Кіріспе
Малавидегі саяси партия Малави Конгресс партиясы (МКП) – Малавидегі саяси партия. Ол, бұрынғы Ньясаленд Африка Конгресіне тыйым салынғаннан кейін, оның ізбасары ретінде құрылды, сол кезде ел Ньясаленд деп аталып, британдық үкімшілік астында болған. Хастингс Банда басшылығымен МКП 1964 жылы Малавидің тәуелсіздігіне жетекшілік етті және 1966 жылдан 1993 жылға дейін елдегі жалғыз заңды партия болды. Биліктен айырылғаннан бері ол елдегі маңызды күш болып қала береді. 2019 жылғы президенттік сайлауды қайта өткізу туралы сот шешімінен кейін, 2020 жылғы 23 маусымда жаңа президенттік сайлау өтті, нәтижесінде МКП және оның Tonse Alliance одақтастары ұлттық дауыс берудің шамамен 60 пайызын алып, партияны қайтадан үкіметке әкелді.
The Malawi Congress Party (MCP) is a political party in Malawi. It was formed as a successor party to the banned Nyasaland African Congress when the country, then known as Nyasaland, was under British rule. The MCP, under Hastings Banda, presided over Malawian independence in 1964, and from 1966 to 1993 was the only legal party in the country. It has continued to be a major force in the country since losing power. Following a court order to have a rerun of the 2019 Presidential election, a fresh Presidential election was held on 23 June 2020 which resulted in the MCP and its Tonse Alliance partners receiving approximately 60% of the national vote ushering the party back into government.
Тарих
Малави конгрессі партиясы 1959 жылы тыйым салынған Ньясаленд Африка конгресінің (НАК) мұрагері болды. МКП 1959 жылы Гвело түрмесінен босатылғаннан кейін, Ньясалендтің алғашқы африкалық адвокаты Ортон Чирува және басқа да НАК басшылары, соның ішінде Але Банда мен С. Камендо, Гастингс Камузу Бандамен келісім бойынша құрылды. Алғашқы НАК-ты таратып, МКП-ны құрудың себебі сол кезде НАК-тың тыйым салынған партия болғаны үшін еркін қызмет ету қажеттілігі еді. Ортон Чирува МКП-ның алғашқы президенті болды, кейін Гвело түрмесінен босатылғаннан кейін оның орнын Хастингс Банда басты. Банда 1997 жылы қайтыс болғанға дейін президенттік лауазымын атқарды. 1961 жылғы Ньясаленд сайлауында МКП заң шығарушы органның барлық орындарын жеңіп алды, содан кейін 1964 жылы Ньясалендті Малави ретінде тәуелсіздікке жеткізді. 1966 жылы Малави республика болып жарияланғанда, МКП ресми түрде жалғыз заңды партия деп жарияланды. Келесі 27 жыл бойы үкімет пен МКП тиімді түрде біртұтас болды. Барлық ересек азаматтар партияға мүше болуға міндетті болды. Олар әрдайым әмияндарымен бірге "партия билеттерін" алып жүруге тиіс болды. МКП 1993 жылғы референдумда билік монополиясын жоғалтты және келесі жылы елдегі алғашқы еркін сайлауда сүзіліп қалды. Ол Малави саясатындағы маңызды күш болып қала береді. Оның күші этностық шева және ньяня халқының көп тұратын орталық аймақта шоғырланған.
Тіркелген ұйымдары
Қазіргі МКП құрылымында партияны нығайтуға жұмыстанып жатқан көптеген филиалдық топтар пайда болды. Олардың ішінде Коколико, Mighty Tambala Graduates, Born Free және Малави Конгресс партиясының диаспоралық желісі (MCPDN) бар. MCPDN Малавиден тыс жерде тұратын барлық МКП мүшелері мен жақтастарының ана партияны елде қолдау үшін бірігіп жұмыс істеуін қамтамасыз етті. Оның Ұлыбритания, Оңтүстік Африка, АҚШ, Ирландия Республикасы, Канада және Перс шығанағы аймағы сияқты елдерде аймақтық бөлімшелері бар. MCPDN-нің қазіргі басшысы – Ұлыбританияда тұратын Шало Мвула.
Президент сайлауы
СайлауПартиялық кандидатДауыс саны%Нәтиже1994Жетістіктер Банда996,35333.44%Ұтылды 1999Гуанда Чакуамба2,106,79045.21%Ұтылды 2004Жохан Тембо937,96528.22%Ұтылды 20091,365,67230.49%Ұтылды 2014Лазар Чаквера1,455,88027.8%Ұтылды 20191,781,74035.41%Ұтылды 20202,604,04359.34%Шайланды
Ұлттық жиналысқа сайлау
Сайлау Партия басшысы Дауыстар%Орындықтар+/–Позиция1961Ортон ЧирваТөменгі тізім71,65998.8% 22 1-орынЖоғары тізім38510.3%1964Хэстингс БандаЖалпы тізім 28 1-орынАрнайы тізім1971 10 1-орын1976 10 1-орын1978100% 17 1-орын1983100% 14 1-орын1987100% 11 1-орын1992100% 29 1-орын1994996,04733.68% 85 2-орын1999Гуанда Чакюамба1,518,54833.81% 10 2-орын2004Джон Тембо785,67124.85% 9 2-орын2009562,85912.94% 31 2-орын2014Лазар Чаквера895,65917.37% 22 2-орын20191,108,73522.32% 7 2-орын