Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің жүк кемесі (1957–1990)

USNS Mizar (MA 48/T AGOR 11/T AK 272) – АҚШ Әскери-теңіз күштеріне қарасты кеме. Ол Mizar жұлдызының құрметіне аталған.

Жүк кемесі

Мизар – 1957 жылдың қаңтарынан бастап Avondale Marine Ways, Inc. компаниясы салып шығарған, Эльтани класындағы шағын мұзға төзімді, қос қабырғалы жүк кемесі. Ол 1958 жылдың 7 наурызында қызметке кіріп, Әскери теңіз тасымалдау қызметінде (MSTS) Канада және Гренландия аймақтарында жұмыс істеді, сондай-ақ 1961 жылы Антарктидаға бір рет сапар жасады.

Әскери-теңіз зерттеу зертханасы

1963 жылғы 10 сәуірде Thresher кемесінің қазасы және USNS James M. Gilliss кемесінен ауыр іздеу жабдықтарын түсірудегі қиындықтар 1963 жылы Әскери-теңіз зерттеу зертханасының (NRL) әдеттегі мұхиттық зерттеу кемелерінен гөрі үлкен және мүмкіндіктері жоғары кемеге деген қажеттілігін күшейтті. Ішкі орталық шұңқырына бейімделуге болатын кеме іздеу 1963 жылдың соңында "Мизар" кемесінің таңдалуына әкелді.

Акустикалық навигациялық жүйе

Кеме мен теңіз түбіне қатысты іздеу құралын немесе басқа сенсорларды анықтаудың жалғыз жер асты навигациясы – акустикалық навигация арқылы жүзеге асырылады. Арқанмен сүйрелетін терең су асты көліктері сүйреуші кемеден жарты мильдей қашықтықта болуы мүмкін және кеме қозғалысына жарты сағатқа дейін жауап беруі мүмкін. Мизар үшін Вашингтон университетінің қолданбалы физика зертханасында жасалған мүмкіндік іске қосылды. Бұл жүйе – қысқа базалық акустикалық жүйенің ерте нұсқасы. Ол кеменің корпусындағы гидрофондардың үшбұрышты массивінен, сүйретілетін көліктің акустикалық импульс шығаратын транспондерінен (сигнал арқан арқылы беріледі) және кемеден акустикалық сигнал алатын теңіз түбіндегі транспондерден тұрады. Сигналдардың таралу уақытын пайдаланып қашықтықты есептеуге болады. Көліктен алынған жауап кемеге қатысты орналасуын анықтауға мүмкіндік береді, ал теңіз түбіндегі транспондерден алынған жауап оның теңіз түбіне қатысты орналасуын табуға қолданылады. Сүйретілетін көліктің кеме мен теңіз түбіне қатысты орналасуы содан кейін есептеледі.

Зерттеу

Кеме мұхит ғылымдары мен технологияларында, акустика маңызды мамандық ретінде, кең ауқымды жұмыс істеуге жабдықталған. Мизар үш ұлттық зерттеу дивизионының ғалымдарын қолдады. Акустика дивизионы теңіз астындағы бақылау, флот сонар жүйелерін қолдады және теңіз астындағы дыбыс таралуын зерттеді. Мұхит ғылымдары дивизионы химиялық, физикалық және биологиялық океанография, сондай-ақ атмосфераны зерттеудің классикалық салаларында жұмыс істеді. Материалдар және мұхит инженериясы бойынша зерттеулер мен әзірлемелер, сонымен қатар кеменің іздеу жұмыстары Мұхит технологиясы дивизионының құзырында болды. Ауқымды акустикалық зерттеулердің, жалпы океанографиялық байқауларды қамтитын мысалы – кеменің NORLANT операциясындағы жұмысы. Бұл акустикалық таралу және шу экспериментіне ұшақтар, сондай-ақ NRL кемелері Mizar және USNS Hayes, Гренландия, Норвегия және Баренц теңіздеріндегі норвегиялық зерттеу кемесі Sverdrup қатысты. Бір жағдайда Мизар мұз қаптауына еніп, Hayes ашық теңізде қалды. Мұздың қатуы және техникалық мәселелер Мизардың мұз қаптауында қалғанына әкелді, оның ілесінде USCGC Edisto мұзжарғыш эскорты да техникалық қиындықтарға тап болды. Екеуі де бірнеше күннен кейін USCGC Southwind арқылы босатылды. Мизарда қолданылған NRL-дің бір жаңаруы – Light Behind Camera (LIBEC) болды, ол терең теңіз камераларының көру аумағын едәуір кеңейтті. Бұл жүйе FAMOUS жобасы барысында Атлантика орталық тізбегінің бөліктерін суретке түсіру үшін пайдаланылды.

Іздеулер

Көп жағдайда, кемелердің суға батқан кемелерді іздеуіне, әдеттегі зерттеулерге қарағанда, көп көбінесе назар аударылды. "Мизар" Испанияның Паломарес қаласының жанында ядролық қарулар жоғалған "Паломарес оқиғасы" кезінде "Трешерді" іздеу операциясына қатысты. Кеме 1968 жылдың қазан айында табылған "Скорпионды" ұзақ мерзімді іздеумен айналысты. Ол сондай-ақ "Эвридика" сияқты шетелдік кемелердің құлау оқиғаларын іздеуге қатысты. 1969 жылы "Мизарға" Вудс-Хоул океанографиялық институтының 1524,00 метр тереңдікте батып кеткен терең суға түсу аппараты "Альвинды" табу тапсырылды. "Мизар" суға түсу аппаратын қалың суға көтерді. "Мизар", болжамдарға қарамастан, К-129 советтік суасты қайықтарын іздеуге қатыспады, себебі кеме кеңестіктерге жақсы таныс болды және құпия түрде жұмыс істей алмады. Іздеу құралына су үлгісін алу мүмкіндігі қосылғандықтан, қоршаған ортаны мониторингтеуге, сондай-ақ орналасқан жерін анықтауға және фотосуретке түсіруге мүмкіндік болды. Мысалы, кеме 1970 және 1974 жылдар аралығында бес рет батып, улағыш заттармен жүктелген "СС Лебарон Рассел Бриггсті" бақылады. Кеменің барлық қаңқасы суретке түсірілді және палубасынан су сынамалары алынды.

Теңіз асты қадағалауына тағайындау

Теңіз зерттеулер зертханасы кемелердің өсетін құнына байланысты Мизар мен жаңа Хейз арасынан таңдау жасауға мәжбүр болды және Хейзді сақтап қалуды шешті. 1975 жылы Мизар "Цезарь" флотының бір бөлігі болу үшін Теңіз электрондық жүйелер басқаруының (NAVELEX) техникалық бақылауына өтті, бұл дыбыстық бақылау жүйесін (SOSUS) орнатуға қолдау көрсетті және "Цезарь" жобасы деген жасырын есіммен белгіленді. 1974 жылғы сәуірдегі "Федералды мұхит бағдарламасының" кемелер тізіміне қосымша жазбада Мизар NAVELEX-тен қаржыландырылып, басқарылатыны және енді мұхитты зерттеу кемесі ретінде қаржыланбайтыны көрсетілген. 1975 жылы кеме Тынық мұхитындағы Әскери теңіз тасымалы басқаруына (Military Sealift Command Pacific) бекітілді және 1980 жылы тағы да маңызды өзгерістерге ұшырады. 1979 жылғы мәліметтер бойынша Мизар "Цезарь" жобасына тікелей бағынған бес кемеден ең соңғысы болды.

Тарату

Мизар 1989 жылғы 17 желтоқсанда Джеймс өзенінің Ұлттық қорғаныс резервтік флотына жіберіліп, активті қызметтен алынды. Кеме 1991 жылғы 24 қазанда бөлшектеу үшін алынып, кейін 18 желтоқсанда жоюға күтіп тұрды. 2005 жылғы 21 шілдеде Вирджиния штатының Чесапик қаласындағы "Бэй Бридж Энтерпрайзиз" ЖШҚ-на Мизарды бөлшектеу және қайта өңдеу жөнінде 243 900 долларлық келісімшарт берілді.