Кіріспе

Малавидің бұрынғы президенті Бакили Муллузи өзінің алдындағы Хастингс Банда қалыптастырған Батысқа бағытталған сыртқы саясатты жалғастырды. Ел басты Батыс елдерімен өте жақсы дипломатиялық қарым-қатынас сақтайды. Малавидің апартеид кезеңінде Оңтүстік Африкамен тығыз байланысы басқа африкалық елдермен қарым-қатынасын кернеуге ұшыратты. 1994 жылы апартеид жойылғаннан кейін Малави барлық африкалық елдермен берік дипломатиялық қарым-қатынас орнатты және оны қазірге дейін сақтап келеді.

Екі жақты донорлар

Ерекше маңызды екіжақты донорлар Канада, Дания, Германия, Ирландия, Исландия, Жапония, Оңтүстік Корея, Нидерланды, Норвегия, Швеция, Қытай Республикасы (Тайвань), Ұлыбритания және АҚШ-ты қамтиды. Көпжақты донорларға Дүниежүзілік банк, Халықаралық валюта қоры, Еуропалық одақ, Африка даму банкі және Біріккен Ұлттар Ұйымы кіреді.

КОАД

2001 жылы Малави Оңтүстік Африка даму қауымдастығының (SADC) төрағалығына өтті. Муллузи терроризмге қарсы жаһандық коалиция және Зимбабведегі жер реформасы мәселелері бойынша SADC-де белсенділік танытты.

АӨК

Малави Ломе I келісімінен бастап АӨК тобының мүшесі болып келген және Котону келісімінің де тарапы болып табылады, бұл келісім Еуропалық қоғамдастық/Еуропалық Одақ пен Африка, Кариб бассейні және Тынық мұхиты аймағындағы 77 мемлекет арасындағы серіктестік келісімі.

Халықаралық ұйымдарға мүшелік

Малави келесі халықаралық ұйымдардың мүшесі: Ұлттар Достастығы, Біріккен Ұлттар Ұйымы және оның мамандандырылған және байланысты мекемелері (мысалы, ЮНКТАД, ЮНЕСКО, ЮНИДО), ХВҚ, Дүниежүзілік банк, Көпжақты инвестициялық кепілдік беру агенттігі (МИГА), Дүниежүзілік зияткерлік меншік ұйымы (ДВО), Берн конвенциясы, Жалпы авторлық құқық туралы конвенция, Африка бірлігі ұйымы (ОАҰ), Шығыс және Оңтүстік Африканың ортақ нарығы, Ломе конвенциясы, Африка даму банкі (АӨБ), Оңтүстік Африканың даму қауымдастығы (САДК), Шығыс және Оңтүстік Африканың ортақ нарығы (КОМЕСА), Топтаспаушы емес қозғалысы, G 77, және Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы (ДДСҰ). Малави сонымен қатар Халықаралық қылмыстық соттың мүшесі болып табылады және АҚШ әскери қызметшілерін қорғау үшін екіжақты иммунитет туралы келісімге ие (бұл келісім 98-бапта қарастырылған).

Екіжақты қатынастар

Елдер арасындағы ресми қарым-қатынастар басталды Note 1983 жылғы 1 шілде Австралия Малавиде Хараредегі елшілігі арқылы өкілдік етеді. Екі ел де Ұлттар Достастығының толыққанды мүшелері. 9 маусым 1998 Бахрейн–Малави қарым-қатынастарын қараңыз 1 шілде 1967 Екі ел де 1967 жылғы 1 шілдеде Боцвананың бірінші Жоғарғы комиссары Х. Маннатоко Малави Президентіне сенім грамоталарын тапсырған кезде дипломатиялық қарым-қатынас орнатты. Екі ел де Оңтүстік Африканың Даму Қоғамдастығының, Ұлттар Достастығының және Қатыспау қозғалысының толық мүшелері. 12 ақпан 1974 Ұлттар Достастығының толық мүшелері. 28 желтоқсан 2007 Гастингс Банда 1967 жылы Қытай Республикасын (Тайвань) мойындады. 2008 жылдың қаңтар айында Малави бұл мойындауды Қытай Халық Республикасына ауыстырды. 2008 жылдан бері Малави үкіметі Қытайдан инвестицияларды қабылдауға басымдық берді. Бұл Африкадағы Шығыс пен Батыс арасындағы күрес бөлігі болуы мүмкін. 22 маусым 2000 Екі ел де Ұлттар Достастығының толық мүшелері. 22 ақпан 1966 Дания Малавиде Мапутодағы (Мозамбик) елшілігі арқылы өкілдік етеді. Малави Данияда Лондондағы (Англия, Ұлыбритания) елшілігімен өкілдік етеді. 30 сәуір 1970 Греция Малавиде Хараредегі (Зимбабве) елшілігі арқылы өкілдік етеді. Малави Грецияда Брюссельдегі (Бельгия) елшілігімен өкілдік етеді. 5 сәуір 1971 Екі ел де 1971 жылғы 5 сәуірде дипломатиялық қарым-қатынас орнатты. Бірақ дипломатиялық қарым-қатынас 1979 жылғы 11 ақпанда үзіліп, 1996 жылғы 18 ақпанда қайта жаңартылды. 15 шілде 1964 Израиль–Малави қарым-қатынастарын қараңыз 10 желтоқсан 1998 Малави Вашингтон қаласындағы (АҚШ) елшілігінен Мексикаға аккредиттелген. Мексика Преториядағы (Оңтүстік Африка) елшілігінен Малавиға аккредиттелген. 1 шілде 1981 Малави–Мозамбик қарым-қатынастарын қараңыз 1985 және 1995 жылдар аралығында Малавиде Мозамбиктен келген бір миллионнан астам босқын орналасты. Босқын дағдарысы Малави экономикасына үлкен салмақ салды, бірақ сонымен қатар халықаралық көмектің көп көлемін тартты. Мозамбиктіктерді орналастыру және оларды елге қайтару халықаралық ұйымдар тарапынан үлкен жетістік деп есептеледі. 3 мамыр 2001 Екі елдің де бір-бірінің аумағында елшіліктері жоқ. Филиппиннің Преториядағы (Оңтүстік Африка) елшілігі Малавиға аккредиттелген, ал Малавидің Токиодағы (Жапония) елшілігі Филиппинге аккредиттелген. 2018 жылғы 25 мамырға дейін, Филиппиннің резидент емес елшісі Уриэль Норман Гарибайдың президент Артур Питер Мутарикаға сенім грамоталарын тапсырған күні, Малавиде 41 филиппин азаматы тұрады, негізінен Блантайр және Лилонгведе. 10 шілде 1992 Малави–Польша қарым-қатынастарын қараңыз 26 қыркүйек 2012 Екі ел де 2012 жылғы 26 қыркүйекте дипломатиялық қарым-қатынас орнатты, Малавидің Катардағы елшісі (Кувейт қаласында тұрады) Юнис Абдул Карим сенім грамоталарын тапсырды. 26 маусым 2001 Екі ел де 2001 жылғы 26 маусымда дипломатиялық қарым-қатынас орнатты, Руанданың Малавиге аккредиттелген бірінші елшісі (Дар-эс-Саламда тұрады) Зефир Мутангуха сенім грамоталарын тапсырды. 1996 жылы Малави Руанда мен Конгодан баспана іздеген босқындарды қабылдады. Үкімет босқындарды кері қайтарған жоқ, бірақ "бірінші баспана елі" қағидасын қолданды. Бұл қағида бойынша, басқа елден баспана сұраған немесе оны алуға мүмкіндігі болған босқындарға Малавиде баспана берілмейді. Босқындарды мәжбүрлеп елге қайтару туралы хабарламалар жоқ. 10 қыркүйек 1967 Оңтүстік Африка–Малави қарым-қатынастарын қараңыз Малави еңбекшілерін Оңтүстік Африка тау-кендеріне экспорттаудың отарлық құрылымы 1964 жылы Малави тәуелсіздік алғаннан кейін де жалғасты. Диктатор Хейстингс Банда басшылығымен Малави 1994 жылы Нельсон Мандела сайланғанға дейін Оңтүстік Африкамен жақын қарым-қатынас сақтаған жалғыз африкалық ел болды. Малавиліктер "біліктілігі, еңбек тәртібі және наразылық танытудың жоқтығы" үшін Оңтүстік Африка тау-кендерінде маңызды жұмысшылар ретінде қарастырылды. 1988-1992 жылдар аралығында шамамен 13000 малавилік еңбекші Оңтүстік Африкадан күштеп қайтарылды. Ресми түрде, бұл соңғы екі жылда 200 малавиліктің ВИЧ-қа оң нәтиже көрсеткеніне байланысты болды, бірақ көптеген адамдар бұл Оңтүстік Африка тау-кен өнеркәсібіндегі дағдарыс кезінде жұмысшыларды қысқарту қажеттілігіне байланысты деп санайды. 9 наурыз 1965 2011 жылы екі ел арасындағы екіжақты сауда 31 миллион АҚШ долларын құрады. 27 қазан 1972 Малави–Испания қарым-қатынастарын қараңыз 16 мамыр 1985 Малави Ниса көліндегі (Малави көлі) шекарасы бойынша Танзаниямен келіспеушілікке тап болды. 4 тамыз 1969 Малавидің Берлиндегі елшілігі Түркияға аккредиттелген. Түркияның Лусакадағы елшілігі Малавиға аккредиттелген. басқару және адам құқықтары туралы алаңдаушылықты білдірді. 6 шілде 1964 Малави–АҚШ қарым-қатынастарын қараңыз Бірпартиялық мемлекеттен көппартиялық демократияға өту АҚШ-тың Малавимен қарым-қатынасын одан әрі жақсартты. Көптеген малавиліктер АҚШ-та білім алады. АҚШ-тың белсенді Бейбітшілік корпусы бағдарламасы, Ауруларды бақылау және алдын алу орталықтары, Денсаулық сақтау және халыққа қызмет көрсету департаменті және Халықаралық даму агенттігінің (USAID) Малавидегі миссиясы бар. 2011 жылдың шілдесінде АҚШ тікелей қаржыландыруды тоқтатты. АҚШ-тың жауапты үкіметтік агенттігі, Миллениум Challenge Corporation, шілдедегі наразылық кезінде 19 адамның қаза болуына "қатты ренжіді" деп көмек көрсетуді тоқтатты. 17 шілде 1981 Екі ел де 1981 жылғы 17 шілдеде дипломатиялық қарым-қатынас орнатты, Малавидің Зимбабвеге бірінші Жоғарғы комиссары М. А. Банда тағайындалды және Харареде Малави Жоғарғы комиссариаты ашылды.

Малави және Ұлттар Достастығы

Малави 1964 жылы Ұлыбританиядан тәуелсіздік алғаннан кейін Достастыққа толық мүше болды. Достастықтың басшысы Королева Елизавета II Малави королевасы болды және Малавиның генерал-губернаторы арқылы өкілдік етті, 1966 жылы Малави Республикасы Достастыққа мүше болғанға дейін. Сол кездегі Малави премьер-министрі Гастингс Банда Малавидің бірінші президенті деп жарияланды.