Кіріспе

Айдахо штатының Солтүстік Айдахо аймағындағы Пэнд Орейл көлі (Pend Oreille) – АҚШ-тың Айдахо штатындағы ең үлкен көл және АҚШ-тың ауданы бойынша 38-ші ең үлкен көл, су бетінің ауданы 148 шаршы миль (383 км²). Ол ұзын, кейбір аймақтарда 1152 фут (351 м) тереңдікке жетеді, бұл оны ел бойынша бесінші ең терең көлге айналдырады және көлемі 43,939,940 акр фут = 54 км³ құрайды. Көлді Кларк Форк және Пэк өзендерімен толығады, ал Пенд Орейл өзеніне құяды, сондай-ақ жер асты арқылы Спокан аңғары – Ратдрам прериясының сулы-жер асты қабаттарына да құяды. Айналасындағы орманды ponderosa қарағайы, Дуглас шыршасы, қызыл кедр, тополь, дірілдейтін қайын, гель, қағаз қайың және батыс шыршасы құрайды. Жергілікті жануарлардың түрлеріне аққұйрықты бұғы, қаз, сұр қасқыр, моос, тышқан, соры, балдырқан, қара аю, гризли аюы, койот, тау ешкісі, пума және бобкаттар, сондай-ақ ақбас бүркіт, жабайы түйеқұс, балықшыл бүркіт, сұрқайырғыш, шырылдақ, қаздар, жыртқыштар және тау көкқұсы кіреді. Көлде көптеген көшіп-қоныс жасайтын су құстары мекендейді.

Тарих

Пенд Орейл көлі мұздық дәуірінде қалыптасқан. Сондай-ақ, көлдің шығыс жағы ежелгі Миссула су тасқынының бағытында болған деп саналады. Көл Канададан оңтүстікке қарай жылжыған мұздықтармен ойылып жасалған Пурселл қапшығының оңтүстік жағында орналасқан. Мұздықтың шығыс жағы Кларк Форк өзені Кабинет және Биттерут таулары арасында көлге құятын жерде Миссула су тасқыны үшін бөгет құраған деп есептеледі. Албень сарқырамасындағы бөгет көлдің көлемін сәл арттырады. Крейтер көлі, Тахо көлі, Челан көлі және Супериор көлімен бірге Пенд Орейл көлі АҚШ-тың ең терең бес көлінің біріне жатады. Көл маңы Калиспель индей халқының дәстүрлі мекені болып табылады. Дэвид Томпсон 1809 жылы көлде Солтүстік-Батыс компаниясының сауда бекетін ашты. Томпсонның тобындағы канадалық тері саудагері көлге осы атауды берген деген болжам бар. "Pend Oreille" сөзі француз тілінде "ілінген немесе сағалаған құлақ" деген мағынаны білдіреді. Құлақ әшекейлері Калиспель тайпасының ерекше белгісі болған. Көлді жоғарыдан немесе картада қарағанда адам құлағына ұқсайды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде көлдің оңтүстік жағалауы әлемдегі екінші ірі теңіз жаттығу алаңы және штаттың ең ірі "қаласы" болды. Жапонның Перл-Харборға жасаған шабуылынан кейін салынған жаттығу орталығы қазір Фаррагут мемлекеттік паркі. Көлдегі Ірі көліктерді сынау полигоны әлі де Теңіз күштерінің Акустикалық зерттеу бөлімі тарапынан Pend Oreille сынақ станциясында үлкен суасты кемелерінің прототиптерін сынау үшін қолданылады. Көлдің тереңдігі ашық мұхитқа ұқсас акустикалық қасиеттерге ие. Фондық шу деңіздегі сынақ алаңдарына қарағанда төмен, ал зерттеліп жатқан дыбыстық белгілерді шетелдік үкіметтер халықаралық суларда бақылай алмайды. 1967 жылы бұрынғы Фаррагут теңіз жаттығу станциясы 12-ші дүниежүзілік скауттық джамбореге (1-8 тамыз) үй иесі болды. Бұл күндер маңызды, себебі ол сэр Роберт Баден-Пауэллдің Англиядағы Дорсет округіндегі Пул портындағы Браунси аралында алғашқы скауттық лагерін өткізгеніне 60 жыл толуымен сәйкес келді.

Балық

Көлде көптеген балық түрлері бар, оның ішінде радугалық форель, көл форелі, былтырғы форель, кеспе форель, қоңыр форель, кеспе-радугалық гибрид, шабақ, қара басс, көк басс, ірі ауызды басс, кішкентай ауызды басс, ақ балық, сазан, шоқыр, солтүстік пикминноу және коканельді лосось. Пэнд Орейль көлі сондай-ақ мемлекеттік рекордтық Герард радугалық форелінің (әрі kamloops радугалық форелі) туған жері, оны 1947 жылы Уэс Хамлет ұстаған.