Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Асыл адам және әскери-теңіз офицері (1854–1921)
Милфорд-Хейвеннің бірінші маркизі
Nobleman and naval officer (1854–1921)
the first Marquess of Milford Haven
Луи Александр Маунтбеттен, Милфорд-Хейвеннің 1-ші маркизі (24 мамыр 1854 – 11 қыркүйек 1921), бұрын Баттенбергтің принці Луи Александр, британдық әскери-теңіз офицері және британдық король отбасымен туысқан неміс принці болды. Австрияда туып, Италия мен Германияда өскен Луи он төрт жасында Ұлыбритания Корольдік теңіз флотына қабылданды. Королева Виктория және оның ұлы, Уэльс принці (кейін король Эдуард VII) кейде оның мансабына араласты: Королева «Адмиралтейство принцтерді жоғарылатудан қорқады, себебі төмен дәрежелі және қарақолдық газеттердің радикалды шабуылдарынан қауіптеніп отыр» деп ойлады. Дегенмен, Луи оған соғыс дағдыларын үйренуге және жоғары офицерлеріне теңіз мансабына адал екенін көрсетуге мүмкіндік беретін қызметтерге қуанды. Корольдік яхталардағы және королева Виктория мен принц Эдуард ұйымдастырған сапарлар оның мансабына кедергі келтірді, өйткені оның жоғарылауы корольдік жақсылық деп есептелді. Қырық жылдан астам теңізде қызмет еткеннен кейін, 1912 жылы Луи Ұлыбритания теңіз күштерінің кәсіби басшысы – Бірінші теңіз лорды болып тағайындалды. Бірінші дүниежүзілік соғыс жақындағанда, ол британдық флотты жауынгерлік дайындыққа дайындады, бірақ неміс принці болғандықтан, соғыс басталғанда, немісқа қарсы сезімдер күшті болған кезде зейнетке шығуға мәжбүр болды. 1917 жылы король Георг V-нің бұйрығымен ол өзінің атын өзгертті және неміс титулдарынан бас тартты. Король Луиді Милфорд-Хейвеннің маркизі етіп тағайындады. Луи Гессен және Рейн принцессасы Викторияға үйленді, ол королева Викторияның немересі болды. Олардың төрт баласы болды: Элис, Луиза, Джордж және Луис. Луиза кейін Швеция королевасы болды, ал кіші Луис 1954 жылдан 1959 жылға дейін әкесі сияқты Бірінші теңіз лорды болды. Милфорд-Хейвеннің маркизі мен маркизасы Эдинбург герцогы, принц Филиптің анасы болды.
Louis Alexander Mountbatten, 1st Marquess of Milford Haven (24 May 185411 September 1921), formerly Prince Louis Alexander of Battenberg, was a British naval officer and German prince related by marriage to the British royal family. Although born in Austria, and brought up in Italy and Germany, Louis enrolled in the British Royal Navy at the age of fourteen. Queen Victoria and her son the Prince of Wales (later King Edward VII) occasionally intervened in his career: the Queen thought that there was "a belief that the Admiralty are afraid of promoting Officers who are Princes on account of the radical attacks of low papers and scurrilous ones". However, Louis welcomed assignments that provided opportunities for him to acquire the skills of war and to demonstrate to his superiors that he was serious about his naval career. Posts on royal yachts and tours arranged by Queen Victoria and Prince Edward actually impeded his progress, as his promotions were perceived as undeserved royal favours. After a naval career lasting more than forty years, in 1912 Louis was appointed First Sea Lord, the professional head of the British naval service. With the First World War looming, he took steps to ready the British fleet for combat, but his background as a German prince forced his retirement once the war began, when anti German sentiment was running high. He changed his name and relinquished his German titles, at the behest of King George V, in 1917. The King made Louis Marquess of Milford Haven. Louis married Princess Victoria of Hesse and by Rhine, a granddaughter of Queen Victoria. They had four children: Alice, Louise, George, and Louis. Louise later became Queen of Sweden, while the younger Louis served as First Sea Lord, like his father, from 1954 to 1959. The Marquess and Marchioness of Milford Haven were the maternal grandparents of Prince Philip, Duke of Edinburgh.
Ерте өмір
Луи Александр Баттенберг 1854 жылғы 24 мамырда Грац қаласында, Стирияда дүниеге келді, Гессен князі Александр мен оның әйелі, графиня Юлия фон Хауке-нің тұңғыш ұлы. Морганатикалық туғандығына байланысты, Людовик Гессен Ұлы Герцогтігінде әкесінің шенін мұраға алмады; ал туғаннан бастап, оның «Ұлылық» атағы мен Баттенберг графының құрметті атағы анасына неке кезінде берілген шеннен туындады. Луи дүниеге келгеннен кейін көп ұзамай, әкесі екінші итальяндық тәуелсіздік соғысы кезінде Солтүстік Италияда австро-венгр армиясында қызмет етті. Людовиктің балалық шағы Италияның солтүстігінде немесе Гессендегі Александр князінің екі үйінде өтті: Югенхаймдағы Хайлигенберг сарайында және Дармштадттағы Александр сарайында. Анасы оған француз тілінде сөйлегендіктен және ағылшын тәрбиешісі болғандықтан, ол үш тілді болып өсті. Хайлигенбергке келген қонақтардың арасында Баттенбергтің туыстары, Ресей императорлық отбасысы және оның туысы Гессен князі Людовик болды. Туысының әйелі, королева Викторияның қызы, принцесса Алисаның және королева Викторияның тағы бір ұлы, принц Альфредтің ықпалымен Баттенберг британдық азаматтыққа өтіп, 1868 жылғы 3 қазанда он төрт жасында Корольдік теңіз күштеріне қатысты. Ол Әскери-теңіз министрлігінің рұқсатымен медициналық анықтамасыз қабылданды, бұл әдеттегі ережеге қайшы келді. Ол «кішкентай, жалпақ кеуде, омыртқаның аз ғана қисықтығы және көру қабілетінің нашарлауы» себептерімен медициналық тұрғыдан жарамсыз деп табылған, бірақ патшайымды ренжітпеу үшін оған қатысуға рұқсат берілді. Ол Нельсонның бұрынғы флагманында, кейіннен тұрақты түрде орналасқан қабылдау кемесі ретінде пайдаланылған кемеге теңізші-курсант ретінде қабылданды. Келесі жылдың қаңтар айында Уэльс принці мен принцессасы Жерорта және Қара теңіздерде фрегатпен саяхат жасады; және Уэльс принці Людовикті оның оқуы аяқталмас бұрын кемеге тағайындауды сұрады. Сол сапардың аясында Луи олармен бірге Египетке барды, онда Суэц каналының құрылыс алаңына сапар жасады. Дәстүр бойынша, Хедив Исмаил-паша сапарға қатысушыларға құрмет көрсетті, Луи Меджидие орденінің (4-дәреже) иегері атанды; сәуір айында ол Осман сұлтанынан Осман орденінің (4-дәреже) иегері болды.
Louis Alexander of Battenberg was born in Graz, Styria, on 24 May 1854, the eldest son of Prince Alexander of Hesse and by Rhine by his morganatic marriage to Countess Julia von Hauke. Because of his morganatic parentage, Louis did not inherit his father's rank in the Grand Duchy of Hesse; and, from birth, his style of Illustrious Highness and title of Count of Battenberg instead derived from the rank given to his mother at the time of her marriage. On 26 December 1858, he automatically became His Serene Highness Prince Louis of Battenberg when his mother was elevated to Princess of Battenberg with the style of Serene Highness, by decree of her husband's brother, Louis III, Grand Duke of Hesse. Shortly after Louis's birth, his father was stationed with the Austro Hungarian Army in Northern Italy during the Second Italian War of Independence. Louis's early years were spent either in the north of Italy or at Prince Alexander's two houses in Hesse, the castle of Heiligenberg in Jugenheim, and the Alexander Palace in Darmstadt. Because his mother spoke French to him and he had an English governess, he grew up trilingual. Among the visitors entertained at Heiligenberg were Battenberg's relations, the Russian imperial family and his cousin, Prince Louis of Hesse. Influenced by his cousin's wife, Princess Alice, a daughter of Queen Victoria, and by Prince Alfred, another of Queen Victoria's children, Battenberg became a naturalised British subject and joined the Royal Navy on 3 October 1868 at age fourteen. He was admitted by the Board of Admiralty without the production of a medical certificate, which was contrary to the usual regulation. He had been found medically unfit "on account of small, flat chest, slight lateral curvature of the spine and defective vision", but was allowed to join so as not to disappoint the Queen. He was entered as a naval cadet aboard , Nelson's old flagship, then used as a permanently moored receiving ship. In January of the following year, the Prince and Princess of Wales cruised the Mediterranean and Black Seas in the frigate ; and the Prince of Wales requested that Louis be appointed to the vessel, before his training was complete. As part of the same tour, Louis accompanied them on a visit to Egypt, where they visited the construction site of the Suez Canal. As was traditional, the Khedive, Isma'il Pasha, bestowed honours on the party, with Louis receiving the Medjidie (4th Class); in April, he received the Osmanie (4th Class) from the Ottoman Sultan.
Теңіздегі алғашқы мансабы
Луи 1869 жылы мамыр айында Ұлыбританияға оралды. Маусым айында ол «Солтүстік Америка және Батыс Индия» станциясының флагманы «Лафтеро» кемесіне қосылып, қазан айында міндетті офицер болды. 1870 жылдың маусым мен қыркүйегі аралығында ол Франко-пруссия соғысы кезінде Германияда демалыста болды, бірақ келесі үш жарым жылды Америкада (Бермуд және Галифакс, Новая Шотландия) өткізді. Мұндағы қызметі, Уэльс принцімен «Ариадна» кемесінде болған кезде алған білімін толықтыруға мүмкіндік берді. 1874 жылдың басында Еуропаға оралған ол Портсмутте тізімге алынып, кіші лейтенант емтихандарын тапсырды. Ол теңізшілік бойынша ең жоғары ұпай жинап, артиллерия бойынша да ең жоғары көрсеткіштердің бірін алды. 1875 жылы, тағы да Уэльс принцінің шақыруымен, ол 1875–1876 жылдары Үндістанға жасалған ресми сапарда принцтің сүйемелдеушісі болды. Луи сапардың кейбір эпизодтарын суреттеді, оның салған суреттері «Illustrated London News» газетінде жарияланды. 1876 жылдың 15 мамырында ол лейтенант қызметіне тағайындалды. Принц Луиді 1876 жылдың жазында Марлборо Хаусында қалуға шақырды, бірақ теңізде тәжірибесін арттыруды қалаған Луи Эдинбург герцогы, Принц Альфредке қарасты кемеде лейтенант болып қызмет ету ұсынысын қабылдады. Герцогтың жеке хатшысы ретіндегі міндеттерін атқарумен қатар, Луи теңіз қызметін де жалғастырды. Ол бұл жағдайдан ләззат алмады, себебі герцог өте сезімтал болды, ал Луидің кабинасы егеуқұйрықтарға толы болды. Бір күні төсекте жатқанда ол бір егеуқұйрықты қолымен ұстап алды. Сұлтан 1876 жылдың шілдесінен бастап Жерорта теңізінде саяхаттады. Келесі екі жыл бойы Луи Корольдік яхтада және «Осборн» Корольдік яхтасында қызмет етті, бірақ 1879 жылдың қазанында ол Корольдік яхтадағы қызметтен бас тартты, себебі бұл оның кәсіби мансабына зиян келтіретінін айтты және белсенді қызметке тағайындалғанға дейін жартылай жалақы алуға өтініш білдірді. 1880 жылдың 17 ақпанында ол, әкесі және Александр II Санкт-Петербургтегі Қысқы сарайда болған жарылысқа куә болды. Степан Халтурин патшаны үлкен қонақ бөлмесінің астындағы динамит арқылы өлтіруге тырысты. 1880 жылдың 24 тамызында Луи «Ұшқыш эскадрильяның» флагманы «Ливерпуль» кемесіне жіберілді. Кеме 1882 жылдың сәуір айында Оңтүстік Африкаға қайтып оралғанға дейін Оңтүстік Америка, Оңтүстік Африка, Австралия, Фиджи, Жапония, Қытай, Гонконг, Сингапур және Голландтік Шығыс Индия аралдарына сапар шекті. Луи Ұлыбританиядан сапарға шыққаннан кейін жеті ай өткен соң, актриса Лили Лэнгтри оған заңсыз қыз, Жанна Мариді дүниеге әкелді. Лэнгтри сонымен қатар Уэльс принцінің бұрынғы сүйіктісі болған. Жанна Маридің кім екені толыққанды расталмады, бірақ Луи оған қаржылық көмек көрсетті. Оңтүстік Африкадан «Inconstant» Сент-Хеленаға және Кабо-Верде аралдарына бағыт алды, онда эскадрилья Гибралтарға, одан Мальта мен Мысырға ағылшын-мысыр соғысына қатысуға бұйрық алды. 1882 жылдың 11 шілдесінде Александрия бомбаланды, ал келесі екі аптада Луи «Ұшқыш эскадрилья» құрамында әскери флотқа снарядтар мен оқ-дәрілерді жеткізіп, содан кейін Рас-эль-Тин сарайындағы Хедивке күзетшілік жасады. Оған Мысыр соғысы медалімен және жеке Виктория патшайымы марапаттады. 1882 жылдың қараша айында ол «Inconstant» кемесінен кетіп, Рождествоны Дармштадтта өткізді, ал келесі жылдың наурыз айында Болгариядағы кіші әкесі, Принц Александрды көріп қайтты. Александр 1879 жылы Еуропаның ірі державаларының мақұлдауымен Болгарияның тәуелсіз князі болған. Луи ағасымен бірге Түркияға мемлекеттік сапар жасады, содан кейін түрік теңіз флотымен Кипр және Палестинаны аралап шықты. Осы сапарда Луи түрік теңізшілерінің білімінің жетіспеуіне қатты таң қалды. Түрік капитандары навигация жасай алмады және жоғалмау үшін жағалауға жақын жүруге мәжбүр болды. Жағалаудан алшақтағанда олар бағыттарын жоғалтып, Жаффаға қарай жүргізе алмады. Олар қайтып келе жатқанда кемесі қағылып қалды.
Louis returned to Britain in May 1869. In June he joined , the flagship of the North America and West Indies Station, becoming a midshipman in October. From June to September 1870 he took leave in Germany, coinciding with the Franco Prussian war, but he spent the next three and a half years in the Americas (Bermuda and Halifax, Nova Scotia), where his tour of duty served to make up for the training he had missed while posted with the Prince of Wales on the Ariadne. Returning to Europe in early 1874, he was placed on the books of at Portsmouth, and passed the sub lieutenant's examinations—gaining the best marks ever recorded at seamanship and joint best ever at gunnery. In 1875, again at the invitation of the Prince of Wales, he joined , which conducted the Prince on an official tour of India, 1875–76. Louis sketched some of the events of the tour and his drawings were published in the Illustrated London News. He was promoted to lieutenant on 15 May 1876. The Prince asked Louis to stay with him at Marlborough House for the summer of 1876, but wishing to gain further experience at sea, Louis instead accepted an offer to join Prince Alfred, Duke of Edinburgh, as a lieutenant on board In addition to acting as the Duke's equerry, Louis continued his naval duties. He did not enjoy the position, as the Duke was rather touchy and Louis's cabin was infested with rats, one of which he caught with his bare hands as it ran across his chest as he lay in bed. The Sultan toured the Mediterranean from July 1876. For the next two years Louis served on and on the Royal Yacht, HMY Osborne, but in October 1879 he refused further service on the Royal Yacht, saying it was damaging his professional career, and requested half pay until he could be given an active duty. On 17 February 1880 he, his father, and Tsar Alexander II witnessed an explosion at the Winter Palace in Saint Petersburg, when Stephen Chalturin unsuccessfully attempted to assassinate the Tsar with dynamite beneath the great dining room. On 24 August 1880, Louis was posted to , the flagship of the Flying Squadron, which included on which Princes Albert Victor and George were serving. The ship sailed to South America, South Africa, Australia, Fiji, Japan, China, Hong Kong, Singapore and the Dutch East Indies, before returning to South Africa in April 1882. Seven months after Louis left Britain on the voyage, actress Lillie Langtry allegedly bore him an illegitimate daughter, Jeanne Marie. Langtry was also a one time mistress of the Prince of Wales. Jeanne Marie's parentage was never completely verified, but Louis made a financial settlement nonetheless. From South Africa the Inconstant sailed to St Helena, and the Cape Verde Islands, where the squadron received orders to proceed to Gibraltar, and from there to Malta and Egypt to take part in the Anglo Egyptian War. On 11 July 1882, Alexandria was bombarded and in the next two weeks Louis served in the Flying Squadron delivering shells and ammunition to the battle fleet, and then as a guard to the Khedive at Ras Al Teen Palace. He was decorated with the Egypt War Medal by Queen Victoria personally. In November 1882, he left the Inconstant, spent Christmas in Darmstadt, and in March the following year visited his younger brother, Prince Alexander, in Bulgaria. Alexander had been made Sovereign Prince of Bulgaria in 1879 with the approval of Europe's Great Powers. Louis accompanied his brother on a state visit to Turkey, and then on a tour of Cyprus and the Holy Land with the Turkish navy, during which Louis was appalled at the lack of seamanship—the Turkish captains were unable to navigate and had to hug the coast so as not to get lost; when they did leave the coast they became so disoriented that they were unable to steer for Jaffa. On its return journey the ship on which they had travelled ran aground.
Басшы
1885 жылы 30 тамызда Луи корольдік яхтадағы соңғы күніне бір күн қалғанда командир шеніне көтерілді. Келесі төрт жылды жағалаудағы мекемелерде және жартылай жалақымен, HMS Cambridge кемесінде, 1886 жылдың тамызында Милфорд-Хэвенде қысқа ғана уақыт өткізіп, Жерорта теңізінде қызмет етті. Ирландиялық ұлтшыл парламент депутаты (Парламент мүшесі) Уилли Редмонд және либералды депутат Чарльз Конибир британдық Парламентте Бэттенбергтің Dreadnought кемесіне тағайындалуына қатысты сұрақтар қойды. Конибир: «Шетелдікке британдық 30-ға жуық офицердің үстінен өтуге қандай ерекше біліктілік мүмкіндік берді?» - деп сұрады.
On his penultimate day aboard the Queen's yacht, 30 August 1885, Louis was promoted to the rank of commander. The next four years were spent in the shore establishments and on half pay, on HMS Cambridge, very briefly at Milford Haven in August 1886, and on board in the Mediterranean. Irish nationalist Member of Parliament (MP) Willie Redmond and Liberal MP Charles Conybeare both questioned Battenberg's appointment to Dreadnought in the British House of Commons. Conybeare asked, "What special qualifications have entitled a foreigner to be promoted over the heads of some 30 British officers?"
Капитан
1891 жылы 31 желтоқсанда Людовик капитандық шеніне көтерілді. Келесі жылдың басында ол бекіністердің бас инспекторының теңіз кеңесшісі болып тағайындалды. Оның міндеті – теңіз күштері мен әскер арасында байланыс жасау және үйлесімді қорғаныс жүйесін қамтамасыз ету болды. 1892 жылы Баттенберг Баттенберг Курсын анықтағышын ойлап тапты, ол теңізшілерге кемелердің орналасуы өзгергенде бағытты және жылдамдықты анықтауға мүмкіндік беретін салыстырмалы жылдамдық бойынша жұмыс істейтін аналогтық есептеу құрылғысы еді. 1894 жылдың ақпан айында оның қызметі одан әрі кеңейтілді, ол қорғаныс жөніндегі теңіз және әскери комитетінің бірлескен хатшысы болып тағайындалды, кейін ол Империялық қорғаныс комитеті деп аталды. Теңіз және әскери қорғанысты, сондай-ақ олардың өзара байланысын жан-жақты зерттеуінің нәтижесінде 1899 жылдың маусым айында ол Теңіз барлау басқармасының директорының көмекшісі болып тағайындалды. Ол Еуропаның патшалық үйлерімен байланыстарын пайдаланып, басқа елдердің теңіз флоттары туралы барлау ақпаратын жинады және оны Адмиралтействоға толық және егжей-тегжейлі есептер түрінде ұсынды. 1897 жылы ол Патшайымның жеке көмекшісі болды, және ол бұл лауазымды король Эдуард VII мен король Георг V тұсында да сақтап қалды.
On 31 December 1891, Prince Louis was promoted to the rank of captain. At the beginning of the following year, he was appointed naval advisor to the inspector general of fortifications. His role was to act as a liaison between the navy and the army in order to ensure a co ordinated defence. In 1892, Battenberg invented the Battenberg Course Indicator, a relative velocity analogue computer device used by seamen to determine course and speed to steer for changes of position between ships. By February 1894 his role was further developed when he was appointed joint secretary of the naval and military committee on defence, which was later renamed the Committee of Imperial Defence. His careful study of both naval and military defence, as well as its interaction, led to his appointment as assistant director of the Naval Intelligence in June 1899. He used his relationships with the royal houses of Europe to gather intelligence on the naval fleets of other nations, which he passed on to the Admiralty in full and detailed reports. He became an aide de camp to the Queen in 1897, a post he would retain under both King Edward VII and King George V.
1901 жылдың 10 қыркүйегінде ол жаңадан салынған жауынгерлік кеменің салтанатты түрде қабылдау рәсіміне қатысты және бір жыл бойы Жерорта теңізінде оның капитаны болып қызмет етті, осы кезеңде теңіз жаттығуында қарсыласынан басымдық танытты. 1902 жылдың қыркүйек айының соңында Жерорта теңізі флотының екінші командирі контр-адмирал Бурджес Уотсонның күрт қайтыс болуына байланысты Людовик уақытша 2-ші дәрежелі коммодор болып тағайындалды, оған қосымша жауапкершілік жүктелді. Сол жылдың қараша айында ол Теңіз барлау басқармасының директоры болып тағайындалды, бұл лауазым Адмиралтействоның бірінші лорды, Сельборн графы оны "мен кездескен ең дарынды теңізші" деп сипаттаған адамға өте қолайлы болды. Бұрынғы директор, контр-адмирал Реджинальд Костанс, бірнеше жыл бұрын Теңіз барлау басқармасында Баттенбергтің жоғары лауазымында болған және оның өзінің орнына келуіне кедергі келтіруге тырысқан.
He commissioned the newly built battleship on 10 September 1901, and served as its captain for a year in the Mediterranean, during which he spectacularly defeated a larger opposing force in a naval exercise. When the Second in Command of the Mediterranean Fleet, Rear Admiral Burges Watson, died suddenly in late September 1902, Louis was temporarily appointed 2nd class Commodore with added responsibilities. In November of the same year he was appointed as Director of Naval Intelligence, an apt posting for a man whom First Lord of the Admiralty the Earl of Selborne described as "the cleverest sailor I have met yet". The outgoing Director, Rear Admiral Reginald Custance, had been Battenberg’s superior at the Naval Intelligence Department a few years earlier and tried to prevent Battenberg’s promotion to succeed him.
Әмірші
1904 жылғы 1 шілдеде контр-адмирал болып тағайындалды. Сол жылы оның Еуропа патшалық сарайларымен туыстық байланыстары Доггер Банкі оқиғасын бейбіт түрде шешуге көмектесті. Екінші крейсерлік эскадрильяны басқарғаннан кейін екі жыл өткен соң, және Испанияға (онда оның қызы Виктория Евгения Баттенберг патшайым болды) қайта сапар жасағаннан кейін, ол Жерорта теңіз флотының екінші қолбасшысы болып тағайындалды, ал оның штаб-квартирасы болды. Алты айдан кейін, 1907 жылғы тамыз айында оның штаб-квартирасы соғыс кемесіне көшірілді. Келесі жылы вице-адмирал болып, Атлантика флотының Бас қолбасшысы болып тағайындалды. Тарихшы Эндрю Ламберт Баттенбергті «орташа адмиралдан ақылдырақ, бірақ сәл жалқау» деп сипаттады. [Флот] жаттығулары қару-жарақ және стратегия бойынша соңғы ой-пікірлерді көрсететін шынайылық сезімін күшейтті. 1909 жылы ол командир Владимир Семеновтың 1904-1905 жылдардағы орыс-жапон соғысы туралы жазған «Расплата» (Есептесу) атты мемуарларын аударма жасап жариялады және Луи Блерионың әуе арқылы Англия жоғалауына куә болды. Екі жылдан кейін ол жаңадан құрылған Үшінші және Төртінші дивизиялардың командирі болып тағайындалды. Осы тағайындауға дейінгі жылдар адмиралдар сэр Джон Фишер мен лорд Чарльз Бересфордтың теңіз күштерінің бағыты және реформалардың енгізілуі туралы келіспеушіліктерімен қиын болды. Луи Фишердің әдістерін мақұлдамаса да, оның жаңарту жобаларын көбінесе қолдады, нәтижесінде Фишердің қарсыластары Луидің мансаптық өсуіне бөгет қоюға тырысты.
He was promoted to rear admiral on 1 July 1904, in which year his family connections to the royal courts of Europe helped resolve the Dogger Bank incident peacefully. After two years at the head of the Second Cruiser Squadron, and further visits to Spain (where his niece Victoria Eugenie of Battenberg was Queen), he was appointed second in command of the Mediterranean Fleet as acting vice admiral with as his flagship. After less than six months in post his flag was transferred to the battleship in August 1907. The following year, he was promoted to vice admiral, and appointed as Commander in Chief, Atlantic Fleet. Historian Andrew Lambert described Battenberg as a sea going admiral as "more cerebral than the average, although somewhat lazy. The [fleet] exercises had a greater sense of realism, reflecting the latest thinking on weapons and strategy." In 1909, he published a translation of Commander Vladimir Semenoff's Rasplata (The Reckoning), a memoir of the Russo Japanese War of 1904–05, and witnessed the first crossing of the English Channel by air by Louis Blériot. He was appointed as commander of the newly constituted Third and Fourth Divisions of the Home Fleet two years later. The years immediately preceding this appointment were marred by disagreements between Admirals Sir John Fisher and Lord Charles Beresford over the direction of the navy and the imposition of reforms. Louis largely supported Fisher's modernising efforts, although he disapproved of his methods, and as a result Fisher's opponents attempted to prevent Louis's promotions.
Теңіз патшасы
Фишер 1911 жылы Луиді Бірінші теңіз лорды ретінде ұсынды: "Ол Адмиралдар тізіміндегі ең қабілетті әкімші", бірақ британдық баспасөздің бір бөлігі оның неміс екендігіне байланысты тағайындалуына қарсы болды. Хорацио Ботмлидің айтуынша, "Біздің Империямызға қарсы қылмыс – ұлттық қорғаныс құпияларын кез келген шетелдік азаматқа сеніп тапсыру". 1911 жылдың желтоқсанында Луи Адмиралтействоға қайта оралды, бірақ Бірінші теңіз лорды емес, Екінші теңіз лорды ретінде. Екінші теңіз лорды ретінде Луи қатардағы теңізшілердің жұмыс жағдайларын жақсартуға ұмтылды және соғыс жағдайында теңіз күштерінің жоспарларын дайындайтын Адмиралтействоның соғыс штабын құрды. 1912 жылдың 13 шілдесінде ол толық адмирал дәрежесіне көтерілді. Бірақ, бір жылға жуық уақыттан кейін, 1912 жылдың 8 желтоқсанында Баттенберг Адмирал сэр Фрэнсис Бриджменнен кейін Бірінші теңіз лорды лауазымын иеленді. Әскери тарихшы Хью Страхан Баттенбергтің "Фишердің догматизмінен мүлдем айырмашылығы бар екенін" айтады. Оның Черчилльге [Бірінші лордқа] ұнаған нәрселерінің бірі – оның ыңғайлылығы еді. Жиі ауысулар мен нашар тағайындамалардың [Уилсон, Бриджман және Баттенберг] комбинациясы Патшалық теңіз күштерінің кәсіби басшылығының соғысқа дейінгі төрт жылда бағытын жоғалтуына әкеп соқты. Енді билік азаматтық басшының – Уинстон Черчилльдің қолында болды. 1913 жылдың соңында Баттенберг (Черчилльдің қағаздарындағы жобалық жазбаларға сәйкес) тарихшы Николас Ламберт сипаттағандай, Черчилльдің бұрынғы басшысы Реджинальд Кустансты Әскери-теңіз штабының бастығы қызметіне тағайындау туралы ұсынысына "көзге түрерлік қарсылық" көрсетті (оның орнына Доветон Стурди тағайындалды). Артур Балфурдың бұрынғы саяси хатшысы Джек Сандарс Адмиралтействодағы көптеген көздер Баттенбергтің Черчилльге бағынуына шағымданып, оның Черчилльдің меморандумдарына жиі жазған "Толығымен келісемін" деген сөзінен кейін "Толығымен келісемін" деген лақап аты болғанын жазды. Бірінші дүниежүзілік соғыс қарсаңында Черчилль мен Баттенберг Корольдік теңіз күштерінің жауынгерлік дайындығын сақтау үшін жаттығу маневрлерінен кейін британдық флоттың жоспарланған таралуын тоқтату туралы маңызды шешім қабылдады. Эндрю Ламберттің пікірінше, "Черчилль соғыс басталса Фишерді қайтаруды жоспарлаған болса да, оны ертерек шақырып, соғыстың алдын алу мүмкіндігін жіберді. Фишердің кеңесімен ешқандай кабинет шілдедегі [1914] дағдарысқа мұндай қателікпен, қабілетсіз, апатты жауап бермес еді. Британдық труба шілдедегі [1914] дағдарыста өте белгісіз үн шығарды, бұл немістерге Британия бейтарап болуы мүмкін деген ойға келді. Жас Бірінші лордтың энергиясы мен құлшынысы мен Бірінші теңіз лорды принц Луи Баттенбергтің жайсыз әдеттерінің арасындағы айырмашылық Фишерді қайтаруды сөзсіз етті". Соғыс басталғаннан кейін, подагра Баттенбергке едәуір ауыр тигізе бастады, ал ол құрған теңіз штабы дұрыс жұмыс істемеді. 1914 жылдың 6 тамызында Баттенберг пен француз әскери-теңіз флотының штаб бастығы Антуан Шверер екі теңіз күштерінің жауапкершілігін бөлу туралы конвенцияға қол қойды. Конвенция Энтанта Кордиаль шарттарын бекітті және Жерорта теңізіндегі барлық теңіз операцияларын Францияға жүктеді. Қоғамдық пікірдің ықпалымен Черчилль 1914 жылдың 27 қазанында принц Луиден Бірінші теңіз лорды лауазымынан кетуін өтінді. Баттенбергтің отставкасын қабылдауды патшаның Фишерді оның орнына тағайындауға қарсылығы кейінге қалдырған кезде, Луи Черчилльге: "Мені босатыңыз, өтінемін. Мен күйзелудің алдындамын және миымды ештеңеге пайдалана алмаймын" деп жазды. 13 қарашада ол Черчилльдің Әскери-теңіз министрі, контр-адмирал Хорас Худқа: "Бұл өте қиын жағдай болды, бірақ маған үкімет өзін мені қолдау үшін жеткілікті күшті сезінбейтінін түсінген сәттен бастап басқа таңдау болмады" деп жазды. Кейінірек Черчилль Джордж Ридделлге (күнделік, 1915 жылдың 29 сәуірі) Баттенберг "өте әлсіз" болғанын айтты. Ол сондай-ақ Доветон Стурдиді "жақсы штаб бастығы емес" деп сынға алды. Ол жақсы әмірші, бірақ ақылды емес". Оның отставкаға кетуі саясаткерлер мен теңізшілер тарапынан ризашылыққа толы болды. 28 қазанда Баттенберг Черчилльге: "Мен үшін ең бастысы – Патшалық кеңеске қабылдану" деп жазды. Кейінірек король Луиді қолдау көрсету үшін оны жеке кеңесші етіп ант берді. Флот адмиралы лорд Джон Хей "шеберлікпен таратылған жалғандықтар" Германиядан бастау алды деп ойлады. Людовик соғыстың қалған кезеңінде ресми лауазымға ие болмады және Уайт аралындағы Кент-хауста зейнеткерлік өмір сүрді. Ол уақытын үш үлкен томдық теңіз медальдары туралы толық энциклопедия жазумен өткізді, ол осы тақырып бойынша стандартты анықтамалық жұмысқа айналды. Оның теңіз мансабы еңбекқорлықпен, жаңалықтармен және зиялылықпен сипатталды; ол навигацияны есептеу үшін механикалық калькуляторларды және конус сигналына арналған аппараттарды енгізді. Ол 1919 жылдың 1 қаңтарында "өз сұрауы бойынша" зейнетке шықты, міндетті зейнеткерлік жасына – 65 жасқа жеткенге дейін аз уақыт қалғанда.
Fisher recommended Louis as First Sea Lord in 1911: "He is the most capable administrator in the Admirals List by a long way", but elements of the British press were against his appointment on the grounds that he was a German. Horatio Bottomley said it was "a crime against our Empire to trust our secrets of National Defence to any alien born official". In December 1911, Louis did return to the Admiralty but as Second rather than First Sea Lord. As Second Sea Lord, Louis pushed through improvements in working conditions for the ratings, and created an Admiralty War Staff that would prepare the navy's plans in case of war. He was promoted to full admiral on 13 July 1912. However, almost a year to the day later, on 8 December 1912, Battenberg assumed the post of First Sea Lord in succession to Admiral Sir Francis Bridgeman. Military historian Hew Strachan contends that Battenberg "lacked Fisher's dogmatism. Not the least of his attractions to Churchill [the First Lord] was his malleability. The combination of frequent change and weak appointees [Wilson, Bridgeman and Battenberg] ensured that the professional leadership of the Royal Navy lost its direction in the four years preceding the war. Power now lay with the service's civilian head Winston Churchill." Late in 1913 Battenberg (according to draft notes in Churchill's papers) gave what historian Nicholas Lambert describes as "uncharacteristically fierce resistance" to Churchill's suggestion of appointing his former superior Reginald Custance to the post of Chief of Naval War Staff (Doveton Sturdee was appointed instead). Jack Sandars, Arthur Balfour’s former political secretary, at one point recorded that his many sources at the Admiralty complained of Battenberg’s subservience to Churchill and that his nickname was "Quite Concur" after the words which he often wrote on Churchill’s memos. On the eve of the World War, Churchill and Battenberg made the crucial decision to cancel the scheduled dispersal of the British fleet following practice manoeuvres, to preserve the Royal Navy's battle readiness. In the view of Andrew Lambert, "While Churchill planned to recall Fisher if war broke out, he missed the chance to prevent war that might have been provided by drafting him earlier. No Cabinet advised by Fisher would have made such a blundering, incompetent, disastrous response to the July [1914] Crisis. The British trumpet gave a very uncertain note in July [1914], allowing the Germans to delude themselves that Britain might be neutral the contrast in habits between the energy and enthusiasm of the young First Lord and the lackadaisical habits of the First Sea Lord Prince Louis of Battenberg made Fisher's recall all but inevitable." Upon the outbreak of war, gout began to cause Battenberg considerable pain, and the naval staff he had set up did not function as well as it ought to have done. On 6 August 1914 Battenberg and the French Deputy Chief of Staff of the Navy Antoine Schwerer signed a convention in London on the division of responsibilities between the two navies. The convention confirmed the terms of the Entente Cordiale, and placed France in command of all naval operations in the Mediterranean. Driven by public opinion, Churchill asked Prince Louis to resign as First Sea Lord on 27 October 1914. When acceptance of Battenberg's resignation was delayed by the King's opposition to the appointment of Fisher in his place, Louis wrote to Churchill, "I beg of you to release me. I am on the verge of breaking down & I cannot use my brain for anything." On 13 November he wrote to Churchill's Naval Secretary, Rear Admiral Horace Hood, "It was an awful wrench, but I had no choice from the moment it was made clear to me that the Government did not feel themselves strong enough to support me by some public pronouncement". Churchill later told George Riddell (Diary 29 April 1915) that Battenberg had been "very lethargic". He was also critical of Doveton Sturdee "not a good Chief of Staff. He is a good fighting admiral but not a clever man." His resignation was announced amid an outpouring of appreciation from politicians and naval comrades. Battenberg had written to Churchill on 28 October, "What I shd (sic) value above all else is to be admitted to the Privy Council". The King later swore Louis in as a Privy Councillor in a public show of support. Admiral of the Fleet Lord John Hay thought that the "ingeniously propagated lies" originated from Germany. Prince Louis held no official post for the remainder of the war and lived in retirement at Kent House on the Isle of Wight. He occupied his time in writing a comprehensive encyclopaedia on naval medals published in three large volumes, which became the standard reference work on the subject. His naval career had been characterised by industry, invention and intellect; he introduced mechanical calculators to compute navigations and a cone signalling apparatus. and he officially retired on 1 January 1919 "at [his] own request", shortly before reaching the mandatory retirement age of 65.
Маунтбетн фамилиясының қабылдануы
Соғыс кезінде британдық король отбасының тегі мен көптеген неміс туыстары ескеріле отырып, олардың неміс жаққа жақын болуы мүмкін деген қатал әңгімелер корольді өзінің қосалқы неміс династиялық атақтарынан бас тартып, ағылшын тегін қабылдауға мәжбүр етті. Корольдің бұйрығымен Луи 1917 жылдың 14 шілдесінде Гессен Ұлы Герцогтығындағы Баттенберг князі атағынан, сондай-ақ "Серенес Билік" дәрежесінен бас тартты. Сонымен қатар, Луи әулеттік атын ағылшын тіліне ауыстырып, "Баттенберг" атауын "Маунтбэттен" деп өзгертті, бірақ "Баттенхилл" деген балама атауды қарастырды, бірақ қабылдамады. 7 қарашада король оны Милфорд-Хейвен маркизі, Медина графы және Альдерни виконты етіп тағайындады. Георг V оған герцогтық мәртебесін ұсынды, бірақ ол герцогқа тән жомарт өмір салтына қарық болғандықтан бас тартты. Тек, Шлезвиг-Гольштейн және Глейхен отбасыларындағы корольдің британдық туыстары да ұқсас өзгерістерге ұшырады. Луидің әйелі Гессен ханшайымы атағын қолдануын тоқтатты және Милфорд-Хейвеннің маркизасы ретінде танылды. Оның үш кіші баласы ханзадалық атақтарын қолдануын тоқтатып, британдық маркиздің балалары ретінде әдепті атаулар алды; оның үлкен қызы, ханшайым Элис, 1903 жылы грек корольдік отбасына үйленді және ешқашан Маунтбеттен тегін пайдалануға мүмкіндік болған жоқ. Дегенмен, оның жалғыз ұлы, Грекия мен Данияның ханзадасы Филип, 1947 жылы британдық азамат болғаннан кейін бұл есімді қабылдады. Атаулар мен атақтардың өзгеруі кезінде Луи өзінің үлкен ұлы Джорджтың үйінде біраз уақыт өткізді. Фамилиясын Маунтбеттен деп өзгерткеннен және Милфорд-Хейвеннің маркизі болғаннан кейін Луи ұлының қонақ кітабына "Принц Хайд келді, Лорд Джекилл кетті" деп жазды.
During the war, persistent rumours that the British Royal Family must be pro German, given their dynastic origins and many German relatives, prompted the King to abandon his subsidiary German dynastic titles and adopt an English surname. At the behest of the King, Louis relinquished the title Prince of Battenberg in the Grand Duchy of Hesse, along with the style of Serene Highness, on 14 July 1917. At the same time, Louis anglicised his family name, changing it from "Battenberg" to "Mountbatten", having considered but rejected "Battenhill" as an alternative. On 7 November, the King created him Marquess of Milford Haven, Earl of Medina, and Viscount Alderney in the peerage of the United Kingdom. He was offered a dukedom by George V, but declined as he could not afford the lavish lifestyle expected of a duke. The King's British relatives in the Teck, Schleswig Holstein, and Gleichen families underwent similar changes. Louis's wife ceased to use her own title of Princess of Hesse and became known as the Marchioness of Milford Haven. His three younger children ceased to use their princely titles and assumed courtesy titles as children of a British marquess; his eldest daughter, Princess Alice, had married into the Greek Royal Family in 1903, and never had occasion to use the surname Mountbatten. However, her only son, Prince Philip of Greece and Denmark, adopted the name when he became a British subject in 1947. While the transition in names and titles was being effected, Louis spent some time at the home of his eldest son, George. After anglicising his surname to Mountbatten and becoming Marquess of Milford Haven, Louis wrote in his son's guestbook, "Arrived Prince Hyde, Departed Lord Jekyll".
Соңғы жылдары және өлімі
Соғыс кезінде Лорд Милфорд Хевеннің екі қарындасы (Императрица Александра Федоровна мен Ұлы герцогиня Елизавета Федоровна) Ресейде большевиктер тарапынан өлтірілді. Ақырында, 1921 жылдың қаңтарында ұзақ және қиын жолдан кейін Ұлы герцогиня Елизавета Федоровнаның денесі Милфорд Хевен мен оның әйелінің қатысуымен Иерусалимде жерленді. 1919 жылы Милфорд Хевендер қаржылық себептермен Кент Хаус үйлерінен бас салуға мәжбүр болды. Ол теңіз күштерінің медальдар жинағын сатты. Оның Ресейдегі барлық қаржылық инвестициялары большевиктер тарапынан тартып алынды, ал оның неміс мүлігі марка құлдырағаннан кейін құндылығын жоғалтты. 1920 жылы ол әкесінен мұраға алған Хейлигенберг қамалын сатты. Милфорд Хевен 1921 жылғы Жаңа жылдық наградалар бойынша Корольдік теңіз күштеріне көрсеткен қызметі үшін Бат орденінің Әскери Ұлы крестіне (GCB) ие болды, бұл ол бұрыннан иеленген азаматтық орденге қосымша болды, және 19 тамыздағы Корольдік Кеңес шешімімен зейнеткерлік тізімінде Флот Адмиралы шеніне көтерілді. Бұл оның соңғы сапары болды; ол 1921 жылдың 11 қыркүйегінде Лондон қаласындағы Пикадиллидегі 42 Half Moon Street мекенжайындағы Теңіз және Әскери клубының қосымша ғимаратында тұмаудан кейін жүрек жетіспеушілігінен қайтыс болды. Вестминстер аббаттығындағы жобалау рәсімінен кейін оның денесі Уайт аралындағы Уиппингхэмдегі Сент-Милдред шіркеуіне жерленді.
During the war, two of Lord Milford Haven's sisters in law (Empress Alexandra Feodorovna and Grand Duchess Elizabeth Feodorovna) were killed by the Bolsheviks in Russia. Eventually, in January 1921, after a long and convoluted journey, the body of Grand Duchess Elizabeth Fyodorovna was interred in Jerusalem in the presence of Milford Haven and his wife. In 1919, the Milford Havens had to give up their home, Kent House, for financial reasons. He sold his collection of naval medals. All of his financial investments in Russia were seized by the Bolsheviks and his German property became valueless with the collapse of the mark. He sold Heiligenberg Castle, which he had inherited from his father, in 1920. Milford Haven was appointed Military Knight Grand Cross of the Order of the Bath (GCB), to add to the Civil one he already held, in recognition of his service to the Royal Navy in the 1921 New Year Honours, and was specially promoted by Order in Council to the rank of Admiral of the Fleet on the Retired List, dated 19 August. It was his last voyage; he died at 42 Half Moon Street, Piccadilly, London in the annexe of the Naval and Military Club on 11 September 1921 of heart failure following influenza. After a funeral service at Westminster Abbey, his remains were buried at St. Mildred's Church, Whippingham, on the Isle of Wight.