Кіріспе

Sandy Creek – АҚШ-тың Мичиган штатындағы Монро округінің ішінде толығымен орналасқан 29,8 км (18,5 миль) ұзындығындағы өзен. Өзен округтің солтүстік-орталық бөлігіндегі Лондон елді мекенінде басталып, оңтүстік-шығысқа қарай ағып, Стерлинг мемлекеттік саябағындағы Френштаун қалалық округінде Эри көліне құяды. Сэнди-Крик өзенінің жағалауында 1812 жылғы соғыс кезіндегі Френштаун шайқасынан кейін тасталып кеткенге дейін, шамамен 1780–1813 жылдар аралығында болған Сэнди-Крик елді мекені деп аталатын аймақтағы ең ерте француз қоныстарының бірі орналасқан.

География

Санди-Крик – өте тар және сайысы терең емес өзен. Онда бөгеттер жоқ және кеме жүргізуге жарамайды. Дегенмен, өзеннің су жиналатын алабы аймақта су тасқынын болдырмау үшін маңызды рөл атқарады, бұл аймақ салыстырмалы түрде жазық жер белісімен және қарқынды ауыл шаруашылығымен сипатталады. 2019 жылы өзеннің көп бөлігі, өзен бойындағы су ағынын жақсарту және су тасқынын азайту мақсатында, 1,2 миллион долларлық ағаш кесу жобасына ұшырады. Санди-Крик су жиналатын алабына Frenchtown Charter Township, Raisinville Township, Exeter Township (Maybee ауылын қоса алғанда), London Township, Dundee Township және Монро қаласы кіреді. Өзен Лондон қалашығынан Френштаун Чартер қалашығындағы Эри көліне дейін 18,5 миль (30 км) қашықтықты жүзеді. Стерлинг мемлекеттік паркі өзен сағасының оңтүстігінде, ал Детройт-Бич поселкесі солтүстігінде орналасқан. Санди-Крик су тасқынын және Эри көлінің су деңгейінің көтерілуін азайту үшін Детройт-Бич жағалауында тас бөгеттер мен сорғы станциясы салынды. Оның жалғыз ірі саласы – Кіші Санди-Крик, негізгі арнаға қарағанда оңтүстікке қарай шамамен бір мильдей параллель ағып жатыр.

Сэнди-Крик елді мекені

Эри көліне жақын, Сэнди-Крик өзенінің жағасында орналасқан Сэнди-Крик қонысы, аймақтағы ең алғашқы еуропалық елді мекендердің бірі болды. Бұл шағын қоныс 1780 жылы француздықтар тарапынан құрылды, бұл 1784 жылы Рейн өзенінің оңтүстігінде орналасқан, әлдеқайда ірі Френчтаун қонысынан бұрын болды. Сол кезде бұл аймақ британдық Квебек провинциясының басқаруында болды және американдық аумақтық билікке дейін созылды. 1787 жылы аймақ жаңа құрылған американдық Солтүстік-Батыс аумағының құрамына кірді, содан кейін 1800 жылы Индиана аумағына, ал 1805 жылы Мичиган аумағына біраққана енді. Сэнди-Крик қонысы – бұл жергілікті потаватоми тайпасының алғашқы француз қоныс салушыларына сыйлаған шағын жер учаскесі. Тек бірнеше ондаған тұрғыны бар бұл шағын Сэнди-Крик қонысы 1813 жылы, 1812 жылғы соғыс кезінде американдықтар Френчтаун шайқасында ауыр жеңіліске ұшырағаннан кейін тастап кетілді. Шайқас кезінде Сэнди-Крик қонысы тасталып, ешқашан қайта қоныстандырылмады. Кейіннен Френчтаунның бір бөлігі Монро қаласының құрамына енгенімен, Сэнди-Крик қонысының қалдықтары жоқ. Сэнди-Крик қонысы Рейн-Райсин мұралық дәлізінің және Рейн-Райсин ұлттық шайқас алаңының құрамына кіретін маңызды элемент ретінде тізімделген. Қоныстың тарихы Стерлинг мемлекеттік саябағындағы қайық тұрағының жанында Монро округі тарихи комиссиясы орнатқан тарихи тақтада толық сипатталған. Тарихи тақтада былай деп жазылған:

1780 жылдың 3 тамызында Сэнди-Крикке алғашқы қоныс салған Джозеф Порлиер Бенекке потаватоми тайпасы осы жерде жер берді. 1812 жылғы соғысқа дейін өзеннің жағасында он алты үй тұрды. 1813 жылдың 18 қаңтарында Рейн өзенінің алғашқы шайқасында британдықтар мен үндістер жеңілгеннен кейін, кері шегініп келген үндістер елді мекенге шабуыл жасады. Жан Соло мен Рене Лабоның американдықтарға жақындығына ашуланған үндістер оларды атқылап өлтірді. Лабоның қорқып қалған балалары екі жарым шақырым қашықтықтағы Рейн өзеніне қарай қашып, американдық әскердің қорғауына ішін тіледі. Американдықтар Сэнди-Крик қонысын тастап кетуге бұйрық берді, және ол ешқашан толыққанды қайта жаңартылмады.