Дублин қаласындағы «Сент-Джеймс Гейт» сыра қайнату зауыты

Кіріспе

Дублин, Ирландиядағы сыра зауыты

Сент-Джеймс-гейт сыра зауыты 1759 жылы Артур Гиннесс құрған, Ирландияның Дублин қаласында орналасқан. Компания қазір Diageo компаниясының бір бөлігі, ол 1997 жылы Guinness және Grand Metropolitan компанияларының бірігуінен құрылған. Сыра зауытының негізгі өнімі – Draught Guinness. 1759 жылы Артур Гиннесске жылына 45 фунт стерлингке 9000 жылға жалға берілген Сент-Джеймс-гейт ауданы содан бері Guinness-тің үйі болып табылады. 1838 жылы Ирландиядағы ең ірі сыра зауыты болса, 1886 жылы жылына 1,2 миллион баррель өніммен әлемдегі ең ірі сыра зауыты атанды. Қазір әлемдегі ең ірі сыра зауыты болмаса да, ол қара сыраның (stout) ең ірі өндірушісі болып қала береді. Компания бастапқыда жалға алынған мүлікті сатып алды.

Guinness-тің 250 жылдық тарихына арналған көрме бар, ол Guinness қоймасы деп аталады.

Тарих

Артур Гиннесс Лейкслипте, Килдар графтығында, содан кейін 1759 жылдан бастап Дублиндегі Сент-Джеймс Гейт сыра зауытында сыра қайнатуды бастады. 31 желтоқсанда ол пайдаланылмаған сыра зауыты үшін жылына 45 фунт стерлингке 9000 жылға жалға алды. Дегенмен, жалға алу шарты енді күшін жойды, себебі сыра зауытының мүлкі бастапқы 4 акр жерден тысқары кеңейген кезде сатып алынды. Он жыл өткен соң, 19 мамыр 1769 жылы Гиннесс өзінің сырасын (сол кезде ол сыра қайнатуды тоқтатқан) алғаш рет экспорттады, алты жарым бөшке Англияға жіберілді. Бизнес бу күшін пайдалану арқылы және одан әрі Англия нарығына экспорттау арқылы кеңейді. Бенджамин Гиннесс 1868 жылы қайтыс болғанда, бизнестің құны 1 миллион фунт стерлингтен асты, ал сыра зауытының жері шамамен 1 акрдан 64 акрға дейін өсті. 1886 жылы оның ұлы Эдвард Лондон қор биржасында бизнестің 65 пайызын 6 миллион фунтқа сатты. Компания сапаны бақылау бойынша бірнеше бастамаларды жүзеге асырды. Сыра зауыты 1899 жылы Уильям Сили Госсетті жұмысқа алды, ол Гиннесс үшін жасалған әдістері үшін, әсіресе Студенттің t-үлестірілімі және одан да кең танымал Студенттің t-тестісі үшін «Студент» деген псевдониммен мәңгілікке аты шулады. 1932 жылы Ирландия еркін мемлекетінің «Өндірісті бақылау туралы» заңына байланысты компания сол жылдың соңында штаб-пәтерін Лондонға көшірді. Гиннесс соңғы портерді 1974 жылы қайнатты. 1983 жылы отбасынан тыс бас директор болып Эрнест Саундерс тағайындалды және 1986 жылы жетекші шотланд виски өндірушісі Distillers компаниясын кері сатып алуды ұйымдастырды. Кейін Саундерске Гиннесс акцияларының бағасы заңсыз түрде манипуляцияланғаны туралы мәліметтер жарияланғаннан кейін отставкаға кетуі сұралды (Гиннесс акцияларымен сауда жасау туралы алаяқтыққа қараңыз). 1986 жылы Гиннесс PLC компаниясы Distillers компаниясы үшін бәсекелестік соғысының ортасында болды. Соңғы кезеңде Гиннесс акциялары 25%-ға өсті, бұл әдеттен тыс еді, өйткені сатып алушы компанияның акциялары әдетте сатып алу кезінде төмендейді. Гиннесс бірнеше адамдар мен мекемелерге, ең бастысы американдық арбитражер Иван Боскиге, Гиннесс акцияларын 300 миллион АҚШ долларына сатып алу үшін шамамен 38 миллион АҚШ доллары төледі. Бұл оның Distillers үшін жасаған ұсынысының құнын арттырды, оның басшылығы Гиннесспен бірігуді қалады. Тергеу барысында Bank Leu сатып алулардың жартысына қатысқандығы анықталды. Гиннесс директорларының екеуі «жасырын келісімдерге» қол қойды, онда Bank Leu компаниясының Цуг және Люцерндегі еншілес компаниялары 41 миллион Гиннесс акциясын сатып алды. Гиннесс акцияларды комиссиялық сыйақыны қоса алғанда, бастапқы құнымен қайта сатып алуға жасырын уәде берді. Келісімнің өзінің бөлігін орындау үшін Гиннесс Банк Леудің Люксембургтегі еншілес компаниясына 76 миллион доллар салды. Distillers компаниясы Гиннесс PLC компаниясынан құндырақ болғандықтан, біріктірілген компаниядағы Гиннесс отбасының үлесі 10 пайыздан төмен болды және бүгінде отбасы мүшелері директорлар кеңесінде отырмайды. 1986 жылы Гиннесс Distillers компаниясын сатып алды. Компания 1997 жылы Grand Metropolitan компаниясымен бірігіп, Diageo plc компаниясын құрды, оның капиталы 2006 жылы шамамен 40 миллиард еуроны құрады. Ресми түрде толық иеленбегенімен, Гиннесс отбасы әлі де сыра зауытының 51 пайызына ие. Лондонның Парк-Роялдағы Гиннесс сыра зауыты 2005 жылы жабылды. Ұлыбритания мен Ирландияда сатылатын барлық Гиннесс өндірісі Дублиндегі Сент-Джеймс Гейт сыра зауытына көшірілді. 2018 жылы Гиннесс АҚШ-та Мэриленд штатының Балтимор қаласында 64 жылдан кейін алғашқы сыра зауытын ашты. АҚШ-тағы соңғы Гиннесс сыра зауыты 1954 жылы жабылды. АҚШ-тағы бұл орналасқан жер «арнайы жаңалықтарға» және «Гиннесс блондинка» американдық лагеріне назар аударады, бірақ классикалық тоқал емес, ол әлі де тек Дублинде ғана қайнатылады. Diageo басылымының 2019 жылғы мәліметтеріне сәйкес, Сент-Джеймс Гейт сыра зауыты 90 пайыздан астам қуатымен жұмыс істеп, «дүниедегі ең табысты сыра зауыттарының» бірі болды.

Arthur Guinness started brewing ales in Leixlip, County Kildare, and then from 1759 at the St. James's Gate Brewery in Dublin. On 31 December he signed a 9,000 year lease at £45 per annum for the unused brewery. However, the lease is no longer in effect because the brewery property has been bought out when it expanded beyond the original 4 acre site. Ten years after establishment, on 19 May 1769 Guinness exported his beer (he had ceased ale brewing by then) for the first time, when six and a half barrels were shipped to England. The business expanded by adopting steam power and further exporting to the English market. On the death of Benjamin Guinness in 1868 the business was worth over £1 million, and the brewery site had grown from about 1 acre to over 64 acres. In 1886 his son Edward sold 65 per cent of the business by a public offering on the London Stock Exchange for £6 million. The company pioneered several quality control efforts. The brewery hired the statistician William Sealy Gosset in 1899, who achieved lasting fame under the pseudonym "Student" for techniques developed for Guinness, particularly Student's t distribution and the even more commonly known Student's t test. Because of the Irish Free State's "Control of Manufactures Act" in 1932, the company moved its headquarters to London later that year. Guinness brewed its last porter in 1974. In 1983, a non family chief executive Ernest Saunders was appointed and arranged the reverse takeover of the leading Scotch whisky producer Distillers in 1986. Saunders was then asked to resign following revelations that the Guinness stock price had been illegally manipulated (see Guinness share trading fraud). In 1986, Guinness PLC was in the midst of a bidding war for the much larger Distillers Company. In the closing stages, Guinness' stock rose 25 per cent — which was unusual, since the stock of the acquiring company usually falls in a takeover situation. Guinness paid several people and institutions, most notably American arbitrageur Ivan Boesky, about US$38 million to buy US$300 million worth of Guinness stock. The effect was to increase the value of its offer for Distillers, whose management favoured merging with Guinness. In the course of the investigation, it emerged that Bank Leu was involved in half of the purchases. Two of Guinness' directors signed under the table agreements in which Bank Leu subsidiaries in Zug and Lucerne bought 41 million Guinness shares. Guinness secretly promised to redeem the shares at cost, including commissions. To fulfil its end of the bargain, Guinness deposited $76 million with Bank Leu's Luxembourg subsidiary. As Distillers was worth more than Guinness plc, the Guinness family shareholding in the merged company went below 10 per cent, and today no member of the family sits on the board. Guinness acquired the Distillers Company in 1986. The company merged with Grand Metropolitan in 1997, to form Diageo plc, capitalised in 2006 at about 40 billion euros. Although not officially fully taken over, the Guinness family still owns 51 per cent of the brewery. The Guinness brewery in Park Royal, London closed in 2005. The production of all Guinness sold in the UK and Ireland was switched to St. James's Gate Brewery Dublin. In 2018, Guinness opened its first brewery in 64 years in the United States, in Baltimore, Maryland. The last Guinness brewery in the US closed in 1954. This US location will focus on "special news" and Guinness Blonde American Lager, but not the classic stout, which will still only be brewed in Dublin. According to a Diageo publication in 2019, the St James' Gate brewery was then operating at over 90 percent capacity and one of the "most profitable breweries in the world".

Өнімдер

Негізгі өнім – Гиннесс Драфт, 4,2% спирттік құрамы бар құрғақ стаут, және ол әлемдегі ең сәтті сыра брендтерінің бірі. Көп жылдар бойы сусынның бір бөлігі сүттің қышқыл дәмін беру үшін пісірілген, бірақ Гиннесс осы процестің әлі де жалғасып жатқанын растаудан бас тартады. Сыра құйылғанда азотпен араластырылуы нәтижесінде қалың, кремовой көпір пайда болады. Ол Ирландияда да, шетелде де ирландтардың арасында кең таралған және Ирландиядағы ең көп сатылатын алкогольдік сусын болып табылады, онда Guinness & Co. жыл сайын шамамен 2 миллиард евро табыс табады. Сыра зауыты сонымен қатар 4,3% спирттік құрамы бар, азот қосылмаған Draught нұсқасын, Калибер – аздаған спирттік құрамы бар ақ пивоны, виджеті бар консервіде сатылатын 4,4% Гиннесс Биттерді және 7,5% Гиннесс Форейн Экстра Стаутты шығарады.

Гиннес отбасы

Алғашқы Артур Гиннестің немересі, сэр Бенджамин Гиннесс, Дублиннің лорд-мэрі болды және 1867 жылы баронет титулы алды, бірақ келесі жылы қайтыс болды. Оның үлкен ұлы Артур, Ардилан бароны (1840–1915), сыра зауытының басқаруын сэр Бенджаминнің үшінші ұлы Эдвардқа (1847–1927) сатты, ол 1891 жылы Ивег лорды, ал 1919 жылы Ивег графы атанды. Эдвард Гиннес 1886 жылы компания акцияларын Лондон қор биржасында орналастырды. Осыған дейін Гиннес отбасынан басқа серіктес ретінде Пурсер отбасының мүшелері ғана болды, олар 19 ғасырдың көп бөлігінде сыра зауытын басқаруда үлесті. Ол, оның ұлы Руперт және шөбересі Бенджамин, екінші және үшінші графтар, үшінші графтың 1992 жылы қайтыс болғанға дейін Гиннес компаниясының төрағасы болды. Қазіргі таңда Гиннес отбасының мүшелері директорлар кеңесінде жоқ.

Жоспарлар

2007 жылдың 17 маусымында The Sunday Independent басылымы Diageo компаниясының Ирландиядағы жылжымайтын мүліктің жоғары бағасын пайдалану үшін St. James's Gate Brewery-нің көп бөлігін сатуды қарастырып жатқанын хабарлады. Бұл жаңалық ұлттық және халықаралық БАҚ-тарда кеңінен таралды, бірақ 2008 жылдың соңында Десмонд Гиннесске тиесілі жерде Лейкслип қаласында жаңа Дублин сыра зауытын салу туралы жоспар тоқтатылды. Сол кезде Ирландиядағы жылжымайтын мүліктің бағасы төмендеп, жаңа сыра зауытын салудың төмен шығындарына өтеу ретінде қазіргі сыра зауытының көп бөлігін сату мүмкіндігінен айырылды. Келесі күні Irish Daily Mail газеті 1759 жылдан бергі зауыттың суреттері мен тарихын қамтитын екі беттік мақала жариялады. Алғашқыда Diageo компаниясы бұл туралы айтылғандардың тек болжау екенін мәлімдеді, бірақ Sunday Independent-тағы мақаладан кейін күмән туған соң, компания "өз қызметінің маңызды қайта қаралуын" жүзеге асырып жатқанын растады. Бұл қайта қараудың басты себебі – компанияның St James's Gate зауытында сыра өндірудің қоршаған ортаға тигізетін әсерін азайтуға бағытталған жұмыстары болды. 2007 жылдың 23 қарашасында Дублиннің Evening Herald газетінде Дублин қалалық кеңесінің Дублин қаласының мүддесін қорғай отырып, осы учаскеге құрылыс рұқсаты бермеу туралы ұсыныс енгізгені, осылайша Diageo компаниясының учаскені тұрғын үйлер салу үшін сатуын қиындатқаны жазылды. 2008 жылдың 9 мамырында Diageo компаниясы St James's Gate сыра зауыты ашық күйінде қалатынын және жаңартылатынын, бірақ Килкенни мен Дандалк қалаларындағы сыра зауыттары 2013 жылға дейін жабылатынын, ал Дублин маңында жаңа, ірі сыра зауыты ашылатынын хабарлады. Бұл шешімнің нәтижесінде Diageo/Guinness компаниясының Ирландиядағы барлық қызметкерлері арасында шамамен 250 жұмыс орны қысқартылды. Екі күннен кейін Sunday Independent басылымы Diageo басшыларының Ирландия үкіметінің орынбасары Танайст Мэри Кофланмен кездесіп, төмен корпоративтік салық ставкаларынан пайдалану үшін өндірісті Ұлыбританиядан Ирландияға көшіру мүмкіндігін талқылағанын жариялады. Бірнеше британдық компания Ұлыбританияның 28 пайызына қарағанда Ирландияның 12,5 пайызын төлеу үшін көшіп кетті. Diageo Лондон қор биржасына жасаған мәлімдемесінде бұл хабарды жоққа шығарды. 2015 жылы Diageo компаниясы өнім ассортиментін кеңейту және қолөнер сырасы индустриясына ену мақсатында Brewers Project жобасын іске қосты, бұл сала сол кезде кеңінен танымал болды. ХХ ғасырдың басында St James's Gate сыра зауытында болған дүкеннің атымен аталған Hop House 13 лагері YouTube және әлеуметтік желілерде кеңінен жарнамаланды.

On 17 June 2007, The Sunday Independent first reported that Diageo was considering selling most of the St. James's Gate Brewery to take advantage of high property prices in Ireland. The story was widely picked up by both national and international media organisations, but the proposal to build a new Dublin brewery at Leixlip on land belonging to Desmond Guinness was cancelled by the end of 2008. By then Irish property prices had dropped, and so the possibility of selling much of the current brewery to meet the lower cost of building a new one had passed. The following day, the Irish Daily Mail ran a follow up story with a double page spread complete with images and a history of the plant since 1759. Initially, Diageo said that talk of a move was pure speculation but in the face of mounting speculation in the wake of the Sunday Independent article, the company confirmed that it is undertaking a "significant review of its operations". This review is largely due to the efforts of the company's ongoing drive to reduce the environmental impact of brewing at the St James's Gate plant. On 23 November 2007, an article appeared in the Evening Herald, a Dublin newspaper, stating that Dublin City Council, in the best interests of the city of Dublin, had put forward a motion to prevent planning permission ever being granted for the development of the site thus making it very difficult for Diageo to sell off the site for residential development. On 9 May 2008, Diageo announced that the St James's Gate brewery will remain open and undergo renovations, but that breweries in Kilkenny and Dundalk will be closed by 2013 when a new larger brewery is opened near Dublin. The result will be a loss of roughly 250 jobs across the entire Diageo/Guinness workforce in Ireland. Two days later, the Sunday Independent again reported that Diageo chiefs had met with Tánaiste Mary Coughlan, the deputy leader of the Government of Ireland, about moving operations to Ireland from the UK to benefit from its lower corporation tax rates. Several UK firms have made the move to pay Ireland's 12.5 per cent rate rather than the UK's 28 per cent rate. Diageo released a statement to the London Stock Exchange denying the report. In 2015, Diageo launched the Brewers Project, in an attempt to diversify the company's product range and expand into the craft beer industry which had become popular. Hop House 13, a lager named after a store at the St James's Gate brewery extant in the early 20th century, was heavily promoted on YouTube and social media.

Сантьяго жолы

Дублиндегі Сент-Джеймс қақпасы дәстүрлі түрде ирландтық паломниктердің Камино де Сантьягоға (Сент-Джеймс жолы) саяхатын бастайтын басты нүктесі болып келген. Паломниктердің жол жүргізу құжаттарына мөр басылып, олар әдетте Сантьягоның солтүстігіндегі А-Коруньяға теңізбен аттанатын. Бүгінгі күні ирландтық паломниктер бұл дәстүрлі құжаттарды Гиннес мұражайында да, Сент-Джеймс шіркеуінде де мөрмен таңбалауға мүмкіндік алады, және Сантьяго-де-Компостелаға жол тартар алдында осы мүмкіндікті көптеген паломник пайдаланады.

Гиннес қоймасы

Гиннес қоймасы, «Гиннес үйі» деп аталатын, Дублиннің ең танымал туристік орны. Бұрынғы сыра зауытынан айналдырылған, қазір ол Гиннес мұражайы болып табылады, өндірісінің тарихын түсіндіру үшін ескі сыра зауытының элементтерін қамтиды. Ескі сыра жасау жабдықтары, қою сыраның құрамы, сыра жасау техникалары, жарнамалау тәсілдері және сақтау құралдары көрсетіледі. Көрме жеті қабаттан тұрады және Гиннес сырасының 14 миллион пинталық көлімінен жасалған шыны тәріздес. Соңғы қабаттағы «Гравити Бар» қаланың дерлік 360 градустық панорамасын ұсынады, онда келушілер «қара сусынның» бір стаканын ала алады. Бұл қоймада бұрын сыраны ашыту үшін ашытқы қосылатын. Гиннес қоймасына келгендер сыраның қайнатылуын өз көздерімен көре алмайды, бірақ ғимараттың әртүрлі тұстарынан сыра зауытының бөліктерін, резервуарларды, астық сақтағыштарын және бочка алаңын көруге болады.