Кіріспе
Томиславград қаласы (кирилше: Томиславград), бұрынғы атауы Дувно/Дувно, Босния және Герцеговина Федерациясының 10-шы кантонындағы Томиславград муниципалитетінің орталығы болып табылатын қала. 2013 жылғы мәліметтер бойынша, қаланың халқы 33 032 адамды құрайды. Рим дәуірінде қала Делминиум деп аталған. Орта ғасырларда Хорватия және Боснияның бір бөлігі болған кезде, қала Županjac деп белгілі болды, бұл атау 1928 жылға дейін сақталды, содан кейін Томиславград деп өзгертілді. 1946 жылы қаланың атауы тағы да Дувно болып өзгертілді, ал 1990 жылы бұрынғы Томиславград атауы қайтадан қолданысқа енгізілді.
Tomislavgrad (Cyrillic: Томиславград), ), also known by its former name Duvno/Дувно, ), is a town and the seat of the Municipality of Tomislavgrad in Canton 10 of the Federation of Bosnia and Herzegovina, an entity of Bosnia and Herzegovina. As of 2013, it has a population of 33,032 inhabitants. In the Roman times it was known as Delminium. During the Middle Ages when it was part of Croatia and Bosnia, the town was known as Županjac, a name that remained until 1928, when it was changed to Tomislavgrad. In 1946, the town's name was again changed to Duvno, and in 1990, the name was returned to Tomislavgrad.
Атауы
Қала атауы сөзбе-сөз "Томислав қаласы" дегенді білдіреді. 1928 жылы Югославия королі Александр I оның ұлы, ханзада Томиславтың және Хорватия Корольдігінің алғашқы королі Томиславтың құрметіне Жүпанжақ атауы Томиславградқа өзгертілді. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Югославияның коммунистік билігі қала атауын Дувно деп өзгертті. 1990 жылы қала атауы Томиславградқа қайта орнатылды. Дегенмен, Босния және Герцеговина тұрғындары жергілікті халқын көбінесе Дувнячи (Дувниак) деп атайды, ал қаланың өзін Дувно деп шақырады. Сондай-ақ, қала кейде жай ғана "Томислав" деп те аталады. Ол аймақтағы католик дінбасылығы әлі де Мостар-Дувно деп аталады. Рим империясы кезінде қала Дельминиум деп, ал орта ғасырларда Хорватия Корольдігі мен Босния Корольдігінде Жүпанжақ деп аталған. Осман империясы тұсында қала Županj potok деп, ал Австрия-Мажарстан кезінде қайтадан Жүпанжақ деп аталды.
Орналасқан жері
Томиславград Ливно кантонының орталығынан, Мостардан және Сараеводан алыс жатыр.
Иллирия уақыты
Томиславград ауданында Далматия иллирия тайпасы қоныстанған, ал Делминиум қаласын олар қазіргі Томиславград маңында салған. Томиславград ауданы б.з.д. 4000-2400 жылдар аралығында, тіпті иллирийлер келгенге дейін де адамдармен қоныстанған, содан бері тек жылтыратылған тас балғалар ғана сол жерде біреу болғанын көрсетеді. Римдіктер Ардиаей тайпасының жерін басып алғанда, Дельматаи және олардың тайпалық одағы иллирия бостандығының соңғы бекінісі болды. Далматиялықтар Неретва маңындағы римдік бекіністеріне, грек саудагерлік қалаларына және римдіктермен достық қарым-қатынаста болған Даор иллирия тайпасына шабуыл жасады. Иллирийлер өздерінің елді мекендерін күшті бекіністерге айналдырып, астаналарын кішігірім бекіністермен қоршады. Сол кезде Делминиумда 5000 далмат тұрған деген болжам бар.