Кіріспе
Малори Блэкман (8 ақпан 1962 жылы туған) – 2013 жылдан 2015 жылға дейін Балалар әдебиеті лауреаты болған британдық жазушы. Ол негізінен балалар мен жасөспірімдерге арналған әдебиет және теледрама жазады. Ол ғылыми фантастика жанрын қоғамдық және этикалық мәселелерді зерттеу үшін пайдаланған, мысалы, «Noughts and Crosses» сериясы нәсілшілікті зерттеу үшін құрастырылған, альтернативті Ұлыбритания аймағын қолданады. Блэкман өз еңбектері үшін көптеген наградаларға ие болды, соның ішінде 2022 жылғы PEN Pinter сыйлығын алды.
Malorie Blackman (born 8 February 1962) is a British writer who held the position of Children's Laureate from 2013 to 2015. She primarily writes literature and television drama for children and young adults. She has used science fiction to explore social and ethical issues, for example, her Noughts and Crosses series uses the setting of a fictional alternative Britain to explore racism. Blackman has been the recipient of many honours for her work, including the 2022 PEN Pinter Prize.
Ерте өмір және білім
Малори Блэкман 1962 жылдың 8 ақпанында Лондонның Мертон қаласында дүниеге келді және Льюишемде, бес баланың біреуі болып өсті. Оның ата-анасы Барбадостан келген және Ұлыбританияға "Windrush generation" ағынымен келген; әкесі Джо автобус жүргізушісі, ал анасы Руби пижама фабрикасында жұмыс істеген. Малори кішкентай кезінде әкесі отбасын тастап кетіп, анасы оны және оның бауырларын жалғыз өзі тәрбиелеуге мәжбүр болды. Мектепте Малори ағылшын тілінің мұғалімі болғысы келді, бірақ өскенде жүйелік бағдарламашы болды. Ол Темза политехникалық институтында жоғары білім алып, Ұлттық кино және теледидар мектебін бітірді. Малори Блэкман OBE 1980-ші жылдардың соңынан бері түрлі курстарға қатысқан бұрынғы студент ретінде City Lit-пен тығыз байланыста болды. 2019 жылы City Lit Малори Блэкман OBE атындағы "Естілмеген дауыстар" шығармашылық жазу стипендиясын жариялады. City Lit Creative Writing бөлімінде оқу үшін әрқайсысы 1000 фунтқа дейін сомасы бар үш жылдық сыйлық ұсынады.
Мансап
Блэкменнің алғашқы кітабы 1990 жылғы қарашада жарық көрген «Not So Stupid!» атты жасөсперімдерге арналған қорқыныш пен ғылыми-фантастика әңгімелерінің жинағы болды. Содан бері ол 60-тан астам балалар кітабы, оның ішінде романдар мен әңгімелер жинақтары, сондай-ақ телеарналар үшін сценарийлер мен сахналық пьесалар жазды. 2018 жылы ол «Doctor Who» жобасында жұмыс істеген алғашқы түрлі терілі автор атанды (Бұл мүмкіндік 29 жыл бұрын Робин Мукерджиге түпнұсқа серия кезінде, іске аспаған «Alixion» жобасымен ұсынылған болатын). Блэкменнің марапатқа ие болған «Noughts & Crosses» сериясы (2001 жылдан бастап) махаббат, расизм және зорлық-зомбылық тақырыптарын зерттейді және альтернативті, ойдан шығарылған Ұлыбританияда өрбуді көреді. 2007 жылы BBC-дің «Blast» веб-сайтына берген сұхбатында, атауын таңдау себебін түсіндіре келе, Блэкмен «нөлдер мен кресттер – балалық шақтан кейін ешкім ойнамайтын, себебі ешкім жеңіске жете алмайтын ойын» деді. «The Times» газетіне берген сұхбатында Блэкмен «Noughts & Crosses» кітабын жазуға дейін оның кейіпкерлерінің ұлттық қатысуы ешқашан кітаптарының сюжетіне орталық мәселе болмағанын айтты.
Марапаттаулар мен марапаттар
Ол 2008 жылы туған күніне орай Ұлыбритания империясының орденінің офицері (OBE) болып тағайындалды. Оның еңбектері 15-тен астам сыйлыққа ие болды. Блэкманның телевизиялық сценарийлеріне ұзақ жылдар бойы көрсетіліп келген балалар драмасы «Байкер Гроув» эпизодтары, сондай-ақ оның «Whizziwig» және «Pig Heart Boy» романдарының телевизиялық бейімделулері кіреді. Блэкман балалар лауреаты қызметін атқарган кезінде Ұлыбританиядағы алғашқы жасөспірімдер әдебиеті фестивалінің (YALC) құрылуына көмектесті. 2022 жылы Блэкман ПЕН Пинтер сыйлығының иегері атанды, бұл балалар мен жасөспірімдер әдебиетінің авторы алғаш рет осы құрметке ие болған жағдай. 2022 жылғы қазан айында Британ кітапханасында сөйлеген қабылдау сөзінде ол доктор Абдулжалил Әл Сингасені Халықаралық Батыл Жазушы деп атап, сыйлықты ортақ бөлісуге ниеттенді. 2023 жылғы қарашада Британ кітапханасында «Малори Блэкман: Әңгімелердің күші» атты көрме ашылды (көрме 25 ақпан 2024 жылға дейін жұмыс істейді), ол оның мансабын көрсетіп, маңыздылығын айқындайды. «Wallpaper» журналының мәлімдемесінше, ол «Блэкманның авторлық жолына жарық түсіреді, сонымен қатар оның романдары көтеріп көрсететін әлеуметтік мәселелерге тоқталады. Ерекше көрме – бұл медиада бейнеленудің және 1960-1980 жылдардағы қара белсенділіктің маңыздылығын білуге ашық шақыру».
Жеке өмір
Малори Блэкман күйеуі Нилмен және қызы Элизабетпен бірге Англияның Кент қаласында тұрады. Бос уақытында фортепианода ойнауды, композиция жазуды, компьютерлік ойындар ойнауды және өлең жазуды ұнатады. Ол Верна Уилкинстің балаларға арналған өмірбаянының тақырыбы болып табылады. 2014 жылдың наурыз айында Блэкман басқа да белгілі авторлармен бірге «Кітаптар – кітаптар» науқанына қолдау көрсетті, бұл науқан балалар кітаптарын «қыздарға арналған» немесе «ұлдарға арналған» деп белгілеуді тоқтатуға бағытталған. 2014 жылдың тамызында Малори Блэкман Шотландияның тәуелсіздігіне қарсы «Гардиан» газетіне жазылған хатқа қол қойған 200 қоғамдық қайраткердің бірі болды. Блэкман 2019 жылғы «Африканың жаңа қыздары» антологиясына (Маргарет Басби құрастырған) қызына жазған хаты арқылы үлес қосты. 2019 жылы Стормзи Блэкманды «Супербатырлар» әнінде еске алды, ал 2022 жылы ол «Mel Made Me Do It» промо-видеосының ішінде пайда болды. Блэкманның 2022 жылы жарық көрген «Жай ғана айтайын: Сөзбен өмірім» атты естелік кітабы Патрис Лоуренс тарапынан «өмірге жабысу және жетістік туралы кітап» деп сипатталды.
Теледидар сценарийлері
Жыл Атауы Ескертпелер Телерадиокомпания 1996 жыл Операция Гаджетмен! Джим Годдардтың режиссерлігімен және Марина Сиртис бас рөлдегі телефильм. Hallmark Entertainment 1998 жыл Whizziwig Эпизодтар CITV 1999 жыл Pig Heart Boy 6 эпизод CBBC 2004 жыл Byker Grove Эпизодтар: #16.20 және #16.19 CBBC 2007 жыл Jackanory Junior Элли және Мысық CBeebies 2018 жыл Doctor Who Эпизод: Роза, Крис Чибналлмен бірлесіп жазылған BBC One
Жұмыстың мазмұны
1997 жылғы Excelle/Write Thing «Жылдың балалар авторы» сыйлығы. 2022 жылғы PEN Пинтер сыйлығы.
Хакер үшін (1995)
1994 жылы W. H. Smith Mind Boggling Book of the Year жүлдесі.
Шошқа жүректі бала үшін
2000 жылғы BAFTA үздік драмасы.