Қылмыс ғылымы – қылмыстың алдын алу жолдарын зерттейтін ғылым. Ол қылмыстың қалай жасалатынын, себептерін анықтап, тиімді шаралар ұсынады. Әдістемелік зерттеулерге негізделген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қылмыстық ғылым – қылмыстың алдын алу жолдарын табу мақсатымен қылмысты зерттеу саласы. Ол криминологиядан қылмыстың кім жасағанына емес, қалай жасалатынына және оны қалай төмендетуге болатынына баса назар аудару арқылы ерекшеленеді. Бұл сала көп дисциплиналық, әсіресе әлеуметтік теорияға сүйену орнына ғылыми методологияны пайдаланады.
Crime science is the study of crime in order to find ways to prevent it. It is distinguished from criminology in that it is focused on how crime is committed and how to reduce it, rather than on who committed it. It is multidisciplinary, notably recruiting scientific methodology rather than relying on social theory.
Анықтама
Қылмыстық ғылым – әлеуметтік тәртіпсіздіктің алдын алу немесе оны азайту үшін ғылыми әдістемелерді қолдану, сондай-ақ қылмыстың алдын алу, анықтау және шешудің тиімді жолдарын табуды қамтиды. Қылмыстық ғылым қылмысқа қатысты оқиғаларды және олардың қалай туындайтынын, немесе олардың алдын қалай алуға болатынын зерттейді. Бұл, мәселені жай ғана «жаман адамдарға» қарсы «жақсы адамдар» ретінде қарастырмай, қылмыстық әрекетке итермелейтін немесе мүмкіндік беретін себептер мен жағдайларды, сондай-ақ нақты бір жағдайда қылмыс жасауға әсер ететін факторларды түсіну арқылы жүзеге асырылады. Бұл полиция, география, қала құрылысы, математика, статистика, өнеркәсіптік дизайн, құрылыс инженериясы, физикалық ғылымдар, медицина ғылымдары, экономика, компьютерлік ғылымдар, психология, әлеуметтану, криминология, сот-медициналық сараптама, құқық және мемлекеттік басқару сияқты салалардың мамандарын қатыстыратын көп салалық тәсіл.
Crime science involves the application of scientific methodologies to prevent or reduce social disorder and find better ways to prevent, detect, and solve crimes. Crime science studies crime related events and how those events arise, or can be prevented, by attempting to understand the temptations and opportunities which provoke or allow offending, and which affect someone's choice to offend on a particular occasion, rather than assuming the problem is simply about bad people versus good people. The multi disciplinary approach that involves practitioners from many fields including Policing, Geography, Urban Development, Mathematics, Statistics, Industrial Design, Construction Engineering, Physical Sciences, Medical Sciences, Economics, Computer Science, Psychology, Sociology, Criminology, Forensics, Law, and Public Management.
Тарих
Қылмыстық ғылым 1990-шы жылдардың соңында британдық тележүргізуші Ник Росс ұсынған болатын (сол кездегі Метрополитен полициясының комиссары сэр Джон Стивенс және профессор Кен Пиздің ынталандыруымен), дәстүрлі криминология мен қалыпты саяси пікір алмасу қылмыстың өрбуі мен төмендеуіне тиесілі үлкен әсер ете алмайды деген алаңдаушылықтан туындады (мысалы, Росс: Полиция қорының лекциясы, Лондон, 11 шілде 2000 ж. (сэр Джон Стивенспен бірлесіп); Парламенттік және ғылыми комитет, 22 наурыз 2001 ж.; Барлоу лекциясы, UCL, 6 сәуір 2005 ж.). Росс қылмыстық ғылымды "қылмысқа алып келетін оқиғалар тізбегін қарастырып, ең осал буынды үзу" деп сипаттады (Royal Institution лекциясы, 9 мамыр 2002 ж.).
Crime science was conceived by the British broadcaster Nick Ross in the late 1990s (with encouragement from the then Commissioner of the Metropolitan Police, Sir John Stevens and Professor Ken Pease) out of concern that traditional criminology and orthodox political discourse were doing little to influence the ebb and flow of crime (e. g. Ross: Police Foundation Lecture, London, 11 July 2000 (jointly with Sir John Stevens); Parliamentary and Scientific Committee, 22 March 2001; Barlow Lecture, UCL, 6 April 2005). Ross described crime science as, "examining the chain of events that leads to crime in order to cut the weakest link" (Royal Institution Lecture 9 May 2002).
Джилл Дандо қылмысты зерттеу институты
Криминология ғылымының алғашқы нұсқасы 2001 жылы Росс құрған Лондон университетінің колледжіндегі Джилл Дандо Криминология институты (JDI) болды. Институттың кең пәндік негізін және криминологияның әлеуметтанулық (көбінесе саяси) бағытынан алшақтауын көрсету мақсатында, ол Инженерлік ғылымдар факультетінде құрылды. Физика және химия сияқты физикалық ғылымдармен байланыс күшейді, сонымен қатар статистика, қоршаған ортаны жобалау, психология, сот-медицина, полиция, экономика және география салаларынан да пайдаланылды. Бұл АҚШ және басқа елдерде де орын алды. Криминология курстары бірнеше оқу орындарында оқытылды, соның ішінде Ұлыбританиядағы Нортумбрия университеті, Нидерландыдағы Твенте университеті және АҚШ-тағы Филадельфиядағы Темпл университеті. Ұлыбритания Қорғаныс министрлігінің ғылыми-зерттеу бөлімі DSTL-де Криминология бөлімі құрылды. «Криминология» термині АҚШ және Австралиядағы ситуациялық және эксперименталды криминологтар тарапынан жиі қолданыла бастады. Лондон қаласында жыл сайынғы Криминология желісі жиыны өтеді, онда әлемнің түкпір-түкпірінен келген полиция қызметкерлері мен ғалымдар қатысады. Springer ашық қолжетімді, салааралық Криминология журналы шығарылады. Криминология ғылымы криминология оқулықтары мен ғылыми мақалаларда жиі сілтемеленеді (кейде криминологияның жаңа саласы деп есептеледі, ал кейде криминологияға қарсы бағыт деп қарастырылады). Дәстүрлі криминология Росс белгілеген, қылмысты азайтуға дәлелді, ғылыми тәсілмен қол жеткізу мақсатына қарай ұмтылуда. Криминология басқа пәндердегі бірнеше ғылыми журналдарда жарияланды (мысалы, Еуропалық қолданбалы математика журналының «қылмысты модельдеу» тақырыбына арналған арнайы саны).
The first incarnation of crime science was the founding, also by Ross, of the Jill Dando Institute of Crime Science (JDI) at University College London in 2001. In order to reflect its broad disciplinary base, and its departure from the sociological (and often politicised) brand of criminology, the Institute is established in the Engineering Sciences Faculty, with growing ties to the physical sciences such as physics and chemistry but also drawing on the fields of statistics, environmental design, psychology, forensics, policing, economics and geography. in the US, and elsewhere. Crime Science courses at several institutions including Northumbria University in the UK, at the University of Twente in the Netherlands. and Temple University, Philadelphia in the US. A Crime Science Unit at DSTL, the research division of the UK Ministry of Defence. The term crime science increasingly being adopted by situational and experimental criminologists in the US and Australia. An annual Crime Science Network gathering in London which draws police and academics from across the world. A Springer Open Access Interdisciplinary journal devoted to Crime Science. Crime science increasingly being cited in criminology text books and journals papers (sometimes claimed as a new branch of criminology, and sometimes reviled as anti criminology). A move in traditional criminology towards the aims originally set out by Ross in his concern for a more evidence based, scientific approach to crime reduction. Crime science featuring in several learned journals in other disciplines (such as a special issue of the European Journal of Applied Mathematics devoted to "crime modelling").