Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс актері (1884–1950)
German actor (1884–1950)
Эмиль Яннингс (шын аты – Теодор Фридрих Эмиль Яненц, 23 шілде 1884 – 2 қаңтар 1950) – Швейцарияда туған, 1920 жылдары Голливудта танымал болған неміс актері. Ол «Соңғы бұйрық» және «Барлық тіршілік жолы» фильмдеріндегі рөлдері үшін «Үздік актер» номинациясындағы «Оскар» сыйлығын алған алғашқы актер болды. Қазіргі таңға дейін Яннингс осы санатта жеңіс одсын алған жалғыз неміс актері. Яннингс Ф.В. Мурнау және Йозеф фон Штернбергпен бірлескен жұмыстарымен әйгілі, соның ішінде 1930 жылы түсірілген «Көк періште» (Der blaue Engel, Марлен Дитрихпен бірге) фильмі бар. «Көк періште» Яннингске жаңа дыбыстық кино саласында өзіне орын табуға көмектесу үшін түсірілген болатын, бірақ Дитрих бұл рөлде басымдық танытты. Кейін Яннингс бірнеше нацистік пропаганда фильмдерінде ойнады, нәтижесінде нацистік Германияның жеңілісінен кейін актерлік қызметтен шеттетілді.
Emil Jannings (born Theodor Friedrich Emil Janenz, 23 July 1884 – 2 January 1950) was a Swiss born German actor who was popular in Hollywood in the 1920s. He was the first recipient of the Academy Award for Best Actor for his roles in The Last Command and The Way of All Flesh. As of , Jannings is the only German ever to have won the category. Jannings is best known for his collaborations with F. W. Murnau and Josef von Sternberg, including the 1930 film The Blue Angel (Der blaue Engel, with Marlene Dietrich. The Blue Angel was meant as a vehicle for Jannings to score a place for himself in the new medium of sound film, but Dietrich stole the show. Jannings later starred in a number of Nazi propaganda films, which made him unemployable as an actor after the defeat of Nazi Germany.
Балалық шағы мен жастық шағы
Яннингс Швейцарияның Роршах қаласында, Сент-Луис қаласынан шыққан американдық бизнесмен Эмиль Янненц пен оның әйелі Маргареттен (туған тегі Швабе), Германиядан шыққан ұлы ретінде дүниеге келді. Яннингс неміс азаматтығын алған; ол әлі кішкентай кезінде отбасы Германия империясының Лейпциг қаласына көшіп, әкесі ерте қайтыс болғаннан кейін Гёрлицке көшті. Яннингс мектептен қашып, теңізге шықты. Гёрлицке оралған соң анасы оған қалалық мемлекеттік театрдың стажері болуға рұқсат берді, осылай ол сахнадағы мансабын бастады. 1901 жылдан бастап ол Берлинде режиссер Макс Рейнхардттың «Deutsches Theater» труппасына қосылғанға дейін Бремен, Нюрнберг, Лейпциг, Кенигсберг және Глогау қалаларындағы бірнеше театрларда жұмыс істеді. Дегенмен, басқа дереккөздер бұл оқиғаның мүлдем шындыққа жанаспайтынын көрсетіп, оны жоққа шығарды. 1960 жылы Яннингс өмірінен кейін кино өнеріне қосқан үлесі үшін Голливудтың Даңқ аллеясындағы 1630 Vine Street мекенжайында жұлдызбен марапатталды.
Jannings was born in Rorschach, Switzerland, the son of Emil Janenz, an American businessman from St. Louis, and his wife Margarethe (née Schwabe), originally from Germany. Jannings held German citizenship; while he was still young the family moved to Leipzig in the German Empire and further to Görlitz after the early death of his father. Jannings ran away from school and went to sea. When he returned to Görlitz, his mother finally allowed him to begin a traineeship at the town state theatre, where he started his stage career. From 1901 onwards he worked with several theatre companies in Bremen, Nuremberg, Leipzig, Königsberg, and Glogau before joining the Deutsches Theater ensemble under director Max Reinhardt in Berlin. However, this story has been labeled as debunked as absolutely not true by other sources. In 1960, Jannings was posthumously honored with a star on the Hollywood Walk of Fame at 1630 Vine Street for his contribution to motion pictures.
Нацистік Германия
1933 жылы нацистер билікті басып алғаннан кейін, Яннингс нацистік кино саласындағы мансабын жалғастырды. Нацистік Германияда ол нацизмді, әсіресе Фюрерпринципті насихаттау мақсатында түсірілген бірнеше фильмде ойнады, онда бейімделмейтін тарихи тұлғалар бейнеленді, мысалы, «Ескі және жас король» (Der alte und der junge König, 1934), Фейт Харланның «Билеуші» (Der Herrscher, 1937) фильмі, «Роберт Кох» (1939), «Ом Крюгер» (Uncle Kruger, 1941) және «Қызметтен босату» (Bismarck's Dismissal, 1942). Оның соңғы фильмі «Мырза Беллинг қайда?» түсірілімі 1945 жылдың көктемінде одақтас әскерлер Германияға енген кезде тоқтатылды. Яннингс өзінің Оскар мүсіншесін Голливудпен бұрынғы байланысының куәсі ретінде өзімен бірге алып жүргені хабарланды. Алайда, нацистік пропагандадағы белсенді қатысы оның тазарту рәсімінен өтуіне әкеп соқты, бұл оның мансабын тоқтатты. Осы кезеңде Дитрих АҚШ азаматы болып, нацистерге қарсы белсенді күреске қатысты, соғыстың көп бөлігін майдан шебіндегі әскерлерге ойын-сауық көрсетумен және ОСС атынан хабар таратумен өткізді. Дитрих, әсіресе, Яннингстің нацистермен байланысы үшін жек көріп, кейіннен бұрынғы әріптесін «көңіл көтеруші» деп атады. Соғыстан кейін нацистік үкіметпен жұмыс істегендігі үшін оның беделіне нұқсан келді және ол ешқашан актерлік мансабына оралмады.
After the Nazi seizure of power in 1933, Jannings continued his career in the service of Nazi cinema. In Nazi Germany, he starred in several films that were intended to promote Nazism, particularly the Führerprinzip by presenting unyielding historical characters, such as Der alte und der junge König (The Old and the Young King 1934), Der Herrscher (The Ruler 1937) directed by Veit Harlan, Robert Koch (1939), Ohm Krüger (Uncle Kruger, 1941) and Die Entlassung (Bismarck's Dismissal, 1942). The shooting of his last film Wo ist Herr Belling? was aborted when troops of the Allied Powers entered Germany in Spring 1945. Jannings reportedly carried his Oscar statuette with him as proof of his former association with Hollywood. However, his active role in Nazi propaganda meant that he was subject to denazification, effectively ending his career. In the same period Dietrich became a US citizen and an influential anti Nazi activist, spending much of the war entertaining troops on the front lines and broadcasting on behalf of the OSS. Dietrich particularly loathed Jannings for his Nazi ties, and would later refer to her former co star as a "ham". After the war with his reputation stained by his work with the Nazi government, he never worked as an actor again.
Өлім
Жаннинг 1947 жылы Австрия азаматы болды және Зальцбург қаласына жақын Стробльге зейнетке шықты. Ол Санкт-Волфганг зиратында жерленген. Оның "Ең үздік актер" сыйлығы қазір Берлин фильм мұражайында көрсетілуде.
Jannings retired to Strobl near Salzburg, Austria, and became an Austrian citizen in 1947. He is buried in the St. Wolfgang cemetery. His Best Actor Oscar is now on display at the Berlin Filmmuseum.
Некелер
Дженнингс төрт рет үйленген. Оның алғашқы үш некесі ажырасып, соңғысы өлімімен аяқталды. Оның соңғы үш әйелі – неміс театр және кино актрисалары Ханна Ральф, Люси Хёфлих және Гусси Холл болды. Бірінші әйелі Люси Хёфлингтен оның Рут Мария (1920 жылы туған) деген қызы бар еді.
Jannings was married four times. His first three marriages ended in divorce, his last with his death. His last three marriages were to German stage and film actresses, Hanna Ralph, Lucie Höflich, and Gussy Holl. He had a daughter, Ruth Maria (born 1920), from his first marriage to Lucy Höfling.
Мәдени суреттер
Ол Квентин Тарантиноның "Бессұрын тірікпелер" (2009) фильмінде Дженнингстің қияли нұсқасын сомдайды. Бұл фильмнің соңында Дженнингстің қияли нұсқасы қаза табады. 1972 жылғы "Кабарет" фильмінде әнші Салли Боулз (Лиза Миннелли) жоғары қоғамдағы кешкі асқа қатысады; ол үстелдегі біреуін таң қалдыру үшін Эмиль Дженнингстің досы екенін айтады. BBC-нің Екінші дүниежүзілік соғыс драмасы "Жалынға толы әлемнің" (2019) 1-ші маусымында американдық журналист Нэнси Кэмпбелл, оны Хелен Хант ойнайды, Берлиндегі көршілерінің шақыруын қабылдап, Эмиль Дженнингстің соңғы фильмін көреді де: "Мен Эмиль Дженнингсті жақсы көремін, мен оны "Көк періштеде" өте жақсы көрдім" дейді.
de portrayed a fictionalized version of Jannings in Inglourious Basterds (2009), directed by Quentin Tarantino. This fictional version of Jannings dies at the end of the film. In the 1972 film Cabaret, singer Sally Bowles (Liza Minnelli) finds herself at a high society dinner party; she tries to impress someone at the table by suggesting that she is a friend of Emil Jannings. In Series 1 of the BBC’s epic Second World War drama World on Fire (2019) American journalist Nancy Campbell, played by Helen Hunt, accepts an invitation from neighbours in Berlin to see the latest Emil Jannings film, saying: “Well, I love Emil Jannings, and I loved him in The Blue Angel.”