Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Пол Бодуан (Pôl Bodwɛ̃; 19 желтоқсан 1894 – 10 ақпан 1964) – француз банкирі, кейін саясатқа қатысып, 1940 жылдың соңғы алты айында Францияның Сыртқы істер министрі болды. Ол сол жылдың маусым айында Франция мен Германия арасындағы әскери қимылдарды тоқтатуға белсенді түрде атсалысты, нәтижесінде келісімге келді.
Paul Baudouin (pɔl bodwɛ̃; 19 December 1894 – 10 February 1964) was a French banker who became a politician and Foreign Minister of France for the last six months of 1940. He was instrumental in arranging a cessation of hostilities between France and Germany in June that year, resulting in an Armistice.
Алғашқы жылдар
Пол Бодуэн Парижде бай отбасында дүниеге келді және Ұлы соғыста француз армиясында артиллерия офицері болып қызмет етті. 1930 жылы ол «Банк де л’Индошине» банкінің директордың орынбасары және бас директоры болды. Ол «шынайы католик» болған, сол кездегі көптеген католиктер сияқты, өзін «саяси емес» деп есептегенімен, бұрын «Action Française» ұлтшыл қозғалысының белсенді мүшесі болған. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі жылдары ол католик скауттарының жетекшісі болды және «Revue de jeunes» журналы үшін жас христиандарға арналған маңызды үндеу жазды. Ол христиан Батысының рухани мұрасын қорғау үшін «ескі уақыттардың рыцарлығын, қарапайым адамдардың ордені түрінде қайта жаңғыртуға» шақырды.
Paul Baudouin was born into a wealthy family in Paris, and served as an artillery officer during The Great War in the French Army. In 1930 he became the Deputy Director and General Manager of the Banque de l'Indochine. A "convinced Catholic", like many Catholics of the time he considered himself "non political" although he had been a committed member of the militant nationalist movement Action Française. He had also been a Catholic Scout leader in the years just prior to World War II, and had written a notable exhortation to young Christians for the Revue de jeunes. He called for "the renaissance, in the humbler form of a layman's Order, of the chivalry of old times" to defend the spiritual patrimony of the Christian West.
Үкіметке кіреді
Эдуард Даладье басқарған қиын жағдайдағы француз үкіметі құлағаннан кейін, 1940 жылдың 20 наурызында президент Альберт Лебрун оның қаржы министрі Пол Рейноға жаңа үкімет құруды тапсырды, тіпті оның үстемдігі бір ғана дауысқа ғана жеткенімен. Даладье қорғаныс министрі қызметін сақтап қалды. Жаңа кабинетке тағайындалған азаматтық мүшелердің бірі – Францияның Германияға қарсы соғыс жариялауына белсенді қарсылық көрсеткен Пол Бодуан, ол Премьер-министрдің мемлекеттік хатшысы болып тағайындалды. Жаңа буынға құрметпен қараған бұл жас технократ француз жастарын қайта тәрбиелеу мақсатындағы католик/Action Française тобының орталық тұлғасына айналды, бұл топ кейіннен Петан кабинеті мен оның айналасындағы жаңа бағдарламаларға және католиктік скауттық қозғалыстарға немесе «Жастармен байланыс» журналына сүйенді.
Following the fall of the troubled French Government of Édouard Daladier, on 20 March 1940, his Finance Minister Paul Reynaud was asked by President Albert Lebrun to form a new government, even though he only had a majority of one. Daladier remained as Minister of Defence. One of those civilian members appointed to the new Cabinet was Paul Baudouin, a known opponent of France's declaration of war against Germany, as Under Secretary of State to the Prime Minister Soon, this young technocrat, attentive to the rising generation, would be the centre of a Catholic/Action Française cohort set on re educating French young people, inspired by a host of new programs of Pétain's later Cabinet and entourage, drawing upon his Catholic scout or Revue des jeunes contacts.
Инвазиялық дағдарыс
1940 жылы 14 мамырда Германия әскері Францияға басып кірді, ал 16 мамыр күні түнде Черчилльге француз әскери жағдайының үмітсіздігі туралы айтылғанда, Бадуэн Черчилльмен бірге француз кабинетінің мәжілісіне қатысты. 18-і күні министрлікте қайта құру болды және маршал Филипп Петен Пол Рейноның шақыруымен Франция премьер-министрінің орынбасары болды. Бадуэн 24 мамыр күні таңертең генерал Вейганд Рейно мен Петенге "жағдай өте ауыр" деп хабарлаған кезде қатысты. 26 мамырда Вейганд Бадуинге "ішкі келесіздерден және, ең бастысы, анархиядан сақтануға ниеттенгенін" айтты. Сол күні Петен Бадуинге келіп: "Мен саясаткерлердің қателіктерін әскерге таңуға рұқсат бермеймін", - деді және Даладье мен "Халық майданына" айып тақты. Бадуэн бұл әңгімені келесі күні Рейноға жеткізді. Сол түні Бельгия королі бельгиялық әскердің капитуляциясын жариялады. Әскери жағдай қазір күрт нашарлады: 5 маусымда Дюнкерк түсті, ал Рейно қайтадан кабинетін қайта құрастырып, Даладьені қызметтен босатып, Пол Бодуэнды Сыртқы істер жөніндегі мемлекеттік хатшының орынбасары етіп тағайындады. Генерал Шарль де Голль Соғыс жөніндегі мемлекеттік хатшының орынбасары болып тағайындалды. Петен де Голльдің тағайындалуына ашуланып, Бадуинге шағымданып, премьер-министрге оның ықпалын пайдаланып, де Голльдің таңғы кеңестерге қатысуын болдырмауын сұрады, де Голльді "мақтаншыл, алғыссыз және ашулы" деп сипаттады. Бадуин оған Рейномен өзі кездесуін ұсынды. 8 маусымда Бадуин Камиль Шотемппен бірге кешкі ас ішіп, екеуі де соғысты тоқтату қажет екеніне келісті. 10 маусымда үкімет Париж қаласынан Тур қаласына көшті. Бас қолбасшы Максим Вейганд "соғыс мағынасыз болды" деп мәлімдеді және ол Бадуинге және үкімет мүшелеріне қарулы келісімнің қажет екенін айтты; Бадуин келісті. 11 маусымда Черчилль Орлеанға жақын жердегі Бриардағы Шато-дю-Мугеге ұшып келді, онда ол алғаш рет Бретондық бекінісі туралы идеясын ұсынды, ал Вейганд оған "бұл тек қиял" деп жауап берді. Келесі күні министрлер кабинеті жиналды, Вейганд қайтадан соғыс бітіруді талап етті. Ол әскери және азаматтық тәртіпсіздік қаупі мен Парижде коммунистік көтеріліс болу мүмкіндігін атап өтті. Петен мен Ақпарат министрі Жан Провост кабинетті Вейгандты тыңдауға шақырды, өйткені "ол шын мәнінде не болып жатқанын білетін жалғыз адам болды". Черчилль 13-і күні оралды. Бадуин оның ұшағын қарсы алып, француз армиясының қарсы тұруының үмітсіздігі туралы айтты.
The German Army invaded France on 14 May 1940 and Baudouin was present at the French Cabinet conference with Churchill on the night of 16 May when Churchill was told of the hopelessness of the French military situation. On the 18th a cabinet reshuffle took place and Marshal Philippe Pétain was invited by Paul Reynaud to become Deputy Premier of France. Baudouin was present on the morning of 24 May when General Weygand reported to Reynaud and Pétain that "the situation is very grave". On 26 May Weygand told Baudouin that he "wished to avoid internal troubles, and above all anarchy". On the same day, Pétain came to see Baudouin and said, "I cannot allow the errors of the politicians to be blamed on the army", and blamed Daladier and the 'Front Populaire'. Baudouin reported this conversation to Reynaud the following day. That night, the King of Belgium announced the capitulation of the Belgian army. The military situation now drastically deteriorated: on 5 June, Dunkirk fell, and Reynaud again reshuffled his Cabinet, sacking Daladier, and giving Paul Baudouin another appointment as Under Secretary of State for Foreign Affairs. General Charles de Gaulle was appointed Under Secretary of State for War. Pétain, furious at de Gaulle's appointment, complained to Baudouin and asked him to use his influence with the prime minister to prevent de Gaulle attending the morning meetings, describing de Gaulle as "proud, ungrateful and embittered." Baudouin suggested he should see Reynaud himself. On 8 June, Baudouin dined with Camille Chautemps and both agreed that the war must end. On 10 June, the government left Paris for Tours. Maxime Weygand, the Commander in Chief, now declared that "the fighting had become meaningless" and he told Baudouin and several members of the government that he thought an armistice was essential; Baudouin agreed. On 11 June, Churchill flew to the Chateau du Muguet, at Briare, near Orléans, where he put forward first his idea of a Breton redoubt, to which Weygand replied that it was "just a fantasy". The following day, the cabinet met, and Weygand again called for an armistice. He referred to the danger of military and civil disorder and the possibility of a Communist uprising in Paris. Pétain and Minister of Information Jean Prouvost urged the Cabinet to hear Weygand out because "he was the only one really to know what was happening". Churchill returned on the 13th. Baudouin met his plane and immediately spoke to him of the hopelessness of the French army's resistance.
Атыс тоқтату
Бадуан 1940 жылғы 16 маусымда Петеннің жаңа кабинетінде Сыртқы істер министрі болып тағайындалды, ал ертесі күні ол испан елшісінен "Германияға бірден соғысты тоқтату туралы өтінішті және сонымен бірге олар ұсынған бейбіт шарттарды жеткізуді дереу тапсыруды" сұрады. 19 маусым күні таңертең испан сыртқы істер министрі Хосе Феликс де Лекерика и Эркиза Бадуанға немістердің келіссөздерге дайын екенін хабарлады. Келесі күні ол немістердің сол күні Тур қаласында француз толық өкілеттігі бар өкілдерімен кездесуге дайын екенін білді. Атысты тоқтату келіссөздерін француз тарапынан генерал Чарльз Хантцигер жүргізді. Бадуан 21 маусым күні Бордода шарттарды қарастыру үшін өткен Министрлер кеңесінде болды. Атысты тоқтату туралы келісімге қол қойылды, ол 25 маусым күні таңғы сағат 12:35-те күшіне енді.
Baudouin was appointed Minister of Foreign Affairs on 16 June 1940 in Pétain's new Cabinet, and the following day he requested the Spanish Ambassador "to transmit to Germany with all speed the request to cease hostilities at once and at the same time to make known the peace terms proposed by them". On the morning of 19 June José Félix de Lequerica y Erquiza, the Spanish Foreign Minister, reported to Baudouin that the Germans were prepared to talk. The following day, he was further advised that the Germans were prepared to meet the French plenipotentiaries later that day at Tours. The armistice negotiations were led on the French side by General Charles Huntziger. Baudouin was present at the Council of Ministers, which met during the night of 21 June in Bordeaux to consider the terms. The Armistice was agreed, to come into effect at 12:35 on the morning of 25 June.
Виши
Кейіннен үкімет Бордодан Клермон-Ферранға, содан кейін Бадуэннің ұсынысы бойынша Вишиге көшті, ол әкімшілік үшін өте қолайлы орын деп есептелді. 30 маусымда Пьер Лаваль Петенге, Бадуэнге және Рафаэль Алиберге Сенат пен Депутаттар палатасын жаңа конституциялық өзгерістерді қарау үшін бірлескен отырысқа шақыруды ұсынды. Бадуэн бұл ұсынысқа қарсы болды, себебі «егер астанасы жау қолында болса, онда елдің конституциясын өзгертуге болмайды» деді. Осы сәтте Петан Бадуэннің пікірін қолдады. Дегенмен, президент Альберт Лебрун бұл ұсынысты жақтағанда, екеуі де өз шешімдерін өзгертті. Нәтижесінде, Депутаттар палатасы ұсынысты 395 дауысқа 3 қарсы қабылдады, ал екі палата бірлесіп дауыс бергенде, ол 569 дауысқа 80 қарсы қабылданды (коммунистік депутаттарға дауыс беруге рұқсат берілмеді). 13 шілдеде Петан өзінің Министрлер кеңесі ретінде он екі министрден тұратын жаңа топты тағайындады, ал Бадуэн Сыртқы істер министрі қызметін жалғастырды. Кабинет енді аптасына екі-үш рет жиналатын болды. Сонымен қатар, күн сайын жиналатын ішкі шеңбер де болды (Лаваль, Бадуэн, Ив Бутхильер, адмирал Жан Дарлан және генерал Вейган). Келесі күні Петан Бадуэнмен жеке сөйлесіп, егер ол (Петан) қайтыс болса, мұрагерлік мәселесіне алаңдаушылық білдірді және таңғалған Бадуэнге өзінің таңдауы болғанымен, оның орнын Министрлер кеңесі таңдауы керек екенін айтты. 1940 жылдың жазында Бадуэн Франция Католик Скауттарының бұрынғы бас комиссары Анри Дхавернасқа қолдау көрсетіп, 1940 жылдың шілдесінде ресми тіркелген «Compagnons de France» атты жаңа ресми жастар қозғалысын құруға көмектесті. Бұл, соғыс біткеннен кейін, француз жастарын біріктірудің тиімді тәсілі болды және соғыстан бұрынғы көптеген католик зиялыларының романтикалық, антилибералдық, антимодерндік көзқарасын көрсетеді. Маршал Петанның айтуынша, «Компаньондар» «Ұлттық революцияның алғы шебі» болуы керек еді. Қозғалыс 19 миллион франк көлемінде субсидия алды, сонымен қатар Бадуэн 1940 жылдың қазаны мен 1941 жылдың қаңтары аралығында Дхавернасқа 6,1 миллион франк жеке тапсырды. Бадуэннің де монархиялық көзқараста болғаны белгілі болды, өйткені 8 қазанда Париждегі неміс елшісі Абетц фон Риббентропқа «Алиберт, Бадуэн және Бутхильер сияқты кейбір (француз) министрлер Бурбондардың қайта орнатылуына үміттенеді» деп хабарлады. Осы уақытқа дейін Пьер Лаваль Петанның келісімімен Бадуэннің Сыртқы істер министрі ретіндегі көптеген өкілеттіктерін өз қолына алды. Интригалар күшейді, қарашаның ортасында Бадуэн, Ив Бутхильер, Марсель Пейрутон (Ішкі істер министрі), Рафаэль Алиберт, адмирал Дарлан және генерал Хантцигер Лавальды қызметтен босату үшін Петанға қысым көрсетті. Олар келесі айда бұл мақсатына қол жеткізді, сонымен қатар Бадуэн қысқа мерзімге Ақпарат министрі қызметін атқарды. 1941 жылдың 2 қаңтарында ол өз еркімен үкіметтен кетіп қалды.
The government subsequently moved from Bordeaux to Clermont Ferrand, and then, at Baudouin's suggestion, to Vichy, considered to be a perfect place for the administration. On 30 June Pierre Laval suggested to Pétain, Baudouin and Raphael Alibert that the Senate and the Chamber of Deputies should be called together in joint session to consider new constitutional changes. Baudouin was against the proposal, on the grounds that "you do not change the constitution of a country whose capital is in enemy hands". At this point Pétain sided with Baudouin. However, both would change their mind when they heard that President Albert Lebrun was in favour. In the event the Chamber of Deputies carried the proposal by 395 votes to 3, and when both Houses finally voted in joint session it was carried by 569 to 80 (Communist Deputies were not permitted to vote). On 13 July Pétain appointed a new group of twelve ministers as his Council of Ministers and Baudouin continued as Minister of Foreign Affairs. The Cabinet would now meet twice or three times a week. In addition there was an inner circle (Laval, Baudouin, Yves Bouthillier, Admiral Jean Darlan, and General Weygand) which met every day. The following day Pétain discussed in private with Baudouin that he was concerned about the succession should he (Pétain) die, and advised a surprised Baudouin that whilst he was Pétain's choice, his successor should be chosen by the Council of Ministers. In the summer of 1940 Baudouin gave his backing to Henri Dhavernas, Inspecteur des Finances, and a former chief commissioner for the Catholic Scouts de France, to found a new official youth movement, the 'Compagnons de France', which was formally registered as an association in July 1940. It was, following the armistice, both a pragmatic way to unify French young people and a reflection of the romantic, anti liberal, anti modern mentality of many pre war Catholic intellectuals. The Compagnons, Maréchal Pétain said, were to be "the National Revolution's vanguard". The movement received the enormous sum of 19 million Francs in subsidies, in addition to an initial sum of 6.1 million Francs handed over personally to Dhavernas by Baudouin, between October 1940 and January 1941. It appears that Baudouin was also a monarchist at heart, as on the 8 October Abetz, the German Ambassador in Paris, wrote to von Ribbentrop that "some (French) ministers, such as Alibert, Baudouin and Bouthillier, are hoping for an eventual restoration of the Bourbons". About this time Pierre Laval, with Pétain's approval, took over most of Baudouin's powers as Foreign Minister. Intrigues followed, and by mid November Baudouin, Yves Bouthillier, Marcel Peyrouton, (Minister of the Interior), Raphael Alibert, Admiral Darlan and General Huntziger were putting pressure upon Pétain to have Laval dismissed from office. They succeeded in this the following month, in which Baudouin also served briefly as Minister of Information. He resigned from the government of his own accord on 2 January 1941.
Үкіметтен кейін
1941-1944 жылдары ол Индоқытай банкіне қайта оралып, төрағалық қызметін атқарды. Бірақ, соғыстан кейін ол немістермен бірлесіп жұмыс істеді деген айып тағылып, 1947 жылғы 3 наурызда бес жылға қатаң еңбекке кесілді. 1949 жылы жазасы жеңілдетілді.
Between 1941 and 1944 he returned to the bank of Indo China, serving as Chairman. However, after the war he was charged with collaborating with the Germans, and on 3 March 1947 he was sentenced to five years hard labour. The sentence was commuted in 1949.