Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Швециядағы тас кеме (Истад)
Stone ship in Ystad, Sweden
Але тастары (Ales stenar) – Швецияның оңтүстігіндегі Сканиядағы мегалиттік ескерткіш. Бұл – екі шетіндегі тастар қалғандарынан едәуір үлкен, овал пішіндес тас кеме. Ол әрқайсысының салмағы 5 тоннаға дейін жететін 59 ірі тастан тұрады. Органикалық қалдықтардың радиокөміртектік талдауы нәтижесінде осы жерде жеті мәлімет алынды. Олардың бірі материалдың шамамен 5500 жыл бұрынғы екенін көрсетсе, ал қалған алтауы шамамен 1400 жыл бұрынғы мерзімді көрсетеді. Соңғысы Але тастарының жасалу уақыты ең мүмкін дегені саналады. Бұл оның құрылысын солтүстік темір дәуірінің соңына жатқызады.
Ale's Stones (Ales stenar or label=none) is a megalithic monument in Scania in southern Sweden. It is a stone ship, oval in outline, with the stones at each end markedly larger than the rest. It is long formed by 59 large boulders, weighing up to 5 tonnes each. The carbon 14 dating system for organic remains has provided seven results at the site. One indicates that the material is around 5,500 years old, whereas the remaining six indicate a date about 1,400 years ago. The latter is considered to be the most likely time for Ales Stenar to have been created. That would place its creation towards the end of the Nordic Iron Age.
Функция
Ал тастардың функциясы мен мақсаты көп дау тудырады және көптеген түрлі теориялар бар. Көбінесе бұл қабір ескерткіші немесе культ орталығы деп саналады, бірақ тағы бір теория бойынша бұл күн күнтізбесі. Говард Кроухерст (Франциядағы Мегалиттерді білу және зерттеу қауымдастығы) түсіндірген теорияда, ескерткіш жазғы күн тоғысымен және айдың тоқтау нүктесімен байланысты екені айтылады. "Але Стенар, ағылшын тілінде "Але тастары" деп белгілі, Швецияның ежелгі мегалиттік ескерткіші. Тастар кеме пішінін көрсетеді. Мұнда біз осы кеменің жазғы күн тоғысында күн бату бағытымен дәл келіп жатуын көрсетеміз. Сонымен қатар, біз айдың негізгі және екінші тоқтау нүктелерінде солтүстікке қарайғы мүмкін болатын ай батуымен тастардың қатарласуын ұсынамыз. Бұл астрономиялық қатарласулар Фотографтың эфемеридісі арқылы көрсетілген. Бұл мегалиттік ескерткіш айдың айналымын бақылау үшін пайдаланылған болуы мүмкін."
The function and purpose of Ale's stones is much disputed, and there are many different theories. It is generally believed to be a grave monument or a cult center, but another theory is that it is a sun calendar. A theory explained by Howard Crowhurst (ACEM, Association for the Knowledge and Study of Megaliths, in France) claims that the monument is connected with the summer solstice and lunar standstill. "The Ales Stenar, known in English as the Ale's Stones, is an ancient megalithic monument of Sweden. The stones are outlining a ship. Here we show the well known alignment of this ship along the sunset direction on summer solstice. We propose also alignments of the stones along the northern possible moonset on major and minor lunar standstills. These astronomical alignments are shown using the Photographer's Ephemeris. It is possible that this megalithic monument was used for observing the cycles of the moon."
Қазба жұмыстары
1989 жылы ескерткішті ғылыми тұрғыдан зерттеу және оның жасалған мерзімін анықтау мақсатында алғашқы археологиялық қазба жұмыстары жүргізілген кезде, археологтар кеме орнатылысының ішінде күйдірілген адам сүйектері салынған әшекейленген қыш құмыраны тапты. Сүйектердің өрт сөнген жерден алынған және кейіннен құмыраға салынған деп саналады. Құмыраның ішіндегі заттардың жасы әртүрлі болды; кейбір материалдардың жасы біздің заманымыздың 330-540 жылдары аралығында, ал ішінде табылған көмірленген тағам қалдығының бір бөлігі 540-650 жылдары аралығында екені анықталды. Жобада жұмыс істеген археологтар кеме орнатылысының астында, бұзылмаған тасқа жақын жерден 540-650 жылдары аралығындағы қайың көмірінің қалдықтарын да тапты. Швеция Ұлттық мұралар басқармасының мәліметінше, қазба алабынан алынған органикалық материалдың радиокөміртекпен талдауы көрсеткендей, алты үлгінің жасы шамамен 600 жылға дейін, ал бір үлгі шамамен 3500 жылға дейін жетеді. Бұл үлгі көмірге жабысқан тастардан алынған, олардың ежелгі ошақтың қалдықтары деп есептеледі. Осы нәтижелерге сүйене отырып, Швеция Ұлттық мұралар басқармасы Алей тастарының жасалған мерзімін 1400 жыл бұрын, яғни 550 жылға белгіледі.
In 1989, during the first archaeological excavations performed in order to scientifically investigate and date the monument, archaeologists found a decorated clay pot with burned human bones inside the ship setting. The bones are thought to come from a pyre and to have been placed in the pot at a later date. The pot's contents varied in age; some material was from 330 to 540 CE while a piece of charred food crust also found inside was determined to be from 540 to 650 CE. The archaeologists working on the project also found birch charcoal remains from 540 to 650 CE underneath an undisturbed boulder. According to the Swedish National Heritage Board, carbon 14 dating of the organic material from the site indicates that six of the samples are from around 600 CE, while one sample is from ca. 3500 BCE. The diverging sample came from soot covered stones that are believed to be the remnants of an older hearth, found close to the ship setting. On the basis of these results, the Swedish National Heritage Board has set a suggested date of creation for Ale's Stones to 1,400 BP, which is the year 550 CE.