Кіріспе

Колониялық Массачусетс саясаткері Уильям Даммер (крещениеден өткен) 29 қыркүйек 1677 (ескі стиль) [= 10 қазан 1677 (жаңа стиль)] – 10 қазан 1761 ж.) – Массачусетс шығанағы провинциясының саясаткері. Ол он төрт жыл (1716–1730) провинцияның лейтенант-губернаторы қызметін атқарды, оның ішінде 1723 жылдан 1728 жылға дейін губернатор міндетін уақытша атқарды. Ол Солтүстік-Шығыс Солтүстік Американың британдық колониялары мен қазіргі Нью-Гэмпшир, Мэн, Нью-Брансуик және Нова-Скотиядағы үнді тайпалары арасындағы, кейде Даммер соғысы деп аталатын соғыстағы рөлімен есімдері сақталған. Даммер Массачусетстің бай саудагер отбасында дүниеге келді және жас кезінде Англияға сауда ісіне қатысу үшін сапарлады. 1712 жылы Массачусетске оралғаннан кейін ол провинциялық саясатқа қатысып, ағасы Иеремияның көмегімен патшалық комиссия арқылы лейтенант-губернатор болып тағайындалды. Ол губернатор Сэмюэл Шуттың қызметі кезінде жұмыс істеді, ол жиналыспен көптеген мәселелер бойынша дауласты. Шут 1722 жылдың соңында Солтүстік Жаңа Англияның жергілікті халқымен соғыс ортасында провинцияны кенеттен тастап кетті. Даммер бұл соғысты сәтті аяқтады. Ол Абенаки тайпасымен келісімге келді, ол кейінгі келісімдердің негізін құрады. 1728 жылы Шутты Уильям Бернет алмастырды, оның 1,5 жылдық қызметі жалақысы үшін қызу тартысқа толы болды. Бернет қызмет барысында қайтыс болды және 1730 жылы оны Джонатан Белчер алмастырды, ол өзінің лейтенанты ретінде Уильям Тейлерді таңдады. Содан кейін Даммер зейнетке шығып, уақытын Байфилдтегі фермасы мен Бостон қаласындағы үйі арасында бөліп өткізді. Білім беруді қолдайтын ол Массачусетсте дайындық мектебін ашу үшін қаржы бөлді және оның пайдалануы үшін Байфилд мүлігін сыйға берді. Көп жылдар бойы ол Даммер академиясы немесе Губернатор Даммер академиясы деп аталды, бірақ қазір Губернатор академиясы деп аталады.

Ерте өмір

Уильям Даммер Массачусетс шығанағының астанасы Бостонда, Америкада туған алғашқы күміс шебері Еремия Даммер мен Анна (Атвотер) Даммердің отбасында дүниеге келді. Оның әкесі Ричард Даммер, Массачусетс штатының алғашқы қоныстанушысы және колонияның ең бай адамдарының бірі болды, сондай-ақ ол судья Сэмюэл Сеуоллмен туыс еді. Дюмер тоғыз баланың ең үлкені болды, олардың төртеуі ғана ересекке дейін жетті. Ол Бостонның Олд Саут шіркеуінде 1677 жылдың 29 қыркүйегінде (ескі стиль) [= 1677 жылдың 10 қазаны (жаңа стиль)] шомылдырылды. Деммердің жас кезі туралы көп мәлімет жоқ. Отбасының байлығын ескере отырып, ол Бостон латын мектебінде оқыған, бірақ Гарвардқа түспеген. 1702 жылы Даммер Бостонның ежелгі және құрметті артиллерия компаниясының мүшесі болып сайланды. Ол Англияға, ең болмаса 1700 жылдардың басында барды, онда отбасылық сауда бизнесіне қосылды. 1712 жылы Массачусетске оралды. Англияда ол Дюмер отбасынан шыққан туысқанға үйленді, оның қайтысы оның Массачусетке оралуына себеп болған болуы мүмкін. Бұл некеден бала тумады. Содан кейін ол 1714 жылдың 26 сәуірінде Массачусетс губернаторы Джозеф Дадлидің қызы Кэтрин Дадлиге үйленді. Некеге тұруға дайындалып, 1712 жылдың қараша айында әкесі оған Ньюберидің Байфилд аймағындағы үлкен жер учаскесін сыйлады. Бұл жер жұбайлардың елдік үйіне айналды. Деммер уақытын Ньюберидегі және Бостондағы отбасылық үйде бөліп өткізді. 1714 жылы королева Анна қайтыс болғаннан кейін, оның билігі кезінде берілген лауазымдардың мерзімі аяқталды. Бұл Массачусетс басшылығына тағайындаулар үшін Дадлидің жақтастары мен колониялық валютаның инфляциялық эмиссиясын шешуге бағытталған жер банкінің жақтастары арасында саяси күреске әкелді. Деммердің ағасы Джеремия Дадли фракциясын Лондонға өкілдік етті. Ол Дадлидің қайта тағайындалуын қамтамасыз ете алмаса да, ол Джонатан Белчермен бірге жер банкі фракциясы таңдаған мұрагер Элизеус Бурджеске лауазымынан бас тарту үшін пара берді. 1716 жылдың маусымында губернатор лауазымына жер банкінің қарсыласы Сэмюэл Шут тағайындалды, ал Уильям Даммер губернатордың орынбасары болды. Шут келесі қазан айында колонияға келді, содан кейін екеуі де лауазымдарына кірісті. 1720 жылы осы даулар кезінде жиналыс губернатордың орынбасарына берілген грантты 50 фунт стерлингтен 35 фунтқа дейін төмендетті. Даммер қаражатты қайтарды, оның кеңсесіне жұмсаған шығындары 50 фунт стерлингтен асып түсетінін айтты. 1722 жылы қарым-қатынас ашық соғысқа ұласты, Шут сол жылдың шілдесінде Абенакиге соғыс жариялады. Ассамблеямен жалғасып жатқан даулардың нәтижесінде Шут 1723 жылдың 1 қаңтарында провинцияны тастап, Лондонға кетті, Дюмерді губернатор және бас қолбасшы ретінде қалдырды. Осы қақтығысты жүргізу Деммерге тапсырылды, содан бері ол Даммер соғысы (басқа атаулары да бар) деп белгілі болды.

Батыс шекара соғысы

Даммердің губернатор міндетін атқару мерзімі тарихшы Джон Рагл тарапынан «көрнекі болмаған, бірақ қабілетті» деп сипатталды. 1723 жылдың бірінші жартысында Даммер ирокездерді (қазіргі Нью-Йорк штатының солтүстігіндегі аймақтан) абенакилерге қарсы одақтас ретінде тартуға күш салды және батыс абенакилерінің (қазіргі Вермонт штатында орналасқан) қақтығысқа қатысуын болдырмауға тырысты. Екеуінің де нәтижесі сәтсіз аяқталды: ирокездер, айтарлықтай қаржылық жеңілдіктерге қарамастан, Жаңа Франциямен одақтас деп есептелетін тайпаларға қарсы қару көтеруден немесе оларға тікелей қатысы жоқ қақтығысқа түсуден бас тартты. Массачусетс штатының Грей Локқа жіберген елшілігі, батыс абенакилерінің басшысы, оны таба алмады. 1723 жылдың тамызында Грей Лок Коннектикут өзені аңғарындағы Массачусетс шекаралық қауымдастықтарына шабуылдар жасап, тұтқындарды алып, Нортфилдте шығын келтірді. Даммер Коннектикут колониясының басшыларына жүгінді, олар желтоқсан айында рота отаршылдарды орналастырды, бірақ бұл тиімсіз болды. Ол сондай-ақ Нортфилдтен солтүстікке қарай бекініс салуға рұқсат берді, ол бірнеше жыл бұрын Коннектикут штатының «Теңдес жерлер» деп аталатын аукционинен сатып алынған жерде орналасқан еді, бұл Массачусетс штаты Коннектикут штатына шекаралық мәселелер үшін өтемақы ретінде берген жерлер. Бекініс қазіргі Браттлборо қаласында, Вермонт штатында орналасқан және оның құрметіне Форт Даммер деп аталды. Бұл қазіргі Вермонт штатындағы тұрақты еуропалық қонысқа бастау деп есептеледі. Форт Даммер үнді шабуылдарын тоқтатуға тиімді болған жоқ. 1724 жылы Грей Локтың шабуылдары тоқтамай жалғасқан кезде Даммер Коннектикут губернаторы Гурдон Солтонсталлға қайтадан үндеу жасады, егер Коннектикут өзеніндегі Массачусетс қалалары тасталып кетсе, Коннектикуттың да шабуылға ұшырауы мүмкін екенін атап өтті. Солтонсталл қосымша күштер жіберді, бірақ аймақтағы абенаки шабуылдары 1727 жылға дейін жалғасты, содан кейін Грей Лок сыртқы қолдаусыз соғысты жалғастырудан шаршағандай болды. Нью-Йорктегі Олбани қаласына үнді комиссарлары және шығыс абенаки басшылары жіберген елшіліктер соғыскермен байланыс орнатуға сәтсіз аяқталды, ол көзден жоғалды.

Шығыс шекара соғысы

Шут кетіп бара жатқан кезде жиналыспен болған даулардың бірі - губернатордың құқығында болған милиция офицерлерін тағайындау мәселесі еді. Жиналыс шығыс округінің (яғни Мэн штатының) әскери қолбасшысы, полковник Шадрак Уолтонды қызметтен алуды талап етті. Дэммер бұл мәселені жиналыспен талқылауды жалғастырды, бірақ ақырында Уолтонның орнына Томас Уэстбрукты тағайындады. Уэстбрук 1723 жылғы ақпанда Норриджвокқа қарсы екінші шабуылға басшылық етті, бірақ ауыл қысқа уақытқа тастап кетілген еді. Шығыс шекарасындағы соғыс шығыс Абенаки тайпалары жасаған ұқсас шабуылдардан және Массачусетс пен Нью-Гэмпшир провинциялық милициясының қарсы шабуылдарынан тұрды. 1724 жылғы тамызда Норриджвок үшінші шабуылда қиратылды (осы шарада ықпалды француз иезуит діни қызметкері Себастьян Раль қаза тапты), содан кейін соғыс баяулады. Дэммер шабуылдан кейін француздарды соғысқа ынталандырды деп айыптап, олардың бейтарап болуын талап етті. 1725 жылдың басында Бостонда Пенобскот басшылары Венемуэ мен Саугуараммен бейбіт келіссөздер басталды. Дэммер келіссөздерді қатал түрде жүргізді. Ол даулы аумақтардағы жерсінуді тоқтатудан бас тартты, бірақ Пенобскоттарға католик діни қызметкерін сақтап қалуға рұқсат берді. Сондай-ақ ол Венемуэге Грей Лок пен басқа Абенаки басшыларын бейбіт келіссөздерге шақыруға қысым жасады. Бұл келіссөздер 1725 жылғы шілде айының соңында тек Пенобскоттармен алдын ала бейбітшілікке әкелді. Венемуэ содан кейін кеңірек Уабанаки конфедерациясында бейбітшілік мәселесін көтеріп, басқа тайпаларға бейбітшілікті білдіретін вампум белбеулерін жіберді.

Басқа да саясат

Даммер провинциялық заң шығарушы органмен қарым-қатынаста жалпы келісімге ұмтылды, мысалы, Шутке қарсы оппозицияны басқарған Элиша Куктың жиналыс спикері болып сайлануына төзімділік танытты. Ол жиналыстың милицияны басқаруға араласу әрекеттерін, орган отырыс өткізбеген кезде экспедицияларды ұйымдастыру арқылы тиімді шешіп, жиналыс отырғанда қарсыластарының ашуын қоздырды. Жиналыс әскерлердің жалақысын төлеу үшін қаражат бөлуден бас тартты, нәтижесінде дезертирлік көбейді. Олар сондай-ақ, оның інісі Иеремияны (Шут, Дадли, Даммер фракциясының жақтасы ретінде кеңінен танылған) отарлық агент қызметінен босату арқылы жауап берді. Шуттың Лондонға жолдаған шағымдары нәтижесінде, провинция үшін Ұлы Кеңес түсіндірме жарғы шығарды, онда Кеңес барлық маңызды мәселелерде Шуттың жағын алды. 1727 жылы король Георг I қайтыс болғанда, Шут Массачусетске оралуға дайындалып жатқан еді. Король Георг II Шуттың қызметін жаңартқанның орнына Уильям Бернетті Массачусетс губернаторы етіп тағайындады және Даммердің вице-губернатор лауазымындағы қызметін жаңартты. 1726 жылы отарлық валюта мәселесі қайта көтерілді. Даммерге ерекше жағдайларда ғана жаңа шығарылымдарға рұқсат беру туралы нұсқау берілді, ал 100 000 фунт стерлинг қайтарылуға тиіс болды. Жиналыс, Даммер қаржы сұраған бекіністерді жөндеуге қаражат бөлгенімен, ерекшелік қажеттілігін айналып өтуді ұсынды. Ұсынылған валюталық эмиссия жөндеуге қажетті сомадан әлдеқайда көп болғандықтан, Даммер өтінішке вето қойып, жиналысты таратып жіберді. 1727 жылы жиналыс қайта жиналғанда, Даммер оны 165 күн бойы отырыста ұстады, валютаны қайтару туралы талап қойды. Жиналыс оның жалақысын ұстап қалумен қорқытты және ақырында Даммер мойынсұнғанша 40 000 фунт стерлинг қайтарылды. Бұл мәселе 1728 жылдың шілдесінде Бёрнет қызметке кірген кезде атмосфераны айтарлықтай улады.

Кейінгі жылдар

Бернеттің қысқа мерзімдік әкімшілігі негізінен Ассамблеяның оған тұрақты жалақы тағайындамауына байланысты өткір дау-жанжалмен баяулады. 1729 жылдың 7 қыркүйегінде Бернет күрт қайтыс болғаннан кейін, Дэммер губернатор және бас қолбасшы міндетін қайта атқара бастады. Ол 1730 жылдың 11 маусымына дейін лауазымда қалды, содан кейін кіріп келе жатқан губернатор Джонатан Белчер өзінің лейтенанты етіп таңдаған Уильям Тейлер оны алмастырды. Лейтенант-губернаторлық қызметтен алынғаннан кейін Дэммер жеке өміріне, сәтті фермер ретінде шықты. Ол провинциялық кеңесте қызмет еткені хабарланады, бірақ басқа ешқандай маңызды мемлекеттік жазбалары жоқ, сондай-ақ ол хаттар немесе басқа да құжаттар қалдырмады. Ол 1761 жылдың 10 қазанында өз үйінде қайтыс болды және алты күннен кейін Бостонның астық сақтау орнында жерленді.

Мұра

Дэммер өзінің өсиетімен бірнеше қайырымдылық сыйлықтар жасады. Ол Гарвард колледжіне 200 фунт стерлинг, сондай-ақ кітаптар сатып алуға 50 фунт стерлинг көмек берді және екі профессорлық қызмет орнын жартылай қаржыландырды. Оның ең ірі сыйы – Ньюберидегі мүлігін дайындық мектебіне беру болды. Алғашында Дэммер қайырымдылық мектебі деп аталған ол 1763 жылдың 27 ақпанында есігін ашты. Кейін ол Дэммер академиясы, содан кейін Губернатор Дэммер академиясы деп аталды. 2006 жылдың шілдесінде мектеп Губернатор академиясы болып өзгертілді (демеушінің тегі «ақылсыз» дегенге ұқсас естілгендіктен, спорт жарыстарында күлкіге себеп болатын). Дэммердің георгиан стиліндегі үйі бүгінде мектеп кампусының орталық бөлігі болып табылады және қазір директордың резиденциясы ретінде пайдаланылады. Сондай-ақ, Нью-Гэмпшир штатындағы Дэммер және Вермонт штатындағы Дэммерстон қалалары оның құрметіне аталған.