Кіріспе

Американдық футболшы (1916–1995)

Дэниел Джон Фортманн (11 сәуір 1916 – 23 мамыр 1995) – американдық футболдың қорғаушысы және желі қорғаушысы, National Football League (NFL) лигасында «Чикаго Беарс» командасы үшін ойнаған. Колледж кезеңінде «Колгейт Ред Рейдерс» командасы үшін футбол ойнады. 1936 жылдан 1943 жылға дейін «Чикаго» командасы үшін ойнаған ол 1937 жылдан 1943 жылға дейін қатарынан жеті жыл All Pro атанды. 1940 жылдан бастап «Аңғарлар» командасының капитаны болды және 1940, 1941 және 1943 жылдары команданы NFL чемпионаттарына жетектеді. Фортманн 1944 жылы «Питтсбург Пантерс» футбол командасының желі жаттықтырушысы болды, ал 1945 жылы Екінші дүниежүзілік соғыстың Тынық мұхитындағы театр әрекеттерінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінде қызмет етті. 1946 жылдан 1984 жылға дейін Оңтүстік Калифорнияда медициналық тәжірибемен айналысты және 1947 жылдан 1963 жылға дейін «Лос-Анджелес Рамс» командасының командалық дәрігері болды. 1965 жылы Профутбол Даңқы залына енгізілді. 1983 жылы Альцгеймер ауруының диагнозы қойылды.

Алғашқы жылдар

Фортман 1916 жылы Нью-Йорк штатының Перл-Ривер қаласында дүниеге келген. Оның әкесі, Бернхард Герхарт Фортман, Нью-Йорк штатында туған және май мен жұмыртқа сатушы болған. Оның анасы, Эмма Маргарет Дошер де Нью-Йорк штатының тумасы. Фортман Перл-Ривер орта мектебінде оқыды, онда спорттың 12 түрінен университеттік хаттар алды және сыныбының үздік бітірушісі атанды. "Берз" командасы Форманды таңдағаннан кейін, ол медициналық мектепке бару керек пе, әлде кәсіби футбол ойнау керек пе деп ойланды. "Bears" клубының иесі Джордж Халас Форманды екеуін де орындауға көндіріп, медициналық мектепке оқуға қаражат бөлді. Халаспен сөйлескеннен кейін Фортман 1936 жылдың мамырында "Айыулар" клубымен келісімшартқа отырды. Ол кезде ол NFL командасымен келісімшартқа отырған ең жас ойыншы болды. Медициналық мектептегі оқуының кесірінен Фортман командаға келген алғашқы төрт жылда "Айыулардың" көптеген жаттығуларын өткізіп жіберді. Фортман 1940 жылдан бастап "Айыулар" командасының капитаны болды. Команда капитаны ретінде ол "Айыуларды" 1940 және 1941 жылдары 8–3 және 10–1 есебімен NFL чемпионаттарына жетеледі. 1940 жылғы маусымнан кейін Фортман NFL-дегі ең үздік шабуыл шебінің ойыншысы деп танылды. "United Press" оны "Айыулардың" жердегі шабуылының "жүрегі мен жаны" деп атады, ол "көптеген метрлерді басып өтті". 1940 жылғы NFL чемпионатында "Айыулар" "Вашингтон Редскинз" командасын 73–0 есебімен жеңді. Кейін Фортман 1940 жылғы чемпионатты Халастың "психология шебері" екенін дәлелдейтін мысал ретінде келтірді. 1942 жылы "Айыулар" тұрақты маусымда 11–0 есебімен жеңіске жетіп, Батыс дивизионының чемпионы атанды, бірақ 1942 жылғы NFL чемпионатында "Вашингтон Редскинз" командасына есе жіберді. Фортман 1943 жылдың қаңтар айында NFL-ден зейнетке шығуын жариялады, бірақ 1943 жылғы маусымда қайтадан ойнауға көндірілді. Ол 1943 жылғы маусымда Питтсбургтегі Пресвитериан ауруханасында медициналық тәжірибесін жалғастырды, сенбі күндері "Айыулармен" ойнау үшін Питтсбургке ұшып келді. 1943 жылы "Айыулар" 8–1–1 есебімен жеңіске жетіп, 1943 жылғы NFL чемпионатында "Вашингтон Редскинз" командасын жеңді, бұл Фортманның NFL ойыншысы ретіндегі соңғы ойыны болды. Ол чемпионат ойынынан бес күн өткен соң зейнетке шығуын жариялады.

Кейінгі жылдары және отбасы

Фортман 1938 жылғы 19 наурызда Мичиган штатының Ист-Лансинг қаласында Мэри Ван Халтеренге үйленді. Олардың Томас және Стивен есімді екі ұлы болды. 1944 жылдың күзінде ол Питтсбург университетінің «Пантерс» футбол командасының жетекші жаттықтырушысы болды. 1945 жылдың ақпан айында Фортман АҚШ Әскери-теңіз күштеріне лейтенант болып кірді. 1945 жылдың сәуір айында ол Оңтүстік Тынық мұхитындағы шабуылдық көлік кемесіне тағайындалды. 1948 жылдан 1984 жылға дейін Калифорния штатының Бербанк қаласындағы Сент-Джозеф ауруханасында хирург болып жұмыс істеді. 1965 жылы аурухананың бас дәрігері болды. Сонымен қатар, 1947 жылдан 1963 жылға дейін «Лос-Анджелес Рамс» командасының командалық дәрігері қызметін атқарды. Фортман және оның отбасы 1974 жылға дейін Толука көлінде және/немесе Бербанкте тұрды, содан кейін Пасаденаға көшіп кетті. Фортманға 1983 жылы Альцгеймер ауруы диагнозы қойылды және 1988 жылы Лос-Аламитос қаласындағы Джон Дуглас Френч орталығына орналасты, бұл орталық Альцгеймер ауруымен ауыратын науқастарға арналған. Ол 1995 жылдың мамырында Френч орталығында 79 жасында қайтыс болды.