Кіріспе
Вьетнам провинциясы – Солтүстік-Орталық жағалау аймағының ең оңтүстік бөлігіне жақын орналасқан, Вьетнамның орталық бөлігіндегі жағалау провинциясы, бұрынғы императорлық астана Хуэ қаласының солтүстігінде жатыр. Ол солтүстікте Куанг Бинь, оңтүстікте Тхыа Тхьен Хуэ, батыста Лаос Республикасының Саваннакхет провинциясы және шығыста Шығыс теңізімен шектеседі.
Quảng Trị is a coastal province near the southernmost part of the North Central Coast region, the Central of Vietnam, north of the former imperial capital of Huế. It borders Quảng Bình to the north, Thừa Thiên Huế to the south, Savannakhet of Laos to the west and the East Sea to the east, with of coast.
География
Қуантри провинциясының жер бедері, тар підмонттық жағалау жазықтарынан басқа, төбелер мен Анамит тауларымен басым. Биік жерлер тік беткейлерге, өткір қырқаларға және тар шатқалдарға ие. Олар негізінен тығыз жапырақты мәңгі жасыл орманмен жабылған. Көптеген шыңдардың биіктігі 1219 м-ден 2134 м-ге дейін жетеді, бірақ кейбіреулері 2438 м-ден де асады. Шығыстағы биік жерлерді жағалайтын тар жазықтарда жартасты мүйістер бар, олар құмды төбелерден және топырағы қолайлы болған жерлерде күріш далаларынан тұрады. Биік жерлердегі суайыру шегін белгілейтін қырқалардан ағын сулар шығысқа қарай Шығыс теңізіне (Оңтүстік Қытай теңізіне) немесе батысқа қарай Лаосқа немесе Камбоджаға ағады. Шығысқа қарай ағатын ағын сулар тасты түбі бар терең, тар шатқалдар арқылы қысқа жолмен өтіп, жағалау жазықтарына жеткенде баяулап, таралады. Батысқа қарай ағатын өзендер кейде маусымдық су тасқынына ұшырайтын терең каньондар арқылы ұзақ жолмен ағып өтеді. Ауа райы температура мен жауын-шашынның кең диапазонымен сипатталады, оңтүстік-батыс муссоны кезінде (мамырдан қыркүйекке дейін) ыстық және құрғақ желдер соғып, жаңбырлы маусымда (қарашадан наурыздың ортасына дейін) салқын және ылғалды болады. Жылдық орташа температура белгілі, бірақ жаңбырлы маусымда температура төмендеуі мүмкін.
Тарих
Тарихқа дейінгі кезеңнің алғашқы шағында Кванг Три және Вьетнамның орталық бөлігіндегі жазықтарды малайя-полинезия тілінде сөйлейтін, солтүстіктегі Қызыл өзен бойындағы вьетнамдықтардан мәдени тұрғыдан ерекшеленетін Чам халқы (Чампа) мекендеген. Қытайдың Цинь әулеті б.з.д. III ғасырының соңында қазіргі Орталық Вьетнамның бір бөлігін жаулап алып, бірнеше ғасыр бойы Ринан әкімдігі арқылы аймақтың жергілікті халқын басқарды. Б.з. II ғасырында Чамдардың көтерілісі қытай билігін құлатып, жергілікті үкіметті қайта орнатты. 14 және 15 ғасырларда Чамдар осы аймақта вьетнамдық әскерлерге жеңіліп, этникалық вьетнамдықтар қашпаған Чамдарды біртіндеп ығыстырып немесе сіңіріп алды. Уақыт өте келе аймақта ерекше вьетнамдық диалектілік және мәдени топ қалыптасты. Француздар 1874 жылы бұл аймақты басып алды. 1887 жылы ол Француз Индокитайының, атап айтқанда Анам протекторатының құрамына кірді. 1954 жылы Женева келісімдеріне сәйкес Вьетнам Солтүстік және Оңтүстік болып бөлінгеннен кейін, Кванг Три Вьетнам мемлекетінің және Вьетнам Республикасының ең солтүстік провинциясы болды. Вьетнамның демилитаризацияланған аймағы осы провинцияда орналасқан. 1964 жылдан бастап провинция біртіндеп американдық базалардың орталығына айналды, әсіресе 1966 жылдың қазан айынан кейін 3-ші теңіз дивизиясы демилитаризацияланған аймақтың оңтүстігіне көшірілгеннен кейін. 1966 жылы Солтүстік Вьетнам әскері (ПАВН) солтүстік аймақты басып алып, провинцияның ішінде тереңдей бастады. Облыстың орталығы – Кванг Три қаласы 1967 жылдың сәуір айында коммунистік әскерлер басып алып, қысқа мерзімге толық бақылауға алды. 1968 жылғы Тет шабуылы кезінде қала Солтүстік Вьетнам әскері басып алды және Оңтүстік Вьетнам үкіметі мен АҚШ әскерлері қайта басып алғанға дейін қысқа уақытқа ұсталды. Кхе Санх шайқасы (1968) солтүстіктің провинцияны толық басып алуға жасаған тұрақты әрекеттерінің бір бөлігі болды. 1968 жылдың шілдесінде Кхе Санхтан әскерлер шығарылғаннан кейін Солтүстік Вьетнам провинцияны толық басып алуға тырыса берді. 1972 жылы Солтүстік Вьетнамның ең маңызды жетістігі – Кванг Трині (Кванг Тридің бірінші шайқасы) басып алу болды, бірақ Оңтүстік Вьетнамның 1972 жылдың маусым және қыркүйек айларындағы қарсы шабуылы кезінде (Кванг Тридің екінші шайқасы) алған аумақтың көп бөлігін жоғалтты. 2000 жылы Clear Path International (CPI) АҚШ-тың Кванг Три провинциясында қалдырған жарылмаған оқ-дәрілерді (UXO) жойды, бұл Вьетнам тарихындағы үкіметтік емес ұйым жүргізген ең ірі оқ-дәрілерді жою операциясы болды. 1999 жылдан бері Mines Advisory Group (MAG International) Кванг Три және көршілес Кванг Бинь провинцияларында жұмыс істеп, Вьетнамдағы миналарды жою және UXO тазалау операцияларын жүргізіп келеді. Тыныштық тамырлары МАГ-пен бірлесіп миналардан тазарту және қайта отырғызу моделін жүзеге асырып, аймақтарды тазарту және жергілікті шаруалармен бірге жоғары құнды дақылдарды егуге көмектеседі.
Көлік
1-ші ұлттық бағыты солтүстіктен оңтүстікке қарай өтеді. Вьетнам-Лаос жолы да осы провинцияның батысынан шығысына қарай өтеді және 1А ұлттық бағытымен тоғысады. Ханой-Сайгон теміржолы Куанг Три провинциясы арқылы өтеді. Куанг Три әуежайы Đông Hà қаласынан солтүстікке қарай 7 шақырым жерде салынады.
Этимология
Провинцияның атауы қытай-вьетнам тіліндегі 廣治 сөзінен туындаған.