Роберт фон Путкамер: Пруссиялық мемлекет қайраткерінің өмірі мен қызметі
Robert von Puttkamer
Роберт фон Путкамер (1828-1900) – прусский государственный деятель, реформатор образования и правописания. Братский родственник Бисмарка, влиятельный министр.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Роберт Виктор фон Путткамер (5 мамыр 1828 – 15 наурыз 1900) – пруссиялық мемлекет қайраткері, ең белгілісі 1879 жылы Пруссияның халыққа білім беру және дін істері министрі, ал 1881 жылы оның туысы Отто фон Бисмарк басшылығымен ішкі істер министрі қызметін атқарған. Ол сонымен қатар неміс тілінің орфографиясында реформалар енгізді.
Robert Viktor von Puttkamer (5 May 182815 March 1900) was a Prussian statesman, most prominent in his roles as Prussian minister of public education and worship in 1879 and as interior minister in 1881, under his brother in law Otto von Bismarck. He also introduced reforms in German orthography.
Ерте мансап
Путткамер Бранденбург провинциясының Франкфурт-на-Одере қаласында дүниеге келген. Оның әкесі, Позен провинциясының Oberpräsident-і Генрих фон Путткамер, кең таралған дворяндық Путткамер әулетіне жататын, оның құрамында Бисмарктің әйелі Йоханна фон Путткамер және Путткамердің өзінің әйелі де болды. Роберт фон Путткамер қысқа заңгерлік курсын бітірген соң, 1850 жылы Данцигтегі сотта аускультатор ретінде қызметін бастады, бірақ 1852 жылы мемлекеттік қызметке өтті, ал 1854 жылы бағалаушы (Assessor) шеніне көтерілгеннен кейін сауда және өнеркәсіп министрлігінің теміржол бөлімінде қызметке тағайындалды. 1859 жылы ол Пруссияның Рейн провинциясының астанасы Кобленцтегі президиалдық кеңес мүшесі (Oberpräsidialrat) болды, ал 1860 жылдан 1866 жылға дейін Помераниядағы Деммин округінің Ландраты болды. Аустрия-Пруссия соғысы кезінде Путткамер Моравияда азаматтық комиссар болып жұмыс істеді. 1867-1871 жылдары ол Солтүстік Германия Конфедерациясының канцеляриясында кеңесші болды. 1871 жылы ол Шығыс Пруссиядағы Гумбинен үкіметтік аймағының президенті, 1875 жылы Лотарингия департаментінің президенті (Bezirkspräsident), ал 1877 жылы Силезияның Oberpräsident-і болып тағайындалды. 1874 жылдан бастап ол жиі Рейхстагқа және Пруссияның депутаттар палатасына сайланды, онда ол неміс консервативтік партиясына қосылды.
Puttkamer was born at Frankfurt (Oder) in the Province of Brandenburg. His father, Heinrich von Puttkamer, Oberpräsident of the Province of Posen, belonged to the widely extended noble Puttkamer family, of which Bismarck's wife Johanna von Puttkamer and Puttkamer's own wife were also members. Robert von Puttkamer, after a short course of law, began his official career in 1850 as Auskultator in the courts at Danzig, but in 1852 he entered the civil service, and after his promotion to the rank of Assessor in 1854 he was given a post in the railway department of the ministry for trade and industry. In 1859 he became a member of the presidial council (Oberpräsidialrat) at Coblenz, capital of the Prussian Rhine Province, and from 1860 to 1866 was Landrat at Demmin in Pomerania. During the Austro Prussian War, Puttkamer acted as civil commissary in Moravia. From 1867 to 1871 he was a councillor in the chancery of the North German Confederation. In 1871 he was appointed president of the government region of Gumbinnen in East Prussia, in 1875 department president (Bezirkspräsident/) of the Department of Lorraine, and in 1877 Oberpräsident of Silesia. From 1874 onward he was frequently elected to the Reichstag and the Prussian Chamber of Deputies, in which he attached himself to the German Conservative Party.
Қызмет көрсету
1879 жылы Путткамер Пруссияның білім және дін істері министрі болып тағайындалды, ол Бисмарк бастаған клерикалды-консервативті саясаттың таңдалған құралы еді. Социалистік қауіптің күшеюіне байланысты, Католик орталығымен келісімге келу қажет болды. Силезияның оберпрезиденті қызметінде ол май заңдарын қолданудың қатаңдығын азайтуға көп үлес қосты және білім және дін істері министрі ретінде осы саясатты жалғастырды. Ол дінсіз мектептерге қарсы шаралар қабылдады және ортодоксал евангелистерге жеңілдіктер жасады. 1881 жылы Путткамер Пруссияның ішкі істер министрі болып тағайындалды. Оның реакциялық-консервативті көзқарастары Бисмарк пен император Вильгельмнің пікірлерімен толық үйлесімде болды. Олардың күшті қолдауымен ол, қазіргі демократиялық принциптерге және тіпті конституцияның рухына қайшы келіп, жоғарыдан қатаң тәртіптің ескі прус жүйесін қайта орнатуға тырысты. Оның басты мақсаты мемлекеттік қызметкерлер арасындағы наразылықтың алғашқы көріністерін тоқтату болды. Оның ұсынысымен 1882 жылғы 4 қаңтардағы патшалық жарлықта барлық шенеуніктердің саяси сайлауларда үкіметке толыққанды қолдау көрсетуі міндет деп белгіленді. Әлеуметтік демократияға қарсы күресте ол қоғамдық жиналыстар өткізуге кедергі келтірді және ереуіл қозғалыстарын күшпен басуға тырысты. Дегенмен, ол көптеген пайдалы әкімшілік реформаларды жүзеге асырды. Путткамердің басшылығымен жүргізілген саясат халық арасында жиреншік тудырды: Рейхстагта Рихтер мен Рикерт сияқты радикалдар ғана емес, сонымен қатар Беннигсен сияқты ұлттық либералдар да оған қарсы шықты. Либералды көзқарастары белгілі болған жаңа император Фридрих III таққа отырғаннан кейін, бұл жағдай ұзаққа соқпайтыны анық болды. Бисмарктің қолдауына қарамастан, Путткамер 1888 жылғы 8 маусымда отставкаға кетуге мәжбүр болды.
In 1879 Puttkamer was appointed Prussian minister of education and public worship, the chosen instrument of the Clerical Conservative policy initiated by Bismarck when the Socialist peril made it expedient to conciliate the Catholic Centre. As Oberpräsident of Silesia he had already done much to mitigate the rigour of the application of the May Laws, and as minister of education and public worship, he continued this policy. He took measures against the undenominational schools, and made concessions to the orthodox Evangelicals. In 1881 Puttkamer was appointed Prussian minister of the interior. His reactionary conservative temper was in complete harmony with the views of Bismarck and the Emperor William, and with their powerful support he attempted, in defiance of modern democratic principles and even of the spirit of the constitution, to re establish the old Prussian system of rigid discipline from above. He was above all concerned to nip in the bud any tendencies in the civil service to revolt, and it was on his initiative that on 4 January 1882 a royal ordinance laid it down as the duty of all officials to give the government their unconditional support at political elections. In a vain effort to combat social democracy, he seriously interfered with the freedom to hold public meetings and attempted the forcible suppression of strike movements. However, he did carry out many useful administrative reforms. Puttkamer's administration was intensely unpopular: it was attacked in the Reichstag, not only by Radicals like Richter and Rickert, but also by National Liberals like Bennigsen. When the new Emperor Frederick III, whose liberal tendencies were notorious, succeeded to the throne, it was clear that it could not last. In spite of Bismarck's support, Puttkamer was forced to resign on 8 June 1888.
Карьерасының соңғы жылдары
Фредерик III-тің билігі үш айға жетіп, одан кейін ұлы Вильгельм II таққа отырды. Оның қағидалары атасының қағидаларымен үйлесті, ал Путткамер толыққанды қайта орналастырылды. 1889 жылдың 1 қаңтарында ол "Қара бүркіт" орденімен марапатталды. Мерзебургтің зайырлы каноны (домхерр) қызметіне тағайындалып, 1891 жылы Померания провинциясының облыс әкімі (Oberpräsident) болды. Ол 1899 жылға дейін қызмет еткен бұл лауазымда провинциялық кеңеспен бірлесіп пайдалы жұмыстар атқарды. 1900 жылы Помераниядағы Карзин имениесінде қайтыс болды.
The reign of Frederick III lasted barely three months, and he was succeeded by his son William II, whose principles were those of his grandfather, and Puttkamer was largely rehabilitated. On 1 January 1889 he received the Order of the Black Eagle. He was appointed a secular canon (Domherr) of Merseburg, and in 1891 became Oberpräsident of the Province of Pomerania. In this office, which he held till 1899, he did useful work in collaboration with the provincial estates. He died in 1900 on his estate at Karzin in Pomerania.
Неміс орфографиясының реформаторы
Путткамер неміс орфографиясын жеңілдету туралы 1880 жылғы 21 қаңтардағы жарлықтың авторы ретінде де есте сақталады. Бастапқыда, әсіресе Бисмарк өзі оған қарсы күшті оппозиция көрсетті, бірақ оның тиімділігі тез байқалып, кеңінен қолданысқа енді. Ол настолько негізделген болғандықтан, кейінгі реформаторлар Путткамер қалаған жолмен жүруі жеткілікті болды.
Puttkamer is also remembered as the author of the ordinance of the 21 January 1880 on the simplification of German orthography. This was at first vigorously opposed, not least by Bismarck, himself; but its convenience soon became evident, it was increasingly put into practice, and was so well based that later reformers needed only to follow the lines laid down by Puttkamer.