Кіріспе
Жазалау саясаты, кеңшілік беруге қатысты ешқандай дискрециялық өкілдік берілмейтін жазалау саясатының жалпы түрі. Нөлдік төзімділік саясаты – белгіленген ережені бұзудың әрбір жағдайы үшін жаза қолданылатын саясат. Бұл саясат, биліктегі адамдарға өз еркімен шешім қабылдауға немесе жазаны субъективті түрде жағдайға сәйкес өзгертуге тыйым салады; олар жеке кінәлілікке, жағдайды жеңілдететін себептерге немесе бұрынғы тарихына қарамастан, алдын ала белгіленген жазаны міндетті түрде қолдануы керек. Бұл алдын ала белгіленген жаза, жеңіл не ауыр болсын, әрқашан орындалады. Нөлдік төзімділік саясаты криминология ғылымында зерттеледі және әлемнің барлық аймақтарындағы ресми және бейресми полиция жүйелерінде кең таралған. Бұл саясаттар сонымен қатар бейресми жағдайларда да қолданылады, мысалы, білім беру және жұмыс орындарындағы сексуалдық қысым көрсету немесе интернеттің дұрыс пайдаланылмауы сияқты жағдайларда. 2014 жылы АҚШ-тағы шағын құқық бұзушылықтар үшін жаппай түрмеге қамау, мектептер мен қоғамда нөлдік төзімділік саясатына қарсы наразылық тудырды. Нөлдік төзімділік саясатының тиімділігін растайтын нақты дәлелдер жеткіліксіз. Басты мәселенің бірі – адамдардың араласуға немесе қанағаттандырмайтын немесе заңсыз деп санайтын әрекеттер туралы хабарлауға тартынғанның көптеген себептері бар. Нөлдік төзімділік саясаты осы себептердің тек бір бөлігіне ғана жауап бере алады.
the general type of punishment policy
A zero tolerance policy is one which imposes a punishment for every infraction of a stated rule. Zero tolerance policies forbid people in positions of authority from exercising discretion or changing punishments to fit the circumstances subjectively; they are required to impose a pre determined punishment regardless of individual culpability, extenuating circumstances, or history. This pre determined punishment, whether mild or severe, is always meted out. Zero tolerance policies are studied in criminology and are common in both formal and informal policing systems around the world. The policies also appear in informal situations where there may be sexual harassment or Internet misuse in educational and workplace environments. In 2014, the mass incarceration in the United States based upon minor offenses has resulted in an outcry on the use of zero tolerance in schools and communities. Little evidence supports the claimed effectiveness of zero tolerance policies. One underlying problem is that there are a great many reasons why people hesitate to intervene, or to report behavior they find to be unacceptable or unlawful. Zero tolerance policies address, at best, only a few of these reasons.
Этимология
Online Etymology Dictionary сөздігіне сәйкес, "нөлдік төзімділік" термині алғаш рет 1972 жылы тіркелген және бастапқыда АҚШ саясатында қолданылған. Дегенмен, бұл термин 1939 жылы өсімдік ауруларына сілтеме жасауда ("Нөлдік төзімділік қатаң жаза сияқты көрінуі мүмкін"), 1942 жылы оптикалық жабдықтарға қатысты ("Олар шыныны дәл 'нөлдік төзімділік' деңгейіне дейін кесіп, жылтыратады"), ал 1945 жылы құс ауруларына байланысты ("Сіздің қауіпсіздігіңіз нөлдік төзімділік көрсеткен селекциялық өнімдерден шыққан қозыларды сатып алуда") қолданылған. Сондай-ақ, ол 1960 жылдардың ортасында АҚШ-тың Тамақ және Дәрі-дәрмек басқармасының гептахлор пестицидіне толық тыйым салуына қатысты пайда болды. Мысалы, 1963 жылғы маусымда жарық көрген "Популярный механик" журналында былай делінген: "Гептахлор одан да уыттырақ және FDA оған 'нөлдік төзімділік' белгіледі; яғни, тамақта гептахлордың ең кішкентай мөлшеріне де жол берілмейді".
Жұмыс орнындағы қорлау
Әртүрлі мекемелер әртүрлі заңсыз мінез-құлықты, мысалы, қысым көрсетуді жою мақсатында әскери, жұмыс орындары және мектептерде нөлдік төзімділік саясатын қабылдады. Осы саясатты жақтаушылар мұндай шаралар әкімшіліктің осыған ұқсас әрекеттерге жол бермеуге деген бейілділігін нығайтады деп үміттенеді. Дегенмен, кейбіреулер нөлдік төзімділік саясатын қолдану туралы алаңдаушылық білдіреді, бұл алаңдаушылық жіберілген қателер мен жасалған қателерді талдау нәтижесінде туындайды. Себебі, қабылдауға келмейтін мінез-құлықты тыйымдамау жіберілген қателерге алып келуі мүмкін, яғни жеткілікті шаралар қабылданбайды. Алайда, нөлдік төзімділік қатал басқарудың бір түрі ретінде қарастырылуы мүмкін, бұл "тымырылы жасалып жатыр" деген пікірге әкелуі ықтимал. Егер адамдар әріптестерінің немесе сыныптастарының жұмыстан босатылуы, тоқтатылуы немесе шығарылуы мүмкін деген қорқынышпен жүрсе, олар осыған ұқсас жағдайды көргенде ешқандай шара қолданбауы мүмкін. (Бұл I және II типтегі қателердің классикалық мысалы.) Осылайша, тым қатаң саясат заңсыз мінез-құлық туралы хабарламалардың азаюына себеп болуы мүмкін.
Есірткілер
Америка Құрама Штаттарында есірткіге қатысты «нөлдік төзімділік» тәсілі, алғашқыда президенттер Рональд Рейган мен Джордж Буш басшылығымен жүргізілген «Есірткіге қарсы соғыс» аясында шекарада есірткі тасымалын тоқтату мақсатымен жасалған. Заң күшін қамтамасыз етуші органдар есірткі тасымалдаушылар мен жеткізушілерді емес, есірткі тұтынушыларды басты назарға алып, қатаң жазалар мен жеке тұтынуға қатысты қатаң шаралар сұранысты төмендетіп, есірткі проблемасының түпкі себебін жояды деген болжаммен жұмыс істеді. Бұл саясатқа қосымша заңдар қабылдау қажет болмады, керісінше, қолданыстағы заңдар бұрынғыдан гөрі қатаң түрде қолданылды. Швеция, Италия, Жапония, Сингапур, Қытай, Үндістан және Ресей сияқты елдердегі ұқсас ұғымдар да «нөлдік төзімділік» деп аталды. «Нөлдік төзімділік» тұжырымының мәні – есірткіні пайдаланудың кез келген түрінің заңдылығы мен пайдаланбау арасындағы қатаң айырмашылық, сондай-ақ барлық заңсыз есірткілерді және оларды пайдаланудың кез келген формасын қоғам үшін зиянды және жағымсыз деп санау. Бұл, есірткілердің зияндылығының әртүрлілігін атап көрсетіп, кездейсоқ және проблемалық есірткі тұтынуды ажыратуды қалайтын адамдардың пікірлеріне қайшы келеді. Зиянды азайтушылардың кейбіреулері есірткі тұтынуды жалпы алғанда жағымсыз деп есептесе де, барлық есірткі тұтынушылармен күресудің орнына, проблемалық есірткі тұтынушыларға көмектесуге бағытталған ресурстар тиімдірек болар еді деп санайды. Мысалы, Швейцарияда жүргізілген зерттеулерге сәйкес, есірткіге тәуелділік мәселесіне баса назар аудару «жастар арасында героинге деген қызығушылықты азайтуға ықпал еткен сияқты». Жалпы алғанда, «нөлдік төзімділік» жақтастарының мақсаты – қоғамды барлық заңсыз есірткі тұтынудан тазалау, ал қылмыстық әділет жүйесі осы мақсатқа жетуде маңызды рөл атқарады.
Жүргізу
Бұл термин алкогольдің әсерімен жүргізу контекстінде 21 жасқа толмаған жүргізушілер үшін қабылданатын алкогольдің қанағындағы заңнан тыс төменгі мөлшерді білдіреді. АҚШ-тың көбісі штаттарында заңмен белгіленген шекті көрсеткіш 0,08%. Юта штатында бұл көрсеткіш 0,05% құрайды, бұл ерекшелік. 21 жасқа толмаған жүргізушілер үшін 16 штат пен АҚШ-қа қарасты Пуэрто-Рикода (оның ересектерге ішуге рұқсат жасы 18 болса да) тыйым салынған деңгей 0,01% немесе 0,02% шамасында. Еуропада Бельгия, Финляндия, Франция, Германия және Швеция есірткі және көлік құралын жүргізуге қатысты нөлдік төзімділік заңдарын қолданады, ал басқа елдерде мас күйде жүргізуге тыйым салатын заңдар қабылданады. Есірткіге қатысты заңнама әртүрлі елдерде әртүрлі, бірақ жүргізушілерге қатысты нөлдік төзімділік принципі қолданылады. Германия мен Бельгияда нөлдік төзімділік заңнамасында тек шектеулі түрдегі (көбінесе қолданылатын) дәрі-дәрмектер ғана қарастырылған. Ал Финляндия мен Швецияда рецепт бойынша алынбаған барлық бақыланатын заттар нөлдік төзімділік шеңберінде қарастырылады. Аргентинада Кордоба штатының жол патрулі нөлдік төзімділік саясатын жүзеге асырады. Азияда Жапония да нөлдік төзімділік принципін қолданады. Бұл принципті бұзған адамдар айыппұл төлейді және алкогольдің іздері табылған жағдайда тіпті ертеңгі күні жұмыстан босатылуы мүмкін. Шет ел азаматтары депортациялануы да мүмкін.