды қолдаумен тең болды. Бұл Иран ішінде резонанс тудырып, 55 мың адам оны сотқа беруді талап ететін петицияға қол қойды. Содан кейін ол ресми түрде сотқа шақырылды. 2022 жылдың 3 шілдесінде сот отырысынан кейін оған елге қарсы үгіт-насихат жүргізу және дінге құрметсіздік жасау айыптары тағылды.

Төртінші рет қамауға алу

Рафсанжани 2022 жылдың қыркүйек айының соңында Махса Амини наразылықтары барысында тағы да тұтқындалды. Рафсанжани бұл наразылықтардың "хиджаб мәселесімен және биліктің әйелдер мен қоғамдық мәселелерге қатысты Талибан сияқты көзқарасымен" байланысты екенін мәлімдеді. 2023 жылы ол бес жылға бас бостандығынан айырылды.