Кіріспе

Ұлттық парктің құрылуы және жұмыс істеуі – Австралияның Квинсленд штатындағы Брисбен қаласында орналасқан Литтон ұлттық паркі. Оның басты тартылысы – Форт Литтон тарихи әскери ауданы, онда тарихи Форт Литтонға экскурсиялар, мұражай және қайта жаңғырту шаралары ұйымдастырылады. Парк 1990 жылы Квинсленд штатының алғашқы тарихи ұлттық паркі ретінде құрылды. Бастапқыда ол Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін әскери база ретінде пайдаланылған, колониялық жағалау форты – мұраға алынған Форт Литтонды қамтыды. 1999 жылы парк жанындағы жерді алып жатқан Литтон карантиндік станциясын қосып кеңейтілді. Карантиндік станция да мұраға алынған, бірақ тек ерекше жағдайларда ғана жұртшылыққа ашылады. Парк Брисбен қаласының орталық бизнес аймағынан (CBD) солтүстік-шығысқа қарай, Брисбен өзенінің сағасына жақын орналасқан.

Форт Литон

Форт Литон 1880-1881 жылдары қала мен портты теңізден шабуылдан қорғау үшін салынған. Австралия колониялары 1901 жылы федерацияға (Австралия Ұлттық Достастығы) біріккеннен кейін, форт және оның орналасқан жері Ұлттық Достастыққа берілді. Форт Литон Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінге дейін әскери база ретінде жұмыс істеді. Ол кезең-кезеңімен жабылды, соңғы жабылған нысан 1965 жылы тоқтатылған байланыс станциясы болды. 1963 жылы жер мен форт Литон мұнай өңдеу зауытының орны ретінде Ampol мұнай компаниясына сатылды. Бұл жердің үш бөлігі ерекше тарихи маңызға ие болды: түпнұсқа форт орналасқан жер, Литон төбесі және Екінші дүниежүзілік соғыстың ауыр зениттік артиллериялық батареясының қалдықтары сақталған жер. 1988 жылы Ampol бастапқы форт орналасқан жер учаскесін Квинсленд штатының үкіметіне тапсырды, ал 1990 жылы ол Форт Литон Ұлттық паркіне айналды. Форт Литон жексенбі күндері, көптеген мемлекеттік мерекелерде және басқа да арнайы күндері тегін ашық болады. Мұнда тарихи форт пен басқа да әскери құрылыстарға экскурсиялар, әскери музей және тұрақты түрде тарихи қайта жаңғыртулар (бірақ әр апта сайын емес) ұйымдастырылады. Паркке басқа уақытта тек жазба арқылы кіруге болады, ол үшін ақы төленеді.

Литон карантиндік станциясы

Литон карантиндік станциясы 1913–1914 жылдары жаңадан келген иммигранттарды және жалпы халыққа инфекция тарату қаупі бар деп саналатын адамдарды қабылдау үшін құрылған. Карантиндік станция Литон бекінісіне жақын жерде орналасқан. 1980 жылдардың соңында карантиндік станция толығымен жабылды. 1988 жылы карантиндік аумақтың және ғимараттардың бір бөлігін, соның ішінде карантиндік станцияның пирсін басқару Квинсленд парктері мен жабайы табиғат қызметіне берілді және 1999 жылы Литон бекінісі ұлттық паркінің құрамына енгізілді. Карантиндік станция тек арнайы шаралар кезінде ғана ашылады, бірақ келушілер ғимараттардың сыртында әрқашан серуендеуге болады. Қонақтарды қабылдау және ақпарат орталығы (сонымен қатар Литон бекінісі тарихи қоғамының бас кеңсесі) бұрын карантиндік станцияның кір жуатын бөлмесі болған. Карантиндік станция тек арнайы шаралар кезінде ғана ашылады.

Форт-Литтон әскери мұражайы

Мұражайда 2000-нан астам заттан тұратын коллекция бар, ол саябақ аумағында, оның ішінде 5 ғимаратта, 6 оқ ордасында, 2 қорғаныс құрылысында және бірнеше ашық ауада орналасқан. Мұражайға кіру тегін, алайда екі ғимаратқа (су астындағы миналау ғимараты мен қара ұнтақ бөлмелеріне) тек экскурсия барысында ғана кіруге болады. Ескі асхана Квинслендтің әскери тарихына қатысты 10 000-нан астам артефактты сақтайды. Мұражайға кіру тегін.

Ұлттық паркті дамыту

1990 жылы ұлттық парк құрылғаннан кейін көп ұзамай, Квинсленд Корольдік артиллерия қауымдастығының еріктілері Квинсленд парктері мен жабайы табиғат қызметімен бірлесіп, халыққа арналған тарихи әскери көрмені жасау үшін бөлімше құрды. Бұл бөлімше 1999 жылы Форт-Литтон тарихи қауымдастығына (FLHA) айналды. FLHA – коммерциялық емес, еріктілерден құралған ұйым, ол жексенбі күндері мен мерекелерде Фортқа тегін экскурсиялар ұйымдастырады. Сондай-ақ, ол келушілер ақпарат орталығын басқарады және қарапайым сыбаға тағамдарын сатады. FLHA өзінің шығындарын жабу үшін қайырымдылық көмек сұрайды. 2019 жылы Квинсленд әскери тарих қоғамы Фортитуд-Вэллидегі Чирч-стриттегі бұрынғы орнынан Форт-Литтонның ескі асханасына көшірілді.