Кіріспе
19-20 ғасырлардағы британдық Корольдік теңіз күштері офицері, флот адмиралы Роджер Джон Браунлоу Киес, 1-ші барон Киес (4 қазан 1872 – 26 желтоқсан 1945) – британдық теңіз офицері. Жас офицер ретінде ол Занзибардан құлдықты тоқтату миссиясындағы корветте қызмет етті. Боксерлік көтерілістің басында Пехо өзеніндегі кемежайға бекітілген төрт қытай эсминец флотилиясын басып алу миссиясын жетектеді. Ол Пекин қабырғасынан өтіп, қоршауда қалған дипломатиялық өкілдіктерді азат етуге бірінші болып кіргендердің қатарында болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Киес Дарданелл операциясын ұйымдастыруға белсенді қатысты. Киес алты траулер мен крейсердің Кефез миналық даласын тазартуға тырысқан операцияны басқарды. Операция сәтсіз аяқталды, себебі түрік артиллериясы Киестің мина тазартушы эскадрильясын бомбалады. Ол Адмиралтействода жоспарлар директоры болып жұмыс істеді, содан кейін Довер патруліне басшылық етті: ол тактиканы өзгертіп, Киестің жоспары іске асырылғаннан кейін Довер патрулі алғашқы айда бес U- қайығын баттырды, бұл алдыңғы екі жылдағы екі қайықтан едәуір көп. Ол сондай-ақ белгілі Зебрюгге және Остенд (Бельгия) портындағы неміс суасты қайықтарына шабуыл жоспарлады және басшылық етті. Соғыстар арасында Киес Жерорта теңізі флотының, Атлант флотының және соғыс крейсерлері эскадрилиясының қолбасшысы болды, ал кейін Портсмут штабының бас қолбасшысы болды. 1934 жылы парламентке сайланды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол бастапқыда Бельгия королі Леопольд III-нің байланыс офицері болды. Ол парламентте толық әскери формамен Норвегия жөніндегі пікірсайыстарда маңызды рөл атқарды, нәтижесінде Невилл Чемберлен премьер-министр лауазымынан кетті. Ол біріккен операциялар директоры болып тағайындалды және командаларды даярлау және жау жағалауларына шабуыл жасау жоспарларын жүзеге асырды.
Admiral of the Fleet Roger John Brownlow Keyes, 1st Baron Keyes, (4 October 1872 – 26 December 1945) was a British naval officer. As a junior officer he served in a corvette operating from Zanzibar on slavery suppression missions. Early in the Boxer Rebellion, he led a mission to capture a flotilla of four Chinese destroyers moored to a wharf on the Peiho River. He was one of the first men to climb over the Peking walls, to break through to the besieged diplomatic legations and to free them. During the First World War Keyes was heavily involved in the organisation of the Dardanelles Campaign. Keyes took charge in an operation when six trawlers and a cruiser attempted to clear the Kephez minefield. The operation was a failure, as the Turkish mobile artillery pieces bombarded Keyes' minesweeping squadron. He went on to be Director of Plans at the Admiralty and then took command of the Dover Patrol: he altered tactics and the Dover Patrol sank five U boats in the first month after implementation of Keyes' plan compared with just two in the previous two years. He also planned and led the famous raids on the German submarine pens in the Belgian ports of Zeebrugge and Ostend. Between the wars Keyes commanded the Battlecruiser Squadron, the Atlantic Fleet and then the Mediterranean Fleet before becoming Commander in Chief, Portsmouth. He was elected to Parliament in 1934. During the Second World War he initially became liaison officer to Leopold III, King of the Belgians. Wearing full uniform in the House of Commons, he played an important role in the Norway Debate which led to the resignation of Neville Chamberlain as Prime Minister. He went on to be the first Director of Combined Operations and implemented plans for the training of commandos and raids on hostile coasts.
Алғашқы жылдар
Үнді армиясының генерал сэр Чарльз Паттон Кейес пен Кэтрин Джесси Кейестің (қыз есімі Норман) екінші ұлы болып туған Кейес, әке-шешесіне ерте жасынан: "Мен адмирал боламын" деген. Үндістанда, содан кейін Ұлыбританияда тәрбиеленгеннен кейін, Маргеттегі дайындық мектебінде оқыды. 1885 жылдың 15 шілдесінде оқу кемесіне курсант ретінде Корольдік теңіз күштеріне қабылданды. 1887 жылдың тамыз айында "Жақсы Үміт мүйісі" және Батыс Африка станциясының флагманы болған крейсерге тағайындалды. 1893 жылдың 28 тамызында лейтенант болып, сол жылы Тынық мұхиты станциясындағы шлюпка қосылды. 1900 жылдың маусым айында Боксерлік көтерілістің басында Кейес Пеихо өзеніндегі кемежайға бекітілген төрт қытай эсминец флотилиясын басып алу миссиясын жетектеді. Басқа бір кіші офицермен бірге ол қытай эсминецтеріне шабуыл жасап, эсминецтерді басып алып, кемежайды бақылауға алды. Кейес Пекин қабырғасынан өтіп, қоршауда қалған дипломатиялық өкілдіктерге жол ашып, оларды босатуға бірінші болып кірісті. Осының үшін 1900 жылдың 9 қарашасында командир болып тағайындалды. Кейін Кейес Пекиннің тонау оқиғасы туралы былай деп еске алды: "Орыс және француз әскерлері әрбір қытайды боксшы деп қарады, ал ерлер, әйелдер мен балаларды кек алу үшін өлтіруі қорқынышты болды".
Дипломатиялық және су асты кемелері қызметі
Біріккен Корольдікке оралғаннан кейін Кейс бірнеше жыл бойы оқу флотилиясының түрлі кемелерінің командашысы болды. 1901 жылы мамыр айында Девонпорт оқу флотилиясында қызмет ететін эсминецке тағайындалды. 1902 жылдың қаңтарында ол "Бат" экипажы мен оның флотилядағы орнын алған эсминецке басшылық етуге тағайындалды, ал төрт айдан кейін ол тағы да экипажын алып, 1902 жылдың мамыр айынан бастап флотиляда қызмет еткен эсминецке басшылық етуге тағайындалды. 1903 жылы қаңтарда тағы бір кеме ауысты, ол 1903 жылдың сәуірінде қысқаша ай бойы, 1903 жылдың жазында теңіз маневрлері үшін жіберілгенге дейін, Кейс 1904 жылы Адмиралтействодағы барлау бөліміне жіберілді, содан кейін 1905 жылдың қаңтарында Римдегі Британ елшілігінде теңіз атташесі болды. Ол 1906 жылдың 24 сәуірінде Корольдік Виктория орденінің мүшесі болып тағайындалды. Ол 1908 жылы Атлант теңіз флотында крейсердің командасын алды, 1910 жылы Су асты кемелерінің инспектор капитаны болды. 1911 жылдың 19 маусымында Бат орденінің серіктесі болып тағайындалғаннан кейін, 1912 жылы Су асты кемелерінің коммодоры болды.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Кейс Харвичтегі Сегізінші суасты кемелер флотилиясының басшылығын алды. 1915 жылғы наурыз айында Кейс алты траулер мен крейсердің Кефез миналық даласын тазарту операциясын басқарды. Операция сәтсіз аяқталды, себебі түрік мобилдік артиллериясы Кейстің мина тазартушы эскадрильясын бомбалады. Алты траулердің төртеуі ауыр зақымдар алды, ал HMS Amethyst қатты зақымданып, рульдік механизмі бұзылды. Бірнеше күннен кейін миналарды тазартуға жасалған тағы бір сәтсіз әрекеттен кейін, теңіз күштері бұғаздарды күшпен басып алудан бас тарды және оның орнына артиллерияға шабуыл жасау үшін әскерлер түсірілді. Дарданелл операциясындағы қызметі үшін Кейс 1916 жылғы 1 қаңтарда Святого Михаила және Святого Георгия орденінің серігі болып тағайындалды және 1916 жылғы 3 маусымда Ең қадірлі орденмен марапатталды. 1916 жылғы маусымда Кейс Ұлы флоттың линкорының басшылығын алды. 1917 жылғы 10 сәуірде контр-адмирал болып жоғарылатылып, 1917 жылғы маусымда линкорда туын көтеріп, 4-ші шайқас эскадрильясының екінші басшысы болды. Ол 1917 жылғы қазан айында Адмиралтействода жоспарлау директоры болып тағайындалды, содан кейін 1918 жылғы қаңтарда Довердегі Бас қолбасшы және Довер патрулінің қолбасшысы болды. Кейс басқаруды қолға алғаннан кейін тактиканы өзгертті, және Кейстің жоспары іске асырылғаннан кейін Довер патрулі алғашқы айда бес U кемесін батырды. 1918 жылғы сәуірде Кейс белгілі шабуылдарды жоспарлап, басқарды, олардың нысаны Бельгияның Зеебрюгге және Остенд порттарындағы неміс суасты кемелерінің базалары болды. 1918 жылғы 24 сәуірде Бати орденінің кавалер-командоры дәрежесіне көтерілді. 1918 жылғы маусымда Корольдік теңіз күштерінің D.C.B. бөлімімен пилотсыз ұшу аппараттарын қашықтан басқару тәжірибелеріне қатысты. 1918 жылғы 10 желтоқсанда Корольдік Виктория орденінің кавалер-командоры болып тағайындалды және 1919 жылғы 29 желтоқсанда барондық атақ алды. 1919 жылғы наурыз айында ол шайқас крейсерлері күшінің вице-адмиралы (атқарушы) болып тағайындалды, ол 1919 жылғы сәуірде таратылғанға дейін қызмет етті.
Соғыс аралық кезең
1919 жылы наурыз айында Кейзге жаңа шайқас крейсерлік эскадрильясының басқаруы берілді және ол Scapa Flow шайқас крейсерінде туын көтерді. 1921 жылғы 16 мамырда вице-адмирал дәрежесіне көтеріліп, 1921 жылғы қарашада Әскери-теңіз штабының бас орынбасары, ал 1925 жылғы маусымда Жерорта теңізі флотының бас қолбасшысы болды. 1926 жылғы 1 наурызда толық адмирал дәрежесіне жетті. 1928 жылғы қаңтарда, бір жауынгерлік кеменің палубасында өткен би кезінде, 1-ші шайқас эскадрильясының екінші командирі, контр-адмирал Бернард Коллард, Royal Marine Bandmaster Перси Барнакльды ашық сынап, кеме офицерлері мен қонақтарының алдында "Менің кемеме осындай адамды жібермеймін" деді. Капитан Кеннет Дьюар мен командир Генри Дэниел Коллардты "көрерлік кінә табуда", оны экипаж алдында ашық түрде қорлап, оларға ұятсыздық көрсеткендігі үшін айыптады. Олар 1928 жылғы наурызда Коллардтың кемеден түскен кездегі оқиғаға сілтеме жасады, онда адмирал "кемеден шаршағанын" ашық айтқан еді. Коллард бұйрықтарды орындамағаны және оған "кадеттен де нашар" қарым-қатынас жасағаны үшін екеуін де қарсы айыптады. Дьюар мен Дэниелдің шағымдарын Кейс алды. Бұл оқиғаны баспасөз бүкіл әлемге таратып, кейбір шамадан тыс әңгімелермен "мойынбұру" деп сипаттады. Әскери-теңіз министрлігі Кейстің бұл мәселені нашар шешкенін ойлады, бұл оның Бірінші теңіз лорды болу мүмкіндігіне кері әсер еткен болуы мүмкін. 1929 жылғы мамырда Портсмуттың бас қолбасшысы болып тағайындалды, 1930 жылғы 8 мамырда Флот адмиралы дәрежесіне көтеріліп, 1930 жылғы 3 маусымда Бат орденінің Ұлы крестімен марапатталды. Содан кейін ол Букингемширдегі Тингевикте үй сатып алып, 1935 жылғы мамырда зейнетке шықты. Кейс 1934 жылғы қаңтарда Портсмут Солтүстік сайлау округінен консерватор партиясынан парламент депутаты болып сайланды. Соңғы сөзінде Кейс Хорацио Нельсонды еске алды. Екі күннен кейін Чемберленнің үкіметі құлап, Черчилль премьер-министр болды. 1944 жылдың басында Кейс көз торының жарылуынан зардап шекті. Содан кейін ол 1944 жылғы шілдеде британ үкіметінің өтініші бойынша Канада, Австралия және Жаңа Зеландияға достық сапармен барды. "Appalachian" атты десанттық кемеде сапар шегінде жапондық әуе шабуылынан кейін түтін жұтып алып, толыққанды қалпына келе алмады. 1945 жылғы 26 желтоқсанда Тингевиктегі үйінде қайтыс болды және Дувердегі Сент-Джеймс зиратының Зеебрюгке қараған бұрышына жерленді.